Ορθόδοξη πίστηΣυναξαριακές Μορφές

Ο Σταυρός του Χριστού αποκάλυψη της Θείας Αγάπης

13 Σεπτεμβρίου 2009

exaltation

( Κυριακή προ της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού)

Τα λόγια του Χριστού στην περικοπή Ιωαν 3,13-17 αποτελούν μέρος της συζητήσεώς του με τον Νικόδημο, τον Ιουδαίο άρχοντα που ήλθε μια νύκτα κρυφά από τους ομοθρήσκους του να καταθέσει την προσωπική ομολογία του προς τον σταλμένο από τον Θεό διδάσκαλο που επιτελεί θαυμαστά έργα και σημεία τα οποία μαρτυρούν, ότι ο Θεός ενεργεί δι’ αυτού. Ο Χριστός δέχεται την κρυφή ομολογία του Νικόδημου, βρίσκει ειλικρινείς τις προθέσεις του και του αποκαλύπτει μερικές βασικές πτυχές τις διδασκαλίας του που είναι συγχρόνως και υπόμνημα στο όλο έργο του και στον σκοπό της ενανθρωπήσεώς του.

Αφού του ομιλεί στην αρχή για την πνευματική αναγέννηση του ανθρώπου σαν προϋπόθεση κατανοήσεως και βιώσεως της βασιλείας του Θεού φθάνει στο κέντρο της διδασκαλίας αλλά και της αποστολής του: Στην ύψωσή του στον σταυρό που αποτελεί αποκάλυψη της αγάπης του Θεού για τον κόσμο. Και επειδή ο συνομιλητής του είναι Ιουδαίος, του δίνει ένα τύπο, μια προεικόνιση του κοσμοσωτηρίου αυτού γεγονότος από την ιστορία της Π. Διαθήκης: «Καθώς Μωυσής ύψωσε τον όφιν εν τη ερήμω, ούτως υψωθήναι δει τον υιόν του άνθρωπου». Αναφέρεται δηλ. στο γεγονός εκείνο της ισραηλιτικής ιστορίας κατά το οποίο δηλητηριώδη φίδια εμφανίσθηκαν στο στρατόπεδο των ισραηλιτών στην έρημο και σκόρπισαν τον θάνατο στο λαό που γόγγυζε κατά του Θεού· αλλά ο ελευθερωτής και σωτήρας Θεός δεν άφησε τον λαό του να χαθεί. Έδωσε εντολή στον Μωϋσή να υψώσει ένα χάλκινο φίδι μέσα στο στρατόπεδο ώστε να το βλέπουν οι προσβαλλόμενοι από φίδια και να διαφεύγουν τον θάνατο (Αριθμ. 21, 4-9). Σ’ αυτό βλέπει ο ίδιος ο Χριστός, πού ερμηνεύει αυθεντικά την Π. Διαθήκη, μια προτύπωση του σταυρού του.

Η αγάπη του Θεού που με ποικίλους τρόπους εκδηλώθηκε μέσα στην ιστορία των ανθρώπων αποκορυφώνεται στην θυσία του σταυρού, ο οποίος δεν είναι απλώς ένα ιστορικό γεγονός αλλά πράξη υπέρτατης αγάπης του Θεού για την προσβλημένη από το φίδι της αμαρτίας και την καταδικασμένη σε θάνατο ανθρωπότητα. Ο σταυρός του Χριστού αποτελεί γεγονός όχι μόνον της εν γένει ιστορίας της ανθρωπότητας αλλά γεγονός με ιδιαίτερο νόημα για την ύπαρξη του καθ’ ενός ανθρώπου ξεχωριστά· Έχει νόημα και περιεχόμενο υπαρξιακό. Ο θάνατος του Χριστού και εν συνεχεία η ανάστασή του δεν έχουν άλλο σκοπό παρά την χορήγηση της ζωής στους ανθρώπους. Είναι γνωστό σ’ όλους πόσο επιθυμούμε τη ζωή την ευτυχισμένη και πόσο γίνεται πιο μακροχρόνια ζωή και πόσο ο φόβος του θανάτου μας παραλύει και μας δημιουργεί αγωνιώδη προβλήματα και ερωτηματικά. Ο θάνατος του Υιού του Θεού πάνω στο σταυρό – για τον οποίο κανείς άνθρωπος δεν ευθύνεται σε τελευταία ανάλυση, ούτε Ιουδαίος ούτε Ρωμαίος, παρά μόνο η αγάπη του Θεού για τον κόσμο – ο θάνατος αυτός κατά παράδοξο τρόπο που τα μέτρα της ανθρώπινης λογικής παρέχει ζωή και μάλιστα ζωή χωρίς τέρμα, χωρίς αγωνία θανάτου, ζωή αιώνια.

Είναι πολύ σημαντικό για τον άνθρωπο της εποχής μας αλλά και κάθε εποχής να γνωρίζει – κι αυτό είναι το ουσιαστικό μήνυμα της περικοπής μας – ότι ο Θεός δεν είναι μόνον ο αυστηρός τιμωρός, ο κριτής, αλλά κατά πρώτο και κύριο λόγο ο γεμάτος αγάπη σωτήρας των ανθρώπων. Κι η αγάπη αυτή δεν είναι μια συναισθηματική τοποθέτηση· αλλά είναι ένα συγκεκριμένο ιστορικό γεγονός, ο σταυρός του Ιησού Χριστού.

( Ιωάν. Δ. Καραβιδόπουλου, Οδός Ελπίδος, Αθήνα 1979, σ. 179-181)