Πεμπτουσία

Βασικές αρχές διαχείρισης συμπεριφοράς μέσα στη σχολική τάξη (Δρ. Κλαίρη Μαυρόματου, καθηγήτρια Μέσης Εκπαίδευσης)

13 Ιανουαρίου 2018
[Προηγούμενη δημοσίευση: http://www.pemptousia.gr/?p=181414]

Κάθε φορά που η τάξη μπαίνει στην αίθουσα, χρησιμοποιείστε την ίδια τεχνική για να καθίσουν και να ξεκινήσετε. Κάθε φορά που ένας μαθητής ατακτεί ή φωνάζει, θυμίστε του τον κανονισμό με ήρεμο τρόπο. Κάθε φορά που δίνετε μια οδηγία, κάντε το με φιλικό τρόπο. Ενθαρρύνετε τους μαθητές σας. Όσο αγανακτισμένοι ή πεσμένοι κι αν αισθάνεστε, να ενεργείτε σαν να είστε ευδιάθετοι και θετικοί. Πάντα να έχετε ενδιαφέρον γι’αυτό που κάνετε. Ποτέ να μην επιτρέπετε άσχημες εκφράσεις στην τάξη σας. Πάντα να τα χειρίζεστε όλα γρήγορα και αποφασιστικά. Βάζετε τα όριά σας.

Τα παραπάνω είναι μερικές βασικές αρχές που αποτελούν την ραχοκοκαλιά της διαχείρισης της συμπεριφοράς. Εδώ πρέπει να επισημάνουμε μια θεμελιώδη δεξιότητα που πρέπει να έχει ο δάσκαλος και να την χρησιμοποιεί διαρκώς. Την τέχνη της επανάληψης.

Ζητάτε για παράδειγμα, να μιλάνε πιο σιγά και να μην κάνουν τόση φασαρία. Δεν θα τους το πείτε μια φορά μόνο. Πείτε τους ότι σε ένα λεπτό θα ζητήσετε να χαμηλώσουν την ένταση. Στη συνέχεια τους ζητάτε να χαμηλώσουν την ένταση και μετά ευχαριστήστε τους που τη χαμήλωσαν. Μεταβάλλετε την χροιά της φωνής σας, ώστε να μην βαριούνται την επανάληψη, αλλά η βασική σας απαίτηση παραμένει.

Η επανάληψη είναι κλειδί για την διαχείριση της συμπεριφοράς. Ποτέ μην ξεχνάτε τις βασικές αρχές.

Μέρος 3: Να είστε πάντα ένα βήμα μπροστά

Οι δάσκαλοι καλόν είναι να έχετε εκ των προτέρων ένα σχέδιο για τα συχνότερα προβλήματα που από την πείρα σας γνωρίζετε ότι είναι πιθανόν να παρουσιαστούν στην διάρκεια ενός μαθήματος.

Α) Δεν μπορείτε ούτε είναι απαραίτητο να λύνετε τα πάντα στη στιγμή: Παρ΄όλον που οι δάσκαλοι έχετε την τάση να λύνετε άμεσα τα προβλήματα που παρουσιάζονται μέσα στην τάξη, υπάρχουν περιπτώσεις που δεν συμφέρει το μάθημα και την τάξη να γίνει έτσι. Θα έχετε ένα σημειωματάριο, στο οποίο θα καταγράφετε ό,τι πρόκειται να αντιμετωπίσετε μετά το μάθημα. Μπορείτε να πείτε: « Αλίκη, δεν θα σε μαλώσω τώρα γι’αυτό που έγινε και που συχνά επαναλαμβάνεις,  (π.χ. μίλησες άσχημα στον διπλανό σου), αλλά να τι θα κάνω:  Θα κανονίσω να βρεθούμε με τον υπεύθυνο της τάξης σου και θα το συζητήσουμε διεξοδικά. Αν και έτσι δε βρεθεί λύση, θα αναφέρουμε στο Διευθυντή. Τώρα θα προχωρήσουμε στο μάθημα, οι συμμαθητές σου περιμένουν». Αμέσως θα βγάλετε το σημειωματάριο και θα σημειώσετε το περιστατικό. Το γεγονός ότι έχει γραφεί το περιστατικό στο σημειωματάριο, έχει αντίκτυπο στους περισσότερους μαθητές και από μόνο του μπορεί να βοηθήσει να βελτιωθεί η συμπεριφορά. Η τεχνική αυτή έχει το καλό ότι δείχνετε σε όλη την τάξη ότι αντιμετωπίστηκε η κακή συμπεριφορά, και μάλιστα χωρίς διαπληκτισμούς.

 Μην ξεχάσετε βέβαια να πραγματοποιήσετε τη συνάντηση με τον υπεύθυνο της τάξης.

Β) Αν διακόπτεται το μάθημα:  Συχνά και για διάφορους λόγους, το μάθημα διακόπτεται, είτε γιατί ένας μαθητής πρέπει να βγεί, είτε κάποιον τον καλούν στο γραφείο, είτε όταν αυτός που βγήκε πρέπει να επιστρέψει, είτε κάποιος άλλος δάσκαλος κάτι έρχεται να ανακοινώσει, κλπ.  Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, θα μπορούσαν αυτές οι διακοπές του μαθήματος να μην συμβαίνουν. Αν το σχολείο θέλει να κάνει σωστή δουλειά στα θέματα διαχείρισης της συμπεριφοράς τότε θα πρέπει να συμφωνήσετε όλοι οι δάσκαλοι, να μην διακόπτεται το μάθημα παρά σε έκτακτες περιπτώσεις. Η Διεύθυνση του σχολείου πρέπει να φροντίζει ώστε να μπορείτε να κάνετε ένα ήρεμο μάθημα χωρίς διακοπές. Βρεθείτε λοιπόν ένα βήμα μπροστά και συζητήστε το θέμα μεταξύ σας και με τον Διευθυντή για να δείτε ποια μέτρα πρέπει να ληφθούν ώστε η κατάσταση να βελτιωθεί ή να μην ξανασυμβεί από την νέα χρονιά.

 

Γ) Προετοιμασία εκδηλώσεων. Το ίδιο σχεδόν συμβαίνει και όταν προετοιμάζονται εορτές και εκδηλώσεις στο σχολείο. Η συμπεριφορά των μαθητών στην τάξη επιδεινώνεται όταν μαθητές από διάφορα τμήματα παίρνουν μέρος σε αυτές, μπαινοβγαίνουν στις τάξεις, μεταφέρουν τις στολές τους, υπάρχει σύγχυση για το τι θα γίνει πριν ή μετά και ένα σωρό άλλες απρόβλεπτες καταστάσεις.

Οι καθηγητές που είναι υπεύθυνοι για τη διοργάνωση μιας γιορτής πρέπει να έχουν καταρτίσει εκ των προτέρων ένα καλά προετοιμασμένο σχέδιο αντιμετώπισης πιθανών προβλημάτων που ίσως παρουσιαστούν. Και μάλιστα να το έχουν μοιράσει σε όλους τους εμπλεκομένους συναδέλφους τους. Έτσι θα προληφθούν δυσάρεστες καταστάσεις που θα χαλούσαν την ατμόσφαιρα.

[Συνεχίζεται]