Οδοιπορικά - ΠροσκυνήματαΣυναξαριακές Μορφές

Βίος και θαύματα του αγίου Ηρακλειδίου

17 Σεπτεμβρίου 2009
Η νέα εφέστιος εικόνα του Αγίου Ηρακλειδίου της ομωνύμου του Ιεράς Μονής. Η εικόνα αγιογραφήθηκε από το αγιογραφείο της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου και είναι δέηση των Δημητρίου και Άννας Γρηγορίου από την Λευκωσία της Κύπρου.

Η νέα εφέστιος εικόνα του Αγίου Ηρακλειδίου της ομωνύμου του Ιεράς Μονής. Η εικόνα αγιογραφήθηκε από το αγιογραφείο της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου και είναι δέηση των Δημητρίου και Άννας Γρηγορίου από την Λευκωσία της Κύπρου.

Κατά την πρώτη περιοδεία των αποστόλων Παύλου και Βαρνάβα το 45 μ.Χ. ο σωτήριος λόγος της ευσέβειας κηρύχθηκε και στο νησί της Κύπρου. Φθάνοντας μέχρι την περιοχή Σολέας σ΄ ένα από τα χωριά «Λαμπαδιστού καλούμενον», συναντήθηκαν με τον Ιεροκλή τον ειδωλολάτρη ιερέα ο οποίος, επειδή πολλές φορές στους περαστικούς οδοιπόρους πρόσφερε τροφή και φιλοξενία, προσκάλεσε και τους αποστόλους ευθύς μόλις τους αντίκρυσε. Αλλά οι Απόστολοι δε θέλησαν, λόγω του ότι αυτός ήταν ειδωλολάτρης- το μόνο που ζήτησαν ήταν να τους υποδείξει το δρόμο που οδηγούσε στο χιονώδες όρος, δηλαδή τη Χιονίστρα.

Για το σκοπό αυτό, ο Ιεροκλής έδωσε στους αποστόλους το γιο του Ηρακλείδιο. Στην πορεία, ο Ηρακλείδιος άρχισε να αναφέρει τα της ελληνικής θρησκείας, θέλοντας να αγρεύσει τους αποστόλους στην προσκύνηση των ειδώλαν. Οι δε απόστολοι βλέποντας αυτόν ως «εραστήν όντα του ζωτικού λόγου» και «δοχείον καθαρώτατον» κατήχησαν το νεαρό Ηρακλείδιο στη σάρκωση και τα πάθη και την ανάσταση του Ιησού Χριστού.

Πανοραμική άποψη, με αεροφωγραφία, της Ιεράς Μονής Αγίου Ηρακλειδίου η οποία βρίσκεται κοντά στο χωριό Πολιτικό τς Επαρχίας Λευκωσίας.

Πανοραμική άποψη, με αεροφωγραφία, της Ιεράς Μονής Αγίου Ηρακλειδίου η οποία βρίσκεται κοντά στο χωριό Πολιτικό τς Επαρχίας Λευκωσίας.

Σαν αγαθή γη πού δέχτηκε το σπόρο του Ευαγγελίου, ο Ηρακλείδιος πίστευσε στο Χριστό και βαπτίστηκε από τον απόστολο Βαρνάβα στο Σολίου ποταμό (Το ποτάμι αυτό ίσως να είναι ο Καρκώτης ο ποταμός της Σολιάς η κατ΄ άλλους ο ποταμός που ρέει κοντά στους Σόλους. Σύμφωνα με την παράδοση αυτή ο άγιος Ηρακλείδιος βαπτίστηκε κοντά στη γέφυρα του πόταμου πού οδηγεί στη Μονή του Αγίου Ιωάννη του Λαμπαδιστή. Γι΄ αυτό άλλωστε και το Καθολικό της Μονής αυτής είναι αφιερωμένο στον Άγιο Ηρακλείδιο). Φθάνοντας στην περιοχή της Ταμασού, ο Άγιος χειροτονήθηκε επίσκοπος από τον ίδιο απόστολο, εκεί τους υποδέχθηκαν οι κάτοικοι της πόλεως και ενώ οι απόστολοι αναχώρησαν, ο άγιος Ηρακλείδιος κατοίκησε σε μια σπηλιά, όπου αργότερα ήρθε και ο άγιος Μνάσωνας και έμεινε μαζί του.

Δυστυχώς για το βίο του αγίου δεν υπάρχουν πολλές γραπτές πηγές πού να δίνουν μια συστηματική βιογραφία. Πληροφορίες γι΄ αυτόν βρίσκουμε σε δύο απόκρυφα κείμενα του 5ου μ.Χ. αι. («Περίοδοι του απ. Βαρνάβα» και ο «Βίος του αγίου Ηρακλειδίου») σύμφωνα με αυτά και το βίο του αγίου Αυξιβίου, ο άγιος Ηρακλείδιος μετά τη χειροτονία του σε επίσκοπο Ταμασού, έκανε πολλές περιοδείες σε όλη την Κύπρο και χειροτόνησε επισκόπους στις πόλεις. Μάλιστα σε μια από τις περιοδείες αυτές, αφού κατήχησε τους γονείς και τα αδέλφια του. τους βάπτισε όλους χριστιανούς. Τα θαύματα που αναφέρονται στο βίο του είναι πάμπολλα: αναστάσεις νεκρών, ιάσεις δαιμονισμένων και ασθενών, διασώσεις ανθρώπων που κινδύνευαν. Υπακούοντας στην εντολή των αποστόλων Παύλου και Βαρνάβα οι οποίοι μετά την αναχώρηση τους από την Κύπρο του έστειλαν επιστολή με οδηγίες για την κήρυξη του Ευαγγελίου, ο άγιος με τους μαθητές του Ροδώνα και Μνάσωνα, επισκέφθηκε τις πόλεις της Κύπρου και ιδιαίτερα επιχείρησε τον εκχριστιανισμό των Παφίων.

Έγραψαν σχετικά οι απόστολοι: «Έγνωμεν την άγαθήν υμών γνωμην ούσαν κατηρτισμένην εν Κυρίω· και σπουδάζομεν γράφειν υμών. όσιε πάτερ, διό. βραχέων ημών γραμμάτων. (…) Αόκνως γενού προς το κήρυγμα τους την Πάφον οικούντας (…) Γέροντι βακτηρία γίνου και γλυκεία τη νουθεσία τας όδύνας θεράπευσον, χειρί μεν άρτον, γλώττη δε χρηστήν ελπίδα προτείνουν, εκκλησίας τοις αιχμαλώτοις ανοίγων (…) Πάντα ουν εξ αυτού (δηλαδή του Θεού) έχοντες αυτώ ευχαριστήσωμεν και μη αποκάμοψεν πληρούντες την εντολήν και τον λόγον του Θεού. αμήν. Ο Κύριος της δόξης στήριξη και οικοδόμηση και κατάρτιση πάντα; υμάς εις το Αυτού θέλημα εις. τους αιώνας, αμήν»-.

Στο έργο του όμμως αυτό συνάντησε αντιδράσεις από τους ειδωλολάτρες κατοίκους της περιοχής της Ταμασού οι οποίοι επιτέθηκαν μια μέρα κατά του ναού των χριστιανών, προφέροντας συγχρόνους και βλάσφημα λόγια και ύβρεις εναντίον του Θεού. Ο άγιος τότε τους καταράστηκε και επειδή ταράχθηκε πολύ ασθένησε, μετά από τρεις ημέρες, στις 17 Σεπτεμβρίου, κοιμήθηκε σε ηλικία εξήντα ετών, αφού προηγουμένως χειροτόνησε σαν διάδοχο του τον άγιο Μνάσωνα και έδωσε τις τελευταίες του υποθήκες σ΄ αυτόν και στο μαθητή του Ρόδωνα.

Η όλη δράση του στον κυπριακό χώρο και ιδιαίτερα στην περιοχή της Ταμασού τον ενθρόνισαν στις καρδιές των κατοίκων όχι μόνο σαν επίσκοπο και ποιμενάρχη, αλλά περισσότερο σαν πατέρα τους. Με δάκρυα πολλά και μεγάλη λύπη για τον αποχωρισμό του, τον έθαψαν στη σπηλιά, όπου ζούσε με τους μαθητές του. Στα χρόνια που ακολούθησαν και μέχρι τις μέρες μας. ο χώρος αυτός έχει γίνει πηγή αγιασμού και θεραπείας, όχι μόνο του σώματος, αλλά και των ψυχών των ευλαβών προσκυνητών. Πολλά είναι τα θαύματα που έγιναν σε ασθενείς οι οποίοι έπασχαν από προβλήματα στο σπόνδυλο, στη μέση και στα οστά. Σήμερα, εκεί που βρισκόταν άλλοτε η λάρνακα με το λείψανό του. οι προσκυνητές ξαπλώνουν, επικαλούμενοι τη βοήθεια και τις μεσιτείες του. αλείβονται με λάδι του καντηλιού του και παίρνουν από τη χάρη του Αγίου. Αλλά και πολλά άλλα θαύματα συντελέστηκαν, όπως διηγούνται θεραπευμένοι προσκυνητές οι οποίοι έρχονται για να ευχαριστήσουν τον άγιο: ιάσεις από τη μάστιγα του καρκίνου, τεκνογονία σε ανδρόγυνα που για πολύ καιρό δεν αποκτούσαν παιδιά, διασώσεις από βέβαιο θάνατο. Η συρροή του κόσμου στο μοναστήρι αποδεικνύει ότι και στις μέρες μας ο Χριστός, χθες και σήμερον ο Αυτός, μέσω των Αγίων Του θαυματουργεί και επιβλέπει με το έλεος Του τα πλάσματά Του.

Πηγή: Ιερά Μονή Αγίου Ηρακλειδίου, Η Μονή του αποστολικού αγίου της Κύπρου
Περιοδικό Πεμπτουσία, Τεύχος 10ο, σελ. 88-90
Δεκέμβριος 2002 – Μάρτιος 2003