Κυκλοφοριακή «έκρηξη» στην Κύπρο – Οι αριθμοί πίσω από το χάος στους δρόμους
22 Ιουνίου 2026
Η ραγδαία αύξηση των αυτοκινήτων στους κυπριακούς δρόμους, η περιορισμένη χρήση των δημόσιων μεταφορών και οι προκλήσεις που δημιουργεί το κυκλοφοριακό βρέθηκαν στο επίκεντρο συζήτησης στην εκπομπή «Πρωτοσέλιδο», με τον επίκουρο καθηγητή της Πολυτεχνικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κύπρου και επικεφαλής του Εργαστηρίου Συγκοινωνιακής Μηχανικής, Λουκά Δημητρίου, και τον σύμβουλο επιχειρήσεων με εξειδίκευση στην ανάλυση δεδομένων, Νεόφυτο Αριστοδήμου.
Παρουσιάζοντας τα ευρήματα της έρευνας, ο κ. Αριστοδήμου ανέφερε ότι «τα τελευταία 20 χρόνια, παρόλο που ο πληθυσμός ανέβηκε μόνο σχεδόν κατά 40%, τα αυτοκίνητα έχουν αυξηθεί κατά 126%», σημειώνοντας πως η εικόνα αυτή επιβεβαιώνει όσα βιώνουν καθημερινά οι πολίτες στους δρόμους της Κύπρου.
Αναφερόμενος στη σύνθεση του στόλου, εξήγησε ότι η στροφή προς τα υβριδικά και ηλεκτρικά οχήματα είναι πλέον εμφανής, καθώς «περίπου τα μισά αυτοκίνητα που έχουν κυκλοφορήσει στους δρόμους της Κύπρου είναι είτε υβριδικά είτε ηλεκτρικά, κυρίως υβριδικά».
Από την πλευρά του, ο κ. Δημητρίου απέδωσε την εξάρτηση από το ιδιωτικό όχημα στον τρόπο με τον οποίο έχουν σχεδιαστεί οι πόλεις και το μεταφορικό σύστημα της χώρας. Όπως είπε, «έχουμε σχεδιάσει, κατασκευάσει, υλοποιήσει έτσι τις πόλεις μας και το σύστημα μετακίνησης, που βολεύει περισσότερο να παίρνουμε το αυτοκίνητό μας, παρά να χρησιμοποιούμε τα δημόσια μέσα μεταφοράς».
Παράλληλα, σημείωσε ότι καταγράφεται σταδιακή αύξηση στη χρήση των δημόσιων συγκοινωνιών, αναφέροντας πως «κάθε χρόνο κάτι κερδίζουν οι δημόσιες συγκοινωνίες σε όλες τις πόλεις», παρότι το ποσοστό χρήσης τους παραμένει χαμηλό. Σύμφωνα με τον ίδιο, σήμερα το μερίδιο των δημόσιων μεταφορών κυμαίνεται γύρω στο 3%-5%, ενώ στόχος θα έπρεπε να είναι η αύξησή του στο 15%.
Ο κ. Δημητρίου τόνισε ότι για να επιτευχθεί αυτή η αλλαγή απαιτούνται πολιτικές που να ενισχύουν τις δημόσιες συγκοινωνίες αλλά και να αποθαρρύνουν τη χρήση του ιδιωτικού οχήματος. «Θέλει τακτικές ενίσχυσης των δημόσιων συγκοινωνιών. Θέλει τακτικές που πιθανώς αποτρέπουν τη χρήση του ιδιωτικού οχήματος. Τέτοιες κινήσεις δεν γίνονται», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στην ανάγκη ανάπτυξης ποδηλατικής κουλτούρας, σχολιάζοντας τις πρόσφατες αντιδράσεις που προκλήθηκαν στη Λεμεσό για έργο ποδηλατόδρομου. Όπως είπε, η αντίδραση των πολιτών δεν αφορούσε τον ίδιο τον ποδηλατόδρομο αλλά τα «αντιαισθητικά πασαλάκια» που τοποθετήθηκαν, υπογραμμίζοντας ότι «το μήνυμα λήφθηκε από τις υπηρεσίες και όντως θα γίνει κάτι διαφορετικό εκεί».
Σε σχέση με την αλλαγή νοοτροπίας, ο ίδιος επισήμανε ότι «δεν γεννιόμαστε με την κουλτούρα. Η κουλτούρα καλλιεργείται», προσθέτοντας ότι οι πόλεις και οι υποδομές επηρεάζουν άμεσα τον τρόπο με τον οποίο μετακινούνται οι πολίτες.
Αναφορικά με τις λύσεις για το κυκλοφοριακό, ο κ. Δημητρίου εξήγησε ότι δεν υπάρχει «μαγικό ραβδί», ωστόσο η εμπειρία άλλων χωρών δείχνει τον δρόμο. Όπως ανέφερε, οι βασικοί άξονες είναι η ενίσχυση των δημόσιων μεταφορών, η μείωση της εξάρτησης από το αυτοκίνητο ακόμη και για πολύ μικρές διαδρομές, καθώς και ο καλύτερος πολεοδομικός σχεδιασμός ώστε να περιοριστεί η εξάπλωση των πόλεων. «Παίρνουμε το αυτοκίνητό μας για να κάνουμε μετακίνηση δύο ή τριών λεπτών», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Ο Νεόφυτος Αριστοδήμου στάθηκε επίσης στη μετάβαση προς πιο φιλικά προς το περιβάλλον οχήματα, επισημαίνοντας ότι τα ευρωπαϊκά προγράμματα και οι τεχνολογικές εξελίξεις στις μπαταρίες ενθαρρύνουν όλο και περισσότερους πολίτες να επιλέγουν υβριδικά και ηλεκτρικά αυτοκίνητα. «Ο κόσμος στρέφεται πλέον προς αυτού του τύπου αυτοκίνητα, σε πρώτη φάση υβριδικά και τελευταία ηλεκτρικά», ανέφερε.
Την ίδια ώρα, οι δύο ειδικοί αναφέρθηκαν και στην οδική ασφάλεια. Ο κ. Δημητρίου χαρακτήρισε θετικό το γεγονός ότι, παρά την αύξηση των οχημάτων, δεν καταγράφεται αντίστοιχη αύξηση στα θανατηφόρα δυστυχήματα, αποδίδοντας την εξέλιξη αυτή στους ελέγχους, την ενημέρωση και την αστυνόμευση. «Λίγη αστυνόμευση, λίγη προσπάθεια, αρκετή ενημέρωση και αλλάζει η κουλτούρα», είπε.
Παράλληλα, υπογράμμισε πως «ο πιο άδικος θάνατος είναι στο δρόμο», τονίζοντας ότι πίσω από κάθε θανατηφόρα σύγκρουση συνήθως κρύβεται κάποιο ανθρώπινο λάθος, είτε πρόκειται για υπερβολική ταχύτητα, χρήση κινητού τηλεφώνου, κατανάλωση αλκοόλ ή άλλες επικίνδυνες συμπεριφορές.
Όσον αφορά τις ποινές, ο κ. Δημητρίου εκτίμησε ότι τα πρόστιμα έχουν τη σημασία τους, ωστόσο μεγαλύτερο ρόλο διαδραματίζουν η εκπαίδευση, η ενημέρωση και οι συνεχείς εκστρατείες ευαισθητοποίησης. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους επαγγελματίες οδηγούς βαρέων οχημάτων, σημειώνοντας ότι απαιτούνται στοχευμένες καμπάνιες, καθώς «θα δείτε προσπεράσεις εκεί που δεν πρέπει» και περιστατικά επιθετικής οδήγησης στους αυτοκινητοδρόμους.
Κλείνοντας, ο κ. Αριστοδήμου ανέφερε ότι η πλατφόρμα «Δεδομένον Υγιού» παραμένει ελεύθερα προσβάσιμη στο κοινό, με στόχο να παρουσιάζει δημόσια διαθέσιμα στοιχεία και να αποτυπώνει με απλό τρόπο την πορεία της Κύπρου μέσα στον χρόνο μέσα από γραφήματα και αναλύσεις.
