Οι πρωτοβουλίες για το δημογραφικό αναμένεται να βρεθούν ψηλά στην κυβερνητική ατζέντα της ΔΕΘ
2 Σεπτεμβρίου 2026
Το αυξημένο κόστος για τη δημιουργία και τη συντήρηση μιας οικογένειας επιχειρεί να βάλει στο στόχαστρο το νέο πακέτο παρεμβάσεων για το δημογραφικό, με το βάρος να πέφτει πλέον όχι σε ένα μεμονωμένο επίδομα αλλά σε ένα ευρύτερο πλέγμα οικονομικών, φορολογικών και στεγαστικών κινήτρων.
Η λογική πάνω στην οποία σχεδιάζονται οι παρεμβάσεις είναι ότι για πολλά νέα ζευγάρια η απόφαση απόκτησης παιδιού συνδέεται άμεσα με το διαθέσιμο εισόδημα, το κόστος στέγασης και την εργασιακή ασφάλεια. Έτσι, στο κυβερνητικό σχέδιο που βρίσκεται υπό επεξεργασία περιλαμβάνονται από την ενίσχυση του επιδόματος παιδιού και τις φορολογικές ελαφρύνσεις μέχρι φθηνότερη κατοικία και μεγαλύτερη στήριξη τρίτεκνων και πολύτεκνων.
Οι πρωτοβουλίες για το δημογραφικό αναμένεται να βρεθούν ψηλά στην ατζέντα της ΔΕΘ, όπου ο πρωθυπουργός αναμένεται να παρουσιάσει τον βασικό σχεδιασμό για την οικονομική στήριξη των οικογενειών.
Στο επίκεντρο το επίδομα παιδιού
Μία από τις σημαντικότερες παρεμβάσεις που εξετάζονται αφορά το επίδομα παιδιού, με το σενάριο διπλασιασμού του να βρίσκεται στο τραπέζι.
Παράλληλα, εξετάζεται ευρύτερη ενίσχυση των επιδομάτων που συνδέονται με τη γέννηση και την ανατροφή των παιδιών, σε συνδυασμό με φορολογικές ελαφρύνσεις για οικογένειες.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται σε τρίτεκνους και πολύτεκνους, ενώ στον σχεδιασμό περιλαμβάνονται παρεμβάσεις που θα μπορούσαν να περιορίσουν καθημερινές δαπάνες για βρεφονηπιακούς σταθμούς, σχολικές υπηρεσίες και υγειονομική περίθαλψη. Το ζητούμενο είναι να περιοριστεί το πρόσθετο οικονομικό βάρος που αναλαμβάνει ένα νοικοκυριό μετά την απόκτηση παιδιού και κυρίως όσο αυξάνεται ο αριθμός των παιδιών.
Το μεγάλο αγκάθι της κατοικίας
Δεύτερο μέτωπο αποτελεί το στεγαστικό, καθώς η μεγάλη αύξηση των ενοικίων και των τιμών κατοικίας έχει καταστήσει δυσκολότερη την αυτόνομη εγκατάσταση των νεότερων ηλικιών.
Στις επιλογές που βρίσκονται στο τραπέζι περιλαμβάνονται χαμηλότοκα στεγαστικά δάνεια για νέους γονείς, επιδοτήσεις ενοικίου και προγράμματα κοινωνικής κατοικίας, ενώ ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η αξιοποίηση κλειστών ακινήτων.
Η στεγαστική πολιτική συνδέεται πλέον άμεσα με το δημογραφικό, καθώς η εξασφάλιση κατοικίας θεωρείται βασική προϋπόθεση για πολλά ζευγάρια πριν αποφασίσουν να αποκτήσουν παιδιά.
Εργασία και οικογένεια
Το τρίτο κομμάτι αφορά την εργασιακή καθημερινότητα των γονέων. Μεταξύ των παρεμβάσεων που εξετάζονται βρίσκονται περισσότερες ευέλικτες μορφές εργασίας για εργαζόμενους με παιδιά, επέκταση γονικών αδειών και μεγαλύτερη προστασία της μητρότητας και της πατρότητας.
Στην ίδια κατεύθυνση εντάσσεται και η υποστήριξη ζευγαριών που αντιμετωπίζουν προβλήματα υπογονιμότητας. Στο τραπέζι βρίσκονται η διεύρυνση της κάλυψης θεραπειών υποβοηθούμενης αναπαραγωγής, η ευκολότερη πρόσβαση σε σχετικές υπηρεσίες και η ενίσχυση των δημόσιων δομών.
Το δημογραφικό δεν τελειώνει στα επιδόματα
Ο σχεδιασμός, πάντως, επιχειρεί να κινηθεί πέρα από τις άμεσες παροχές προς τις οικογένειες.
Ένα ακόμη μεγάλο κεφάλαιο αφορά την επιστροφή νέων που έφυγαν στο εξωτερικό, με οικονομικά και επαγγελματικά κίνητρα, καλύτερα αμειβόμενες θέσεις εργασίας και περισσότερες ευκαιρίες απασχόλησης υψηλής ειδίκευσης.
Αντίστοιχη βαρύτητα αποκτά η περιφέρεια, καθώς αρκετές περιοχές της χώρας βρίσκονται αντιμέτωπες με ταχεία γήρανση και πληθυσμιακή συρρίκνωση. Μεταξύ των επιλογών περιλαμβάνονται κίνητρα εγκατάστασης νέων οικογενειών εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων, δημιουργία θέσεων εργασίας και καλύτερη πρόσβαση σε υγεία, εκπαίδευση και ψηφιακές υπηρεσίες.
Στην ευρύτερη στρατηγική εντάσσεται επίσης η μεταναστευτική πολιτική, με έμφαση στην ένταξη νόμιμων μεταναστών στην αγορά εργασίας και στην κάλυψη ελλείψεων προσωπικού.
Η μεγάλη πρόκληση, ωστόσο, παραμένει η μετατροπή όλων αυτών των επιμέρους κινήσεων σε μια σταθερή πολιτική με διάρκεια. Το δημογραφικό δεν αντιμετωπίζεται μόνο με ένα υψηλότερο επίδομα: για ένα νέο ζευγάρι, η απόφαση να αποκτήσει παιδί περνά ταυτόχρονα από τον μισθό, τη δουλειά, το σπίτι και το συνολικό κόστος της καθημερινότητας.
