Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Διαβάστε το νέο τεύχος των Αναλέκτων εδώ Το πόσες διαδρομές μπορεί να ακολουθήσει ο ανθρώπινος νους στο άκουσμα του θέματος που πραγματεύεται το 21ο τεύχος των Αναλέκτων είναι κάτι που μπορεί κανείς να φαντάζεται, αλλά δύσκολο να καταγράψει. Προφανώς η προστασία του περιβάλλοντος, του κοινού σπιτιού όλων των φυλών του κόσμου, είναι μια αναγκαιότητα στην οποία κανείς δεν εναντιώνεται, τουλάχιστον φραστικά. Και επίσης προφανώς όταν μιλάμε για την κλιματική αλλαγή το πέρασμα από τα λόγια στην πράξη γίνεται ακόμα μια αναγκαιότητα και μάλιστα επιτακτική. Κάπως έτσι βρίσκεται το αυτοκίνητο με τα προφανή καυσαέριά του στο μάτι του κυκλώνα, με τεράστιες αυτοκινητοβιομηχανίες να απασχολούν δεκάδες χιλιάδες επιστήμονες υψηλής ειδίκευσης στην προσπάθειά τους να μειώσουν σε ελαχιστότατα επίπεδα τις εκπομπές ρύπων, ικανοποιώντας τις ολοένα ...

Μετά την περίοδο των Βασιλέων έρχεται για τους Εβραίους η περίοδος της αιχμαλωσίας από τους Βαβυλώνιους. Οι λεπτομέρειες των ιστοριών που αναφέρονται, περιγράφονται στο βιβλίο του «Δανιήλ». Όπως είχαν προείπει οι Προφήτες, ο Ναβουχοδονόσορας, ο βασιλιάς της Βαβυλώνας, κατέλαβε την Ιερουσαλήμ. Αιχμαλώτισε πολλούς Ισραηλίτες, περίπου δέκα χιλιάδες ανθρώπους, και τους μετέφερε στη γη Σεναάρ όπου ήταν το βασίλειό του. Επίσης άρπαξε πολλά ιερά σκεύη και τους θησαυρούς από τον Ναό του Σολομώντα και τα μετέφερε στα παλάτια του. Αργότερα γκρέμισε τον Ναό και τα τείχη της Ιερουσαλήμ. Οι Ισραηλίτες πόνεσαν πολύ και θρήνησαν για την καταστροφή της πατρίδας και των ιερών τους. Κατάλαβαν ότι επέτρεψε ο Θεός αυτή τη συμφορά εξαιτίας των αμαρτιών τους. Αυτή η καταστροφή ονομάσθηκε «Βαβυλώνια αιχμαλωσία» και ...

Για τρίτη συνεχόμενη χρονιά η χορωδία των «Θεσσαλονικαίων Υμνωδών» βρέθηκε στη Μόσχα κατόπιν πρόσκλησης για να συμμετάσχει στο Easter Festival 2014. Έχουν προηγηθεί άλλες δύο συμμετοχές της χορωδία σε σημαντικές διοργανώσεις στη Ρωσία, η πρώτη στο Ωδείο Τσαϊκόφσκι το Νοέμβριο του 2012 και η δεύτερη στο Easter Festival του 2013 με κορυφαία στιγμή την παρουσίαση στο Μέγαρο μουσικής Τσαϊκόφσκι. Οι «Θεσσαλονικείς Υμνωδοί» ξεκίνησαν τη δραστηριότητά τους το 2007 υπό την διεύθυνση του Επίκουρου Καθηγητή της Ανώτατης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας Βελλάς Ιωαννίνων κ. Ιωάννη Λιάκου. Από τότε συμμετέχουν σε διάφορες διοργανώσεις με σκοπό την προβολή και διάδοση του πλούτου της Ψαλτικής Τέχνης στην Ελλάδα και το Εξωτερικό. Παράλληλα, η χορωδία εργάζεται στον τομέα της παραγωγής εκδόσεως ψηφιακών δίσκων (cds) στους οποίους περιλαμβάνονται μέλη βυζαντινών ...

Το να αποπειράται κανείς να εκφράσει μέσα στη σύγχρονη κουλτούρα την περίδοξη άποψη της αγωγής, μπορεί τούτο να θεωρηθεί αν όχι υπερήφανο τουλάχιστον σεχταριστικό, και ίσως ουτοπικό, οποιοδήποτε και αν λάβει κανείς υπ’ όψη του απ’ αυτά τα επίθετα, δεν εκφράζουν τις προθέσεις του γράφοντος. Οι σκέψεις που ακολουθούν εκφράζουν απλώς την πίστη του, πως στη λύση της γενικώς αναγνωριζομένης κρίσεως της Παιδαγωγικής Επιστήμης, κρίση που άγγιξε όλο τον παιδαγωγικό κόσμο, είναι καθήκον να συμμετάσχουν και οι ορθόδοξοι παιδαγωγοί. Κάθε χριστιανική παράδοση μπορεί να προσφέρει από τον εσωτερικό της πλούτο και να ρίξει φως σε περιοχές που ίσως αυτή έχει μια ιδιαίτερη δυνατότητα να πλησιάσει. Μια τέτοια πρόθεση ποιός καλοπροαίρετος επιστήμονας μπορεί να την ονομάσει υπεροπτική ή σεκταριστική; Άλλωστε αυτός δεν ...

Γιοχάνες Κέπλερ (1571 - 1630) Στο τρίτο μέρος του αφιερώματός μας στην Αστρονομία και στο ρόλο που παίζει στην ανθρώπινη κοινωνία συναντάμε τον Γιοχάνες Κέπλερ, τον ιδιοφυή αστρονόμος και νομοθέτη του ηλιακού μας συστήματος, που το 1609 δημοσίευσε στη Χαϊδελβέργη ένα βιβλίο του, που το ονόμασε Νέα Αστρονομία (Astronomia nova). Και πράγματι ήταν Νέα Αστρονομία, αφού κατέγραφε τους δύο πρώτους νόμους της κίνησης των πλανητών και ανακάλυπτε, πρώτος αυτός από όλους τους αστρονόμους όλων των εποχών, τις ελλειπτικές τροχιές του Άρη και των άλλων πλανητών γύρω από τον Ήλιο. Ηλιοκεντριστής και αυτός, επηρεασμένος από το βιβλίο και τις ιδέες του Κοπέρνικου, καθώς και από τον δάσκαλό του, τον Μίχαελ Μαίστλιν, βασίστηκε στις επακριβείς, μακροχρόνιες και αξιόπιστες παρατηρήσεις του σπουδαίου Δανού αστρονόμου Τύχο Μπράχε ...

Συνεχίζοντας στη δημοσίευση της μελέτης του Δρ. Αθ. Κολιοφούτη (προηγούμενο άρθρο:www.pemptousia.gr/?p=67736), για τις μεθόδους διενέργειας της αντιχριστιανικής προπαγάνδας που ακολουθούν τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης, κατατοπιζόμαστε για τη χρησιμοποίηση της τέχνης στην κατεύθυνση αυτήν. Θα αναφέρουμε δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα προπαγάνδας αυτής της μορφής. Κατ’ αρχήν η γνωστή ταινία κώδικας Ντα βίντσι, έργο του Dan Brown, το  οποία το 2004 μεταφράστηκε και κυκλοφόρησε και στην Ελλάδα. Το συγκεκριμένο βιβλίο έχει εκατομμύρια πωλήσεις σε όλο τον κόσμο και έχει μεταφραστεί σε περισσότερες από τριάντα γλώσσες. Ο « συμβολολόγος » καθηγητής Τομ Χανκς αποκρυπτογραφεί τους μυστικούς κώδικες στο έργο του Λεονάρντο Ντα Βίντσι, οδηγώντας σε μια μυστική οργάνωση που για 2.000 χρόνια κρύβει ένα μυστικό που η αποκάλυψή του θα ανατρέψει τα θεμέλια της χριστιανικής θρησκείας. Η αποκρυπτογράφηση ...

1. Ιστορικό περιβάλλον δράσεώς τους Οι ηγέτες του Φραγκικού Κράτους, για την εξασφάλιση των ανατολικών συνόρων από τους Σλάβους, είχαν κατορθώσει να υποτάξουν τους Σλάβους της Βοημίας και της Μοραβίας και να τους αναγκάσουν να αναγνωρίσουν την επικυριαρχία τους. Για να εξασφαλίσουν μάλιστα και εκκλησιαστική επιρροή, οι επισκοπές του κράτους τους, Regensburg και Passau, και η αρχιεπισκοπή του Salzburg ανέπτυξαν σημαντική ιεραποστολική δραστηριότητα στη Βοημία, τη Μοραβία, τη Νίτρα (Σλοβακία) και τη σημερινή Δυτική Ουγγαρία. Στη Βοημία δεν είχαν μεγάλες επιτυχίες, ενώ αντιθέτως στη Μοραβία και τη Νίτρα είχαν αρκετά θετικά αποτελέσματα. Σ’ αυτό συνετέλεσε και η βοήθεια που πρόσφεραν οι τοπικοί άρχοντες. Το 830 ο ηγεμόνας της Μοραβίας Moimir Α' προσάρτησε τη Νίτρα στην ηγεμονία του. Ο διάδοχός του Ραστισλάβος ...

  Η συνθετική βιολογία αποτελεί την κορυφή μιας ερευνητικής πυραμίδας η οποία έχει ιστορία πολλών δεκαετιών στον χώρο της έρευνας και των εφαρμογών της βιολογικής επιστήμης. Στο επιστημονικό της πεδίο εμπλέκονται η βιολογία, η ιατρική, η γενετική μηχανική, η βιοφυσική, η νανοεπιστήμες και η πληροφορική. Το γεγονός αυτό δημιουργεί μία δυσκολία στον ορισμό της ως επιστήμης και ως προς το ερευνητικό της πεδίο, αλλά και ως προς τους σκοπούς της εφαρμογής της, δεδομένου ότι κυρίως οι τελευταίοι είναι αυτοί που ενδιαφέρουν την βιοηθική της προσέγγιση, η οποία αποτελεί και τον σκοπό της εργασίας μας. Ως εκ τούτου θα προσπαθήσουμε να δώσουμε έναν περιγραφικό ορισμό με βάση την μελέτη των επιστημονικών στοιχείων, αλλά και των στοιχείων θεσμικών φορέων οι οποίοι εξέτασαν την ...

Πώς συνδέεται η θεολογική σκέψη με την εκκλησιαστική ζωή; Σε ποιες ατραπούς οδηγήθηκε η ρωσική διανόηση και αποκόπηκε από το γνήσιο εκκλησιαστικό βίωμα; Πώς η "οντοθεολογία" του π. Γ. Φλωρόφσκυ διαλέχθηκε με τη δυτική σκέψη; Σε αυτά τα ερωτήματα απαντά το σημερινό απόσπασμα από τη μελέτης του κ. Δ. Αβδελά, για τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίσθηκε η θεολογία του π. Γ. Φλωρόφσκυ από τη σύγχρονη θεολογία (προηγούμενη ανάρτηση: www.pemptousia.gr/?p=67933). Στο σημείο αυτό οφείλω να αναγνωρίσω το γεγονός ότι ο Π. Καλαϊτζίδης παραθέτει την ορθή προσέγγιση του Θ. Παπαθανασίου όσον αφορά τη σχέση της αποκεκαλυμμένης αλήθειας και της γλώσσας των δογματικών ορισμών χαρακτηρίζοντας την ως σάρκωση και όχι ως ένδυση. Ωστόσο, ο Π. Καλαϊτζίδης δείχνει να προσπερνά τούτη τη νηφάλια τοποθέτηση του ...

Δραματική ήταν η ζωή του σημερινού παραλύτου της προβατικής κολυμβήθρας, που κατά την εβραϊκή διάλεκτο ονομάζετο Βηθεσδά. Για τριάντα οκτώ ολόκληρα χρόνια ευρίσκετο σε κατάσταση παραλυσίας και εγκατάλειψης.  Μόνος, ανάμεσα σε τόσο πλήθος ασθενών και συμπατριωτών, περίμενε υπομονετικά την εξ ουρανού κίνηση των υδάτων της κολυμβήθρας, που θεράπευε θαυματουργικά μια φορά τον χρόνο τον πρώτο ασθενή που θα έπεφτε μέσα.  Μέσα σ’ αυτό το περιβάλλον πραγματοποιεί ο Κύριος την συνάντησή Του με τον παράλυτο.  Συναντάται ο Θεός με το πλάσμα Του· ο Θεάνθρωπος με τον άνθρωπο. Με φιλάνθρωπο πνεύμα ο Κύριος πλησιάζει τον παράλυτο και τον ερωτά:  “Θέλεις υγιής γενέσθαι”; Ο Κύριος με πολλή διακριτικότητα και λεπτότητα ερωτά, προκειμένου να θεραπεύσει·  με αγάπη αναζητά, για να σώσει.               Ο παράλυτος περίμενε υπομονετικά ...

«Χριστιανισμός-Ορθοδοξία και μέσα ενημέρωσης στον σύγχρονο κόσμο». Συνέδριο – Σεμινάριο της Διακοινοβουλευτικής Συνέλευσης Ορθοδοξίας στη Θεσσαλονίκη Η Διακοινοβουλευτική Συνέλευση Ορθοδοξίας διοργανώνει Συνέδριο-Σεμινάριο στη Θεσσαλονίκη στις 12-16 Μαΐου, με θέμα: «Χριστιανισμός -Ορθοδοξία και μέσα ενημέρωσης στον σύγχρονο κόσμο». Το συνέδριο-σεμινάριο αυτό θα παρακολουθήσουν βουλευτές, δημοσιογράφοι από το θρησκευτικό χώρο, μέλη της ακαδημαϊκής κοινότητας και στελέχη Γραφείων Τύπου Εκκλησιών και Μητροπόλεων. Οι εργασίες θα πραγματοποιηθούν στο Εκπαιδευτικό και Πολιτιστικό Ίδρυμα Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς στην Πυλαία της Θεσσαλονίκης. Πηγή:http://www.iskiosiskiou.com/ Το Πρόγραμμα του Συνεδρίου αναλυτικά είναι: Δευτέρα, 12 Μαΐου 2014 19.00 Επίσημη έναρξη του συνεδρίου Εναρκτήριος χαιρετισμός από τον κ. Sergei Popov, Μέλος της Ρωσικής Κρατικής Δούμα, Πρόεδρο της Γενικής Συνέλευσης της Δ.Σ.Ο. Κήρυξη έναρξης των εργασιών από τον Υφυπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ,  Κυβερνητικό Εκπρόσωπο κ. Σίμο Κεδίκογλου Μετάδοση βιντεοσκοπημένου χαιρετιστήριου μηνύματος της Α.Θ.Π. του ...

Η Ορθόδοξος Ακαδημία Κρήτης οργανώνει σε συνεργασία με το Τμήμα Θεολογίας Α.Π.Θ. διήμερες εκδηλώσεις με αφορμή την εορτή των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου Με αφορμή την εορτή των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου, φωτιστών και  προστατών της Ευρώπης, η Ορθόδοξος Ακαδημία Κρήτης οργανώνει σε  συνεργασία με το Τμήμα Θεολογίας Α.Π.Θ. διήμερες εκδηλώσεις στις 10 και 11 Μαΐου 2014, στις εγκαταστάσεις της Ακαδημίας στο Κολυμπάρι. Το Τμήμα Θεολογίας θα εκπροσωπήσουν οι Επίκ. Καθηγητές κ. Ε. Οικονόμου και Η. Ευαγγέλου, οι οποίοι θα συμμετάσχουν σε Θεολογική Ημερίδα το Σάββατο 10 Μαΐου 2014 (με θέμα Άγιοι Κύριλλος και Μεθόδιος: Προστάτες της Ευρώπης), καθώς και σε άλλες εορταστικές δραστηριότητες στο πλαίσιο των διήμερων εκδηλώσεων. Με τις εκδηλώσεις αυτές εγκαινιάζεται η συνεργασία του Τμήματος Θεολογίας με την Ορθόδοξο Ακαδημία Κρήτης με κοινές δράσεις πανελλήνιας ...

Η αφομοίωση αυτή, που μυσταγωγεί την θέωση του ανθρώπου και την σω­τηρία όλου του κόσμου, πραγματοποιείται με την χάρη του Θεού και τον ασκητικό αγώνα του ανθρώπου. Πρώτος ο ανθρώπινος νους ανυψούμενος προς τον «πρώτον Νουν» δέχεται ανάλογα με την δεκτικότητά του «τον αρραβώνα των μελλόντων αγαθών». Έτσι μετασκευάζεται ο ίδιος και διά του εαυτού του με­τασκευάζει «το συνημμένον σώμα προς το θειότερον ... προοιμιαζόμενος την υπό του πνεύματος επί του μέλλοντος αιώνος της σαρκός κατάποσιν». Η μετασκευή αυτή δεν έχει θεωρητικό αλλά εμπειρικό χαρακτήρα. Δεν συντελείται με τον συνήθη αισθητό τρόπο, αλλά γίνεται «υπεραισθητώς αισθητή». Η «αίσθησις των μελλόντων αγαθών» βιώνεται από τον άνθρωπο πνευματικά με τις λεγόμενες πνευματικές  νοερές αισθήσεις. Όλες αυτές οι αισθήσεις συνο­ψίζονται σε μία πνευματική  ...

Η μείωση του ετήσιου κόστους κίνησης, μέσω της φόρτισης των μπαταριών του Toyota Prius Plug–in, φτάνει τα 1400 ευρώ ανά αυτοκίνητο. Όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπαράκ Ομπάμα θέλει να έχει στους αμερικανικούς δρόμους 1.200.000 ηλεκτρικά αυτοκίνητα (μπαταρίας & plug-in) μέχρι το 2015 και η κυρία Μέρκελ ακόμα 1.000.000 στους γερμανικούς μέχρι το 2020, είναι προφανές ότι υπάρχει πολιτική θέληση για την προώθηση των αυτοκινήτων μηδενικών ρύπων. Η οποία μάλιστα έχει, από πλευράς Γερμανίας, εκφραστεί και με επενδύσεις ύψους 1,5 δις ευρώ! Ωστόσο αυτά μοιάζουν με ευσεβείς πόθους καθώς η αγορά λειτουργεί στους δικούς της ρυθμούς και στις ΗΠΑ έχουν πουληθεί, από το 2010 μέχρι σήμερα μόνο 112.000 οχήματα μηδενικών ρύπων, ενώ τα περίπου 50.000 ηλεκτρικά αυτοκίνητα που πωλήθηκαν φέτος μέχρι ...

  Η στιχολογία του ψαλτηρίου που ακολουθεί των κεκραγαρίων στην ακολουθία του εσπερινού, είναι ένα από τα ωραιότερα ακούσματα των αγιορείτικων πανηγύρεων. Ο τρίσημος ρυθμός με τον οποίο ψάλλεται συνήθως, δημιουργεί πανηγυρική ατμόσφαιρα, την οποία συμπληρώνει ο ήχος από τα θυμιατά. %gia%

Σήμερα η ’Εκκλησία εορτάζει και τιμά την ιερή μνήμη του αγίου αποστόλου Σίμωνος του Ζηλωτή. Στα ιερά Ευαγγέλια Σίμων ο Ζηλωτής είν’ ένας από τους δώδεκα Αποστόλους. Το όνομά του αναφέρεται και στους τρεις καταλόγους των δώδεκα Αποστόλων, δηλα­δή στα ιερά Ευαγγέλια του Ματθαίου, του Μάρκου και του Λουκά. Στους καταλόγους του Ματθαίου και του Μάρκου είναι ενδέκατος στη σειρά, και στον κατάλογο του Λουκά είναι ένατος. Ο Σίμων ο Ζηλωτής ονομάζε­ται και Σίμων ο Κανανίτης, είτε γιατί ήταν από την Κα­νά της Γαλιλαίας, όπου ο Ιησούς Χριστός έκαμε το πρώτο θαύμα και μετέβαλε το νερό σε κρασί, είτε γιατί η εβραϊκή λέξη «κανανά» στα ελληνικά θα πει ζηλωτής. Πηγή:http://www.kapadokis.gr/ Ζηλωτές στην εποχή του Ιησού Χριστού ήσαν οι πατριώτες Εβραίοι, οι ...

Σαν έξαφνα, ώρα μεσάνυχτ’ ακουσθεί αόρατος θίασος να περνά με μουσικές εξαίσιες, με φωνές- την τύχη σου που ενδίδει πια, τα έργα σου που απέτυχαν, τα σχέδια της ζωής σου που βγήκαν όλα πλάνες, μη ανωφέλετα θρηνήσεις. Σαν έτοιμος από καιρό, σα θαρραλέος, αποχαιρέτα την, την Αλεξάνδρεια που φεύγει. Με το ‘Απολείπειν ο θεός Αντώνιον’ του Καβάφη θα ήθελα να αποχαιρετήσω τον Ιάκωβο, φίλο και αδερφό, την ψυχή των αμπελώνων της Μονής Αγίου Παύλου. Ο Ιάκωβος ήταν Ιταλός, από την Βενετία, Καθολικός, που όταν βρέθηκε στην γαλήνη του Αγίου Όρους μαγεύτηκε από την πνευματικότητα των πατέρων, την πίστη και την αγνότητά τους, την ομορφιά της φύσης. Απαρνήθηκε την εύκολη ζωή, την παλιά πίστη και αποφάσισε να αφοσιωθεί στο περιβόλι της Παναγιάς. Δεν έγινε ποτέ μοναχός, έλεγε πως δεν ...