Ο Δημήτριος Σταθακόπουλος, Δρ. Κοινωνιολογίας της Ιστορίας Παντείου Πανεπιστημίου, Νομικός, Διπλ. Βυζαντινής Μουσικής μιλάει για στην Πεμπτουσία για τον Άγιο Βασίλειο Καισαρείας, την σύνδεση του με το έθιμο της Βασιλόπιτας, και την μετάβαση από την Ανατολή στη Δύση μέσω του Santa Claus, καθώς και για την εμπορευματοποίηση των εορτών.
Εισήλθαμε ήδη με τη χάρη του Τριαδικού Θεού στο νέο έτος. Μαζί με τις ελπίδες και τις προσδοκίες μας για τη νέα χρονιά, γεμίζει αυτές τις ημέρες την ψυχή μας εύλογος προβληματισμός για την έννοια της ροής του χρόνου. Κι’ αυτό διότι ο χρόνος μαζί με τον «δίδυμο αδελφό του τον χώρο», κατά το αείμνηστο νεοφανή άγιο Ιουστίνο Πόποβιτς, αποτελούν τους δύο βαρείς ζυγούς του ανθρώπου σε όλη την επί γης ζωή του, οι οποίοι του περιορίζουν τον διακαή του πόθο για την απολυτότητα. Η έννοια του χρόνου είναι μια παμπάλαια μυστηριώδης υπόθεση για τον άνθρωπο. Κανένα άλλο ον δεν έχει την αίσθηση της ροής του χρόνου, πολλώ δε μάλλον δεν έχει την ικανότητα της μέτρησής του, εκτός από τον ...
Ανατολή του νέου έτους σήμερα, μέσα στη λάμψη εκθαμβωτικών στολισμών και γιορτινών εκπλήξεων. Μία ακόμη Πρωτοχρονιά, ικανή να τροφοδοτήσει την βασανισμένη μας καθημερινότητα με προοπτική ελπίδας. Αφορμή να ονειρευτούμε, να σχεδιάσουμε, να στοχαστούμε. Ευκαιρία, όμως, και να εστιάσουμε σε μία αδιαμφισβήτητη αλήθεια, που εκπέμπει ο γιορταστικός περίγυρος τούτων των ημερών. Την ακόρεστη δίψα μας για ζωή και χαρά. Αυτήν την εσώτερη ανάγκη της ψυχής μας απηχούν, άλλωστε, και οι ευχές, που κατακλύζουν την πανηγυρική ατμόσφαιρα της πρώτης ημέρας του έτους. Οι περισσότερες για μακροημέρευση και ευτυχία. Μαρτυρούν τη λαχτάρα μας να ζήσουμε, να προλάβουμε την ίδια τη ζωή, να δούμε, να γευτούμε, να χαρούμε, να νοιώσουμε δυνατά και έντονα συναισθήματα. Οι δυσκολίες και οι θλίψεις που καθημερινά πληθαίνουν ολόγυρά μας, τα άγχη και τα αδιέξοδα που μας πολιορκούν αδυσώπητα, εντείνουν την ανάγκη μας για αναζήτηση χαράς. Κυρίως, όμως, αποζητούμε να δώσουμε διάρκεια στο πέρασμά μας από τη γη, ιδιαίτερα όταν συνειδητοποιούμε ότι οι κτύποι του ρολογιού ρυθμικά, σιωπηλά και αδιάκοπα βυθίζουν στο παρελθόν τις στιγμές μας, μετρούν την πρόοδο της φθοράς στο κορμί μας, υπογραμμίζουν την οριακότητά μας, πνίγοντας την αυτάρκεια και την αλαζονεία μας. Προξενεί ίλιγγο η σκέψη, ...
Η Πέγκυ Φούρκα, Συγγραφέας, Εικονογράφος, Αγιογράφος, μιλάει στην Πεμπτουσία για τα Χριστούγεννα ενός Εικονογράφου μέσα από την εικονογράφηση παιδικών βιβλίων, τα οποία η ίδια έχει επιμεληθεί για περίοδο των εορτών του Δωδεκαημέρου.
Όλη η ανθρωπότητα υποδέχεται έναν ακόμη χρόνο και ο κάθε λαός έχει την αίσθηση πως το δικό του πρώτο δευτερόλεπτο του πρώτου λεπτού της πρώτης ώρας της πρώτης Ιανουαρίου είναι και η σημαντικότερη στιγμή του πλανήτη. Κι όμως, αιώνες τώρα, ο ανθρώπινος πόθος για νέο ξεκίνημα, για σβήσιμο των παλαιών και για άνοιγμα νέας, κατάλευκης σελίδας έφτιαξε πολλές πρωτοχρονιές, στηριγμένες σε θρησκευτικές δοξασίες, σε έναρξη κύκλων του ήλιου ή και σε ιστορικά γεγονότα. Τα ημερολόγια των πολιτισμών είναι η απάντηση σε πανανθρώπινα και διαχρονικά ερωτήματα για τον χρόνο, αλλά και για το νόημα της ζωής. Γρηγοριανό Ημερολόγιο Σήμερα οι περισσότεροι λαοί χρησιμοποιούν το Γρηγοριανό Χριστιανικό ημερολόγιο, το οποίο επέβαλε ο πάπας Γρηγόριος ΙΓ` τη δεκαετία του 1580 στα ρωμαιοκαθολικά κράτη. Σταδιακά, ...
Αγαπητοί μου αναγνώστες όλοι ετοιμαζόμαστε να εορτάσουμε άλλη μία φορά, άλλη μία χρονιά Χριστούγεννα. Αυτό το άρθρο γράφεται με δεδομένο ότι το έντυπό μας θα κλείσει πιο νωρίς και είναι το προτελευταίο για το 2019. Σε αυτό το άρθρο μας λοιπόν, αφορμή θα πάρουμε από κάτι που συνέβη μόλις χθες που γράφονται αυτές οι γραμμές (Πέμπτη 19 Δεκεμβρίου 2019) την Τετάρτη 18 Δεκεμβρίου 2019. Είχαμε την ευλογία να συνοδεύσουμε τον νέο Ποιμενάρχη μας Μητροπολίτη Γλυφάδας κ. Αντώνιο, στην ποιμαντική του Επίσκεψη στους ασθενείς του Ασκληπιείου Νοσοκομείου Βούλας. Πήγαμε σε όλες τις πτέρυγες του Νοσοκομείου, θάλαμο-θάλαμο, ασθενή σε ασθενή. Σε έναν από τους θαλάμους υπήρχε και μία συνοδός ασθενή που ήταν συγκινημένη από την επίσκεψη τόσο του Σεβασμιωτάτου, του Ιερέα του Νοσοκομείου ...
(Αναφορά στο ομώνυμο ξωτικό – καρικατούρα των εορτών) Οι εορτές του δωδεκαημέρου, όπως ονομάζονται οι ημέρες των εορτών των Χριστουγέννων έως και των Θεοφανίων, αποτελούν ένα σημαντικό εορτολογικό σταθμό στη συνείδηση των ορθοδόξων νεοελλήνων. Για τους πιστούς αυτή η αγία περίοδος είναι ευκαιρία για πνευματική ανάταση και περισυλλογή. Για τη συντριπτική όμως πλειοψηφία των ανθρώπων όμως είναι ευκαιρία για εφήμερες κοσμικές και φτηνές ενασχολήσεις. Υπό την επίδραση της δυτικοευρωπαϊκής κοσμικής και υλιστικής κουλτούρας παραμερίστηκε το πνευματικό νόημα των αγίων αυτών εορτών και δόθηκε προτεραιότητα σε κάθε είδους καταναλωτισμού και υλικών απολαύσεων. Τα Χριστούγεννα είναι γι’ αυτούς συνώνυμα πια με το εμπόριο και την ψυχαγωγία. Όχι βέβαια πως και αυτά δεν είναι μέρος της ζωής μας και θα πρέπει να εξοβελιστούν ...
Η Πεμπτουσία έχει την μεγάλη χαρά να φιλοξενεί την βιογραφία της πνευματικής της ρίζας, του Γέροντος Ιωσήφ Βατοπαιδινού, σε ηχητικό ψηφιακό αρχείο (audiobook). Τον βίο του Γέροντος Ιωσήφ κατέγραψε ο σεβαστός Καθηγούμενος της Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου Γέρων Εφραίμ. Ο Γέρων Εφραίμ μέσα στις σελίδες του βιβλίου μαζί με την ιστόρηση της ζωής του αειμνήστου Γέροντός του περιγράφει και πτυχές του μυστηρίου της πνευματικής πατρότητος. Η ανάγνωση γίνεται από την κυρία Όλγα Κοκκίνου και η εκπομπή μεταδόθηκε για πρώτη φορά από τον Ραδιοφωνικό Σταθμό της Ι.Μ. Λεμεσού. Το ηχητικό αρχείο θα αναρτάται στην ιστοσελίδα κάθε Πέμπτη. Η ευχή του μακαριστού παππού Ιωσήφ Βατοπαιδινού ας συνοδεύει κάθε ευλαβή αναγνώστη-ακροατή! Your browser does not support the audio element.
Μια αναφορά στα έργα του Φώτη Κόντογλου. Η ηχογράφηση έγινε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Ιεράς Μητροπόλεως Λεμεσού. Διαβάζει ο Πρωτοσύγκελλος της Ι.Μ. Λεμεσού Αρχιμανδρίτης Ισαάκ. Your browser does not support the audio element.
Πολλοί εκλαμβάνουν τη σιωπή Του ...
(The epistle was probably written in about 372 and was addressed to the horepsicopi, that is the local bishops who each had pastoral responsibility for a small part of the Metropolis of Caesarea, on which they were canonically dependent. Saint Basil chastises them for not being careful enough regarding the people involved in their churches and for not seeking his advice. He reminds them of the consequences of failure to staff the Church with good priests). I am much distressed that the canons of the Fathers have been abandoned, and that the strict discipline of the Church has been banished from among you. I am apprehensive lest, as this indifference grows, the affairs of the Church should, little by little, fall ...
Insults cleanse the soul from the passions. You can see this from the language people use. Some people, if they’ve insulted another person, boast ‘I poured cold water all over them’. Well that’s the truth of the matter.
Άλλη φορά o πατέρας μου μας διηγήθηκε την ιστορία με τους Βουλγάρους και την θαυματουργική σωτηρία του με τις προσευχές τον Γέροντα στην Παναγία. Ήταν τότε ακόμη ελεύθερος όταν έγινε η βουλγαρική κατοχή. Στο σχολείο είχανε ένα κατάλογο με τα ονόματα των ανδρών του χωριού και έπρεπε να παρουσιαστούν όλοι και να παραδώσουν το όπλο τοyς. Ο πατέρας μου φύλαγε και αυτός το χωριό και δεν ήθελε να παραδώσει το όπλο. Έτσι, διχάζοταν και δεν έπαιρνε απόφαση τι να κάνει. Ήξερε τι τον περίμενε αν δεν το παρέδιδε, αλλά και πάλι δεν του έκανε καρδιά να το δώσει. Πήγε τότε στον Γέροντα, που ήταν στο κελλάκι του, και τον ρώτησε τι τον συμβούλευε να κάνει. – Εσύ ξέρεις, του απάντησε εκείνος. “Σκέψου”. Πήγε τότε ...
Σήμερα, αδελφοί χριστιανοί, είναι η πρώτη ημέρα του νέου έτους 2020. Ευχαριστούμε τον Θεό που μας χαρίζει την ζωή και μας αξίωσε να υποδεχθούμε και νέο έτος. Κατά το νέο έτος, αλλά και σε κάθε εορτή, οι άνθρωποι απευθύνουν ευχές ο ένας στον άλλο. Η συνηθισμένη ευχή, που δίνεται σχεδόν από όλους, είναι το «χρόνια πολλά»! Θα πρέπει και η Εκκλησία να πεί στον λαό της και τις δικές της ευχές. Κατά πρώτον, αγαπητοί μου, σας λέμε και ᾽μείς οι ιερείς σας το «χρόνια πολλά». Πολλά και πάμπολλα χρόνια να ζήσετε με δυνατήν την υγεία σας και να δείτε να πραγματοποιούνται όλα όσα επιθυμεί η καλή σας καρδιά. Αλλά όσα πολλά και αν είναι τα χρόνια της ζωής μας, θα περάσουν. Δεν ...
Την όγδοη ημέρα από την εορτή της Γεννήσεως, η οποία συμβαίνει επίσης να είναι και η πρώτη του πολιτικού νέου έτους, η Εκκλησία εορτάζει την Περιτομή του Κυρίου κατά την οποία έλαβε το όνομα Ιησούς, το οποίο σημαίνει σωτήρας, πράγμα που επίσης εορτάζει η Εκκλησία. «Και όταν συμπληρώθηκαν οχτώ ημέρες, για να γίνει η περιτομή στο παιδί, τότε ονομάστηκε Ιησούς, όπως το ονόμασε ο άγγελος προτού συλληφθεί μέσα στην κοιλιά της μητέρας του» (Λουκ. 2:21). Την ημέρα αυτή είναι επίσης η επέτειος του θανάτου του Αγίου Βασιλείου του Μεγάλου, του οποίου η μνήμη αποτελεί μέρος της ακολουθίας της εορτής. «Ο των όλων Κύριος, περιτομήν υπομένει, και βροτών τα πταίσματα, ως αγαθός περιτέμνει· δίδωσι την σωτηρίαν σήμερον τω κόσμω, χαίρει δε εν τοις ...
Οφείλουμε πριν απ’ όλα να ευχαριστήσουμε τον Άγιο Τριαδικό Θεό, ο Οποίος μας αξίωσε για μια ακόμα φορά να εισέλθουμε σε έναν ακόμη νέο ενιαυτό της αρρήτου χρηστότητός Του. Αυτό είναι δείγμα και αποτέλεσμα της ακένωτης αγαθότητός Του και της αέναης Πρόνοιάς Του για ολόκληρη τη δημιουργία Του και ιδιαίτερα για τον άνθρωπο. Η μόνη ανταπόδοση γι’ αυτή την μεγάλη δωρεά πρέπει να είναι ο διαρκής αίνος και η αδιάκοπη δοξολογία μας προς το υπέρτατο και άγιο όνομά Του. Η ενανθρώπηση του Θεού Λόγου δεν είναι κάποιο αφηρημένο θεωρητικό σχήμα, ούτε κάποια μυθοπλασία κάποιου ευφάνταστου μυθογράφου, αλλά πραγματικό γεγονός, το οποίο έλαβε χώρα σε συγκεκριμένο χώρο και χρόνο (Γαλ.4,4). Η μεγάλη δεσποτική εορτή της Περιτομής του Κυρίου μας υπενθυμίζει αυτή την ...
Τόσο η ιστορία όσο η Εκκλησία υπήρξαν φειδωλές στον χαρακτηρισμό του «Μεγάλου». Ελάχιστοι έλαβαν τον τίτλο «Μέγας». Ένας από αυτούς υπήρξε ο κορυφαίος άγιος της Εκκλησίας μας Μέγας Βασίλειος, ο οποίος έλαβε επάξια αυτόν τον τίτλο, διότι σφράγισε με την προσωπικότητά του την ιστορία σε μια από τις κρισιμότερες ιστορικές φάσεις της ανθρωπότητας. Γεννήθηκε το 330 στη Νεοκαισάρεια του Πόντου. Ο πατέρας του Βασίλειος ήταν ονομαστός ρήτορας της περιοχής και η μητέρα του Εμμέλεια ήταν απόγονος αριστοκρατικής ρωμαϊκής οικογένειας. Ήταν ένθερμοι Χριστιανοί. Σπουδαίο ρόλο στη ζωή του έπαιξε η γιαγιά του Μακρίνα, η οποία υπήρξε μαθήτρια του αγίου Γρηγορίου Νεοκαισαρείας. Αυτή τον μύησε στην χριστιανική ευσέβεια. Στην οικογένεια υπήρχαν άλλα οκτώ παιδιά, τα περισσότερα είχαν αφιερωθεί στη διακονία της Εκκλησίας (Γρηγόριος ...
Πέρα από τα ξεφαντώματα, τις ευχές, τις αποφάσεις, τις ελπίδες και τους απολογισμούς που φέρνει κάθε πρωτοχρονιά, μια αδιόρατη μελαγχολία αιωρείται πάνω από τα γιορτινά τραπέζια, τις στολισμένες σάλες και τις κοπές της βασιλόπιτας. Πέρα από έθιμα ανάμεσα στους λαούς, πέρα ακόμη και από τις διαφορετικές μετρήσεις τους χρόνου και τις διαφορετικές ενάρξεις της νέας χρονιάς, σε ένα συμφωνούν όλοι οι άνθρωποι και σε ένα εκβάλλουν τα συναισθήματά τους: Στην κοινή διαπίστωση πως ο χρόνος περνά και πως το πέρασμά του αυτό βιώνεται ως φθορά και ως προσέγγιση ενός αναπόφευκτου τέλους. Το πέρασμα του χρόνου είναι ίσως το μόνον άξιο λόγου θέμα του παγκόσμιου προβληματισμού και είναι και το μόνο που καθιστά άξιο λόγου κάτι: Μια κατασκευή, έναν φιλοσοφικό στοχασμό, έναν ...
