Πεμπτουσία

Όπως έχει προαναφερθεί στο προοίμιο της παρούσας εργασίας, ο Ιερός Χρυσόστομος διακρίνονταν για την ευρεία παιδεία που είχε καταφέρει να λάβει ως και την βαθύτητα της πίστης του. Αυτά τα δύο χαρακτηριστικά γνωρίσματα του ιερού συγγραφέως ανέδειξαν το συγγραφικό του χάρισμα. Έτσι ως άριστος χειριστής των λεκτικών εκφραστικών μέσων απέδιδε στα έργα του ένα γλαφυρό και γνήσιο ύφος. Στην πορεία της ζωής Του αναδείχθηκε ως κορυφαίος κήρυξ του θείου Λόγου και αυτό συντελέστηκε χάρις στην ρητορική παιδεία που έλαβε κοντά σε μεγάλους διδασκάλους. Το κήρυγμα και η ρητορεία ήταν από τα πλέον αγαπητά καθήκοντα του Πατρός, γι’ αυτό άλλωστε του αποδόθηκε το μοναδικό προσωνύμιο Χρυσόστομος. Ο Χρυσόστομος κατανοούσε το ποιμαντικό έργο ως διακονία διδασκαλίας του λαού περί του χριστιανικού ήθους. Για εκείνον, ...

Παναγία εκ Θεσσαλονίκης, Η Ελπίς των Απελπισμένων. (Μουσείο του Freising, Μόναχο). (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Όλα τα κτίσματα έχουν προσφέρει, το κάθε ένα με τη σειρά του, τον τρόπο της εξυπηρετήσεως τους στο θέμα της σαρκώσεως του Θεού Λόγου. Εκείνο δε που προσφέραμε εμείς, η ανθρώπινη φύση, ως αντιπροσφορά για το μέγιστο δώρο της θείας κενώσεως του Ιησού μας, το κατ’ εξοχήν τελειότατον των δώρων, είναι η Παναγία μητέρα Του και μητέρα όλων μας. Έτσι εδώ έγινε κάτι το απερίγραπτο. Πώς ευρέθη η ικανότητα σε αυτήν την Κόρη, ούτως ώστε να μπορέσει να εξυπηρέτηση έναν τέτοιο σκοπό, όπου όλα τα υπόλοιπα κτίσματα δεν ήσαν πλέον ικανά να προσφέρουν αυτό που έλειπε; Εάν ο άνθρωπος δεν είχε την δυνατότητα να προσφέρη την Παναγία ως δώρο, τότε θα ...

Η Μεταμόρφωσις του Σωτήρος. Εικόνα Θεοφάνη του Έλληνα, 14ος αι. λεπτομέρεια. (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, Αρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης, Ομιλία στην σεπτή Μεταμόρφωση του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος μας Ιησού Χριστού, Στην οποία αποδεικνύεται ότι το κατ’ αυτήν φως είναι άκτιστο (ομιλία 34η) (Η περικοπή τού ευαγγελίου του όρθρου είναι Λουκά 9:28-36. Βλέπε και Ματθαίος 17:1-9 και Μάρκος 9:2-8). 3. Σήμερα γιορτάζουμε τη σεπτή Μεταμόρφωση του Χριστού και ο λόγος μας είναι για το φως της, εναντίον του οποίου πολύς αγώνας διεξάγεται ακόμη τώρα, από τους εχθρούς του φωτός. Ας προβάλουμε λοιπόν από λίγο παραπάνω το αναγινωσκόμενο σήμερα ευαγγελικό κείμενο γι’ ανάπτυξη του μυστηρίου και απόδειξη της αληθείας. «Έπειτα από έξι ημέρες παραλαμβάνει ο Ιησούς τον Πέτρο και Ιάκωβο και Ιωάννη και ...

Ο ελληνικός λαός παρά τις πολλές του αδυναμίες  ευλαβείται ι­διαί­τε­ρα την Πα­ναγία. Το γεγονός αυτό αποδεικνύεται τόσο από το πλήθος  Ιε­ρών Προσκυνημάτων, Ιερών Ναών και Μοναστηριών που έ­χουν κτι­σθεί προς τιμήν της και κοσμούν τη νησιωτική και ηπειρωτική Ελ­λάδα, ό­σο και από τις σωζόμενες θαυμάσιες εικόνες της που έχουν α­γιο­γραφήσει διά­φοροι αγιογράφοι και γίνονται πόλος έλξης χι­λιά­δων χρι­στιανών. Για τους περισσότερους ανθρώπους, ο Αύγουστος θεωρείται μήνας ξε­­κούρασης, διακοπών και θερι­νής ρα­στώ­νης. Όμως, για τους  χριστια­νούς εί­ναι και μήνας νηστείας, Παρακλήσεων στην Υπεραγία Θεοτόκο, μήνας των μεγάλων εορτών της Με­τα­μορφώσεως του Σωτήρος, της Κοιμήσεως της Παναγίας και του Τιμίου Προ­δρόμου. Κι όταν η ανάπαυση του σώ­μα­τος συν­δυά­ζεται με πνευματική αναζήτηση και ανάλογη θεώ­ρηση του κάλλους της κτί­σεως, α­πο­τε­λεί πραγματική ευλογία για τον ...

Οι στιγμές που περνάει η ανθρωπότητα τούτες τις δύσκολες ημέρες λόγω της πανδημίας του covid – 19, που έχει ξεσπάσει παγκοσμίως, έχουν επιφέρει τεράστια προβλήματα, αλλά και εκατομμύρια θανάτους. Χάσαμε από κοντά μας ανθρώπους που αγαπήσαμε, πορευθήκαμε, συνεργαστήκαμε, πονέσαμε και χαρήκαμε μαζί τους σε πολλές πτυχές της ζωής μας. Ο θάνατος, όμως, δεν άργησε να χτυπήσει και πάλι την πόρτα του Δευτερόθρονου Πατριαρχείου Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής. Έκανε αισθητή την παρουσία του παίρνοντας μαζί του αξιόλογα στελέχη του Πατριαρχείου και αφήνοντας φτωχότερη την Ιεραποστολική οικογένειά του. Έτσι, λοιπόν, με τις ευχές του Μακαριωτάτου Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής, κ. κ. Θεοδώρου Β’, και την ευλογία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Κατάνγκας, κ. Μελετίου, θα προσπαθήσουμε να κάνουμε ένα πνευματικό μνημόσυνο για ...

Από καιρό γίνεται συστηματική προσπάθεια από ορισμένες γνωστές ομάδες να διασαλευθεί η μακραίωνη και ενιαία πνευματική και πολιτισμική ιστορία του Γένους των Ελλήνων. Με συντονισμό, εμπάθεια και ατεκμηρίωτες θέσεις γίνεται σφοδρός αγώνας κατά της δύο χιλιάδες χρόνια δυνατής παρουσίας του χριστιανισμού στον ελληνικό κόσμο. Θέλουν επίμονα να μας πουν και να μας πείσουν ότι ο χριστιανισμός είναι ξένος προς την παράδοσή μας και προσπαθούν να επαναφέρουν το μυθικό δωδεκάθεο. Τις ιδέες αυτές παρουσιάζουν διανοητές, αρθρογράφοι και ομιλητές με φαιδρά επιχειρήματα. Ας σημειωθεί παρενθετικά πως το δωδεκάθεο το αμφισβητούσαν ακόμη και οι μεγάλοι, αρχαίοι έλληνες φιλόσοφοι, λέγοντας πως δεν είναι δυνατόν το θείο να είναι εμπαθές. Οι μοντέρνοι αυτοί άθεοι βρήκαν καταφύγιο σε θεούς με μίση, κακίες, ζηλοφθονίες, φονικά και άγια πάθη. Ξαφνικά ...

Η λήψη άμεσων μέτρων από τις κυβερνήσεις των κρατών όλου του κόσμου, αλλά και η εγρήγορση και η συνεισφορά στην κοινή προσπάθεια των απλών ανθρώπων, είναι επιβεβλημένες, αν η ανθρωπότητα δεν θέλει να βρεθεί αντιμέτωπη με πρωτοφανείς καταστροφές. Η κλιματική αλλαγή άρχισε, αλλά ακόμα υπάρχει τρόπος «να μπει φρένο». Το όποιο σημερινό κόστος διαφύλαξης του περιβάλλοντος και του κλίματος θα είναι σίγουρα μικρότερο από τις ζημιές που θα προκληθούν από την υπερθέρμανση του πλανήτη. Η παρούσα συνέντευξη του ακαδημαϊκού Χρήστου Ζερεφού δημοσιεύτηκε στο τεύχος Νο 23 του περιοδικού ΠΕΜΠΤΟΥΣΙΑ (Απρ.-Ιουλ. 2007) Π:Λοιπόν, ξεκινάμε από την πιο προφανή ερώτηση που μπορεί κανείς να σας κάνει, η οποία είναι: τι γίνεται με το κλίμα αυτόν τον καιρό; Και ο τελευταίος κάτοικος στον πλανήτη έχει πειστεί ...

Εισαγωγή Ήδη κατά τον δ΄ αιώνα η Εκκλησία βίωσε μια μεγαλοπρεπή ακμή μέσα στην παρακμή του γίγνεσθαι. Μέσα σ’ αυτό το τεταμένο κλίμα αμφισβήτησης και διάψευσης γεννήθηκε ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος. Από νεαρά ηλικία είχε δείξει μια φυσική τάση προς το ιερατικό σχήμα και τον ασκητικό βίο, εκδηλώνοντας έτσι μια βαθύτερη ανάγκη μιας αδιάκοπης επικοινωνίας ανάμεσα σε εκείνον και τον επουράνιο Πατέρα. Τον Χρυσόστομο τον διακατείχε μια ακόρεστη δίψα για την μελέτη και την γενικότερη εντρύφηση στα γράμματα, ο οποίος προσέλαβε στο είναι του την ελληνική κλασσική παιδεία και της προσέδωσε ένα βαθυστόχαστο χριστιανικό περιεχόμενο. Κλήθηκε να διάγει τον βίο του σε μια εποχή σκότους, ίντριγκας και εντέλει απομάκρυνσης από τον ζωοδότη Θεό. Υπήρξε σε όλη του την ζωή ένας άοκνος ...

Στην τρίτη Ευχή του Όρθρου ο Ιερέας ικετεύει τον Θεόν: «δίδαξον ἡμᾶς, ὁ Θεός, τήν δικαιοσύνην σου, τάς ἐντολάς σου καί τά δικαιώματά σου…». Παρόμοια αιτήματα απευθύνουμε προς τον Θεό συχνά στην κοινή μας λατρεία. Και τούτο, σύμφωνα με την εντολήν του Κυρίου: «Ζητεῖτε πρῶτον τήν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ καί τήν δικαιοσύνην Αὐτοῦ, καί ταῦτα πάντα προστεθήσεται ὑμῖν» (Ματθ. 6,33). Ο Κύριος δίνει μεγάλη σημασία στην απόκτηση της δικαιοσύνης, όπως φαίνεται και από το ότι στους Μακαρισμούς Του περιλαμβάνει και : «Μακάριοι οἱ πεινῶντες και διψῶντες τήν δικαιούνην…» (Ματθ. 5,6). Δηλαδή είναι μακάριοι όχι εκείνοι που επιζητούν απλά την δικαιοσύνη, αλλά εκείνοι που τη λαχταρούν σαν τους πεινασμένους και διψασμένους, που ψάχνουν να βρουν τροφή και νερό για να χορτάσουν ...

 Όταν ο Γρηγόριος ο Ε΄ βρισκόταν στο Όρος, τον επισκέφτηκε ο Φιλικός Ιωάννης Φαρμάκης. Ο Γρηγόριος ενθουσιάστηκε με τη δράση της Εταιρείας, αλλά αρνήθηκε να γίνει μέλος, γιατί όντας κληρικός δεν μπορούσε να δώσει τον όρκο της οργάνωσης. Ο Ιωάννης Φαρμάκης αναφέρει χαρακτηριστικά για τον ενθουσιασμό του σεβάσμιου γέροντα σχετικά με τη λειτουργία της οργάνωσης “εμένα μ’ έχετε που μ’ έχετε, όρκος απαραίτητος δεν είναι. Εάν ποτέ εις τα βιβλία της Εταιρείας βρεθεί το όνομά μου, θέλει διακινδυνεύση το Έθνος ολόκληρον και να προσέξουν οι Εταίροι μήπως βλάψουν το Έθνος αντί να το βοηθήσουν”. Μάλιστα, ο Πατριάρχης ευχήθηκε για την ευόδωση του στόχου που δεν ήταν άλλος από την ελευθερία. Τη συνάντηση του Ιωάννη Φαρμάκη με τον Πατριάρχη αναφέρει και ...

Ζωντανή μετάδοση της Ιεράς παράκλησης στην Υπεραγία Θεοτόκο, από τον Ιερό Ναό Αγίου Δημητρίου Δήμου Αγίου Δημητρίου Αττικής.

Παναγία Γλυκοφιλούσα. Φορητής εικόνα Ιεράς Μονής Φιλοθέου Αγίου Όρους. (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Γέροντα, στην Παράκληση της Παναγίας, σε κάποιο Μεγαλυνάριο γιατί λέει «Άλαλα τα χείλη των ασεβών, των μη προσκυνούντων την εικόνα σου την σεπτήν»; – Όταν κανείς δεν έχη ευλάβεια και ασπάζεται τις εικόνες, δεν είναι άλαλα τα χείλη του; Και ο ευλαβής, όταν ασπάζεται τις εικόνες, εύλαλα δεν είναι τα χείλη του; Είναι μερικοί που, όταν προσκυνούν την εικόνα, ούτε καν ακουμπούν στην εικόνα. Άλλοι ακουμπούν μόνον τα χείλη τους στην εικόνα, όταν την ασπάζωνται. Να, έτσι . Ακούσατε τίποτε; Όχι. – Εμ, τότε «άλαλα» είναι τα χείλη. Ενώ ο ευλαβής ασπάζεται την εικόνα και ο ασπασμός ακούγεται. Τότε τα χείλη είναι «εύλαλα». Δεν είναι ότι καταριούνται, όταν λένε «άλαλα», αλλά εκείνα τα χείλη ...