Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο Γέρων Παΐσιος o Αγιορείτης Ο Γέρων Παΐσιος δεν έχει ανάγκη από τους ιδικούς μας επαίνους ή την ιδική μας παρουσίασι. Με την Χριστομίμητο αγάπη του ανέπαυσε τον Θεόν και τους ανθρώπους και γι’ αυτό πολύς είναι ο έπαινός του στην Εκκλησία του Θεού. Είχε το σπάνιο χάρισμα να αναπαύη ανθρώπους κάθε κατηγορίας, κάθε μορφώσεως και κάθε πνευματικής καταστάσεως. Ενθυμούμαι την περίπτωσι ενός ψυχιάτρου-ψυχαναλυτού που πέρασε από την Μονή μας μετά την συνάντησί του με τον Γέροντα. Όχι μόνο είχε αναπαυθή, αλλά και μου είπε, ότι όσα του είπε ο Γέροντας ήταν η τελευταία λέξις της ψυχιατρικής. Είναι γνωστό ότι ο π. Παΐσιος δεν διάβαζε άλλα βιβλία εκτός από το Ευαγγέλιο και τον Αββά Ισαάκ τον Σύρο. Για να αναπαύση μία ψυχή δεν εφείδετο ...

Το ευαγγελικό ανάγνωσμα της Κυριακής της Τυρινής (Ματ 6:14-21) φαίνεται να θίγει διάφορα, σε πρώτη προσέγγιση άσχετα μεταξύ τους, θέματα, καθώς αναφέρεται σε ένα πνευματικό ζήτημα, τη συγχωρητικότητα απέναντι στους άλλους ανθρώπους, σε ένα θρησκευτικό, τη νηστεία και το πώς αυτή πρέπει να τηρείται και σε ένα οικονομικό ζήτημα, τη στάση του ανθρώπου απέναντι στα υλικά αγαθά. Ο προσεκτικός όμως αναγνώστης της περικοπής θα διαπιστώσει ότι υπάρχει μια διήκουσα έννοια που συνδέει στενά την πνευματικότητα με τη θρησκευτικότητα και τις δυο μαζί με την οικονομία. Η έννοια αυτή είναι η σχέση του ανθρώπου με τον Θεό και οι συνέπειές της στις σχέσεις του με τους άλλους. Η περικοπή είναι ένα απόσπασμα από την “Επί του όρους ομιλία” του Χριστού -μια ομιλία ...

Στην Εγκλείστρα έζησε και ασκήτεψε ο Άγιος Νεόφυτος, μία από τις σημαντικότερες μορφές της Εκκλησίας της Κύπρου. Σύμφωνα με την «Τυπική Διαθήκη» που συνέταξε ο ίδιος το 1214, εγκαταστάθηκε στο μικρό λαξευτό εκκλησάκι το 1159. Κατά την τοπική παράδοση, ο Άγιος αρχικά είχε λαξεύσει άλλη εγκλείστρα ανατολικά της Πάφου, κοντά στο χωριό Σουσκιού. Το λαξευτό αυτό σπήλαιο είναι γνωστό ως «Παλαιά Εγκλείστρα» και οι τοιχογραφίες του χρονολογούνται στο 15ο ή στις αρχές του 16ου αιώνα. Εκεί ενδέχεται να έζησε άλλος ασκητής. Ο Άγιος Νεόφυτος μετέτρεψε τη φυσική σπηλιά σε ασκητήριο με δύο χώρους. Ο πρώτος χώρος περιελάμβανε μία μικρή εκκλησία αφιερωμένη στον Τίμιο Σταυρό και ο δεύτερος το κελλί του Αγίου, μέσα στο οποίο λάξευσε και τον τάφο του. Το κελλί ...

Ολοκληρώθηκε το πρώτο εξάμηνο σπουδών της ειδικότητας «Θρησκευτικός Τουρισμός και Προσκυνηματικές Περιηγήσεις», η οποία λειτουργεί για πρώτη φορά στην Ελλάδα, στο ΙΕΚ Θεσσαλονίκης. Όλα ξεκίνησαν πέρυσι τον Απρίλιο, όταν ο τότε Υπουργός Παιδείας Α. Μπαλτάς, ζήτησε από τους Διευθυντές των ΙΕΚ να κάνουν προτάσεις για το σύνολο της μεταλυκειακής εκπαίδευσης και των ΙΕΚ.  Η δημιουργία του συγκεκριμένου ΙΕΚ, ήταν ιδέα Διευθυντή του ΙΕΚ Θεσσαλονίκης Βασιλείου Μπερτέ, ο οποίος κατέθεσε σχετική πρόταση στον Υπουργό.  Ο κ. Μπερντές μίλησε στην Πεμπτουσία, αναλύοντας τους στόχους του. «Εξαρχής έθεσα τρεις στόχους», είπε ο κ. Μπερντές, «να δημιουργηθεί μια ειδικότητα σε έναν χώρο που να μην έχει ανεργία, να αναδειχθεί ο θρησκευτικός και μοναστηριακός πλούτος και να τονωθεί το ηθικό και θρησκευτικό αίσθημα.  Στη συνέχεια το συζήτησα ...

Πώς αναζητούμε μορφές ζωής στο αχανές σύμπαν; Πώς ταξιδεύουμε στο διάστημα; Τι είναι απαραίτητο να γνωρίζουμε και τι αναζητούν οι ερευνητές; Πώς συνέβαλε ο Αϊνστάιν με την Θεωρία της σχετικότητας στις μελέτες μας για το σύμπαν; Οι επισκέπτες της Διαδραστικής Έκθεσης Επιστήμης και Τεχνολογίας του Ιδρύματος Ευγενίδου ανακαλύπτουν τις απαντήσεις μέσα από πειράματα και δραστηριότητες. Κάθε Σάββατο και Κυριακή, από τις 12 Μαρτίου 2016. Κάθε Σάββατο και Κυριακή, το πρόγραμμα περιλαμβάνει: 12:30 – 13:10 Επίδειξη πειραμάτων: «Αστροβιολογία και διαστημικά ταξίδια» Είναι δυνατόν η ζωή να προέκυψε από μία «σούπα»; Μπορεί μια έκρηξη να δημιουργήσει νέες μορφές ζωής; Πώς μελετάμε το παρελθόν του σύμπαντος; Πώς ταξιδεύουμε στο διάστημα; Τηλεσκόπια, φασματοσκόπια και μικροσκόπια επιστρατεύονται για να εξετάσουν τη ζωή στη Γη και σε άλλους ...

ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΝΟΝ ΔΟΞΑΣΤΙΚΑΡΙΟΝ ΤΟΜΟΣ Β΄ (ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ-ΜΑΪΟΣ)   Διαστάσεις: 17 x 24 εκ. Σελίδες: 560 Βιβλιοδεσία: Καλλιτεχνική, σκληρή ISMN: 979-0-9016026-7-0 SET: 979-0-9016026-2-5 Έκδοση: Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου, Άγιον Όρος 2016 Κυκλοφόρησε ο Β΄ τόμος (Ιανουάριος-Μάιος) από το τετράτομο «ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΝΟΝ ΔΟΞΑΣΤΙΚΑΡΙΟΝ» στον οποίο περιέχονται Δοξαστικά των Δεσποτικών και Θεομητορικών εορτών, των εορταζομένων Αγίων του όλου ενιαυτού, του Τριωδίου, του Πεντηκοσταρίου, καθώς και τα Εωθινά, τα Δογματικά Θεοτοκία, και ορισμένα Απολυτίκια και Ιδιόμελα. Η μελοποίησή του από τον ιερομόναχο Θεοφάνη Βατοπαιδινό ήταν καθαρά λόγος λειτουργικός: η χρονική διάρκεια, η διατήρηση των μουσικών θέσεων και φράσεων των παλαιοτέρων και ο εμπλουτισμός των υπαρχόντων μελοποιημένων ακολουθιών με αυτές της Θεοτόκου, των Βατοπαιδινών και άλλων Αγίων που τιμώνται με την τέλεση αγρυπνιών ή πανηγύρεων στο Άγιον Όρος. Στηρίχθηκε στις μεθόδους εκείνες που προηγήθηκαν στην μακραίωνη ψαλτική παράδοση, ...

Σαν σήμερα,  το 2012, ξεπροβοδίσαμε την Δόμνα Σαμίου από αυτόν τον κόσμο προς την αιωνιότητα με την αίσθηση του μεγάλου κενού της απουσία της. Πέρασαν από μπροστά μας, σαν ταινία, στιγμές της καλλιτεχνικής της διαδρομής με τις οποίες πρόσφερε τη χαρά και το μεγαλείο της μουσικής μας παράδοσης. Αυτό που κληρονομήσαμε από την Δόμνα είναι η αγάπη και η ευθύνη για την  διατήρηση και συνέχιση της παραδοσιακής μας μουσικής κάτι που έκανε η ίδια με πάθος και ένταση καθ΄όλη τη διάρκεια της επίγειας ζωής της. Έλεγε χαρακτηριστικά:«Δεν είμαι τραγουδίστρια με την επαγγελματική σημασία της λέξης, δεν τραγουδάω σε δημοτικά κέντρα ή σε πανηγύρια για τη διασκέδαση μιας ορισμένης πελατείας. Τραγουδώ μόνο όπου πιστεύω πως εξυπηρετώ τη διατήρηση και τη διάδοση του δημοτικού τραγουδιού, έτσι ατόφιο ...

  Σε αυτή την πραγματικότητα μόλις ξέσπασε η οικονομική κρίση, η οικονομία της ελληνικής κοινωνίας ήταν η πρώτη των ευρωπαϊκών χωρών που έπεσε και βρέθηκε σε δεινή κρίση, ενώ κατείχε το πιο ισχυρό νόμισμα, το ευρώ. Αυτό έγινε γιατί η ελληνική κοινωνία δεν είχε την κατάλληλη παιδεία που απαιτούνταν για να διαχειριστεί ένα τόσο υψηλό νόμισμα. Πράγματι το είχε υιοθετήσει ουσιαστικά ως συνάλλαγμα. Μέσα σε μία μέρα, αρχές του 2002, από την δραχμή, ένα επαρχιωτικό νόμισμα με πάρα πολλές διαιρέσεις, βρέθηκε στο πιο ισχυρό νόμισμα του κόσμου, ωσάν να είχε κάνει συνάλλαγμα, όπως έκανε μέχρι τότε με το δολάριο. Η διαφορετική αντίληψη των ευρωπαϊκών χωρών για το νόμισμα φάνηκε πολύ καθαρά μόλις υιοθέτησαν όλες το ίδιο νόμισμα. Διαφορετικά το χειρίστηκαν οι ...

Λένε ότι αυτοί (οι πρόσφυγες) είναι φυγάδες, ξένοι και ελεεινοί. Ότι άφησαν τις πατρίδες τους για να μαζευτούν στην πόλη μας. Πες μου λοιπόν, γι' αυτό αγανακτείς και μαδάς το στεφάνι της πόλης , επειδή όλοι τη θεωρούν δικό τους λιμάνι και την προτιμούν από τη δική τους γη; Γι΄αυτό ακριβώς όμως, θα έπρεπε να αγάλλεσαι και να χαίρεσαι, γιατί όπως για ένα καλό προϊόν όλοι σπεύδουν να το αγοράσουν απ' τα χέρια σας, έτσι και όλα τα έθνη βλέπουν την πόλη μας σαν δική τους μητέρα. Ας μην καταστρέφετε λοιπόν την τιμή που της κάνουν και μην πετσοκόβετε αυτόν τον έπαινο που της προσφέρουν από τα παλιά τα χρόνια. Και όπως κάποτε είχε πέσει μεγάλη πείνα, οι κάτοικοι αυτής της ...

To Chicago είναι η πρώτη κύρια πόλη των ΗΠΑ που ανακοίνωσε επίσημα πως η επιστήμη των υπολογιστών, «computer science», είναι πλέον βασικό μάθημα στο πρόγραμμα σπουδών των λυκείων και απαραίτητο να το περάσει κάποιος για να αποκτήσει το πολυπόθητο απολυτήριο! Κάθε μαθητής δικαιούται να μάθει πώς το software και οι υπολογιστές λειτουργούν και να αποκτήσει δεξιότητες που θα τον βοηθήσουν να δράξει τις καλύτερες ευκαιρίες για την μελλοντική του καριέρα. Σε μια εποχή όπου η επιστήμη των υπολογιστών προσφέρεται μόνο στο ένα τέταρτο των αμερικανικών σχολείων – με τους έγχρωμους και τους ισπανόφωνους μαθητές και τα κορίτσια να υποεκπροσωπούνται ιδιαίτερα στον τομέα αυτό ήδη από το γυμνάσιο – αυτή η είδηση είναι ένα σημαντικό βήμα για την εξασφάλιση του γεγονότος ότι κάθε φοιτητής του ...

Δυο μοντέλα λήψης της απόφασης είχαν υπάρξει στο παρελθόν στις μονάδες εντατικής θεραπείας: το πατερναλιστικό και το μοντέλο της αυτονομίας. Το 2003 όμως έκανε την εμφάνισή του ένα ενδιάμεσο μοντέλο το οποίο ονομάστηκε «Μοντέλο της Συν-απόφασης». Στο πατερναλιστικό μοντέλο, ο ιατρός είναι ο κηδεμόνας του ασθενούς, ο κάτοχος της εξειδικευμένης γνώσης, ο αποκλειστικά υπεύθυνος για τη λήψη των αποφάσεων. Πληροφορεί τον ασθενή και τους οικείους του για τη διάγνωση και την πρόγνωση, τους εξηγεί τη θεραπεία που θα ακολουθηθεί, αλλά δεν τους εμπλέκει στη διαδικασία σχεδιασμού της φροντίδας. Η παραδοσιακή δικαίωση του πατερναλιστικού μοντέλου εδραζόταν στις αρχές του ωφελείν  και του μη βλάπτειν. Η κατοχύρωση της αρχής του σεβασμού της αυτονομίας επέφερε την ηθική του απαξίωση. Στο μοντέλο της αυτονομίας, ο ιατρός περιορίζεται στην έκθεση ...

Είχε έρθει πια η ώρα για το ταξίδι της επιστροφής. Το πουλάκι μας τίναξε τα φτερά του, σηκώθηκε στις μύτες των ποδιών του και άρχισε δειλά – δειλά να πετάει. Ήξερε ότι το ταξίδι της επιστροφής θα ήταν δύσκολο, όμως δεν ήταν και η πρώτη του φορά. Η σκέψη ότι θα γυρνούσε πίσω στην Ελλάδα του έδωσε κουράγιο. Θυμήθηκε την περσινή του φωλιά σ΄ εκείνο το φιλόξενο χωριό, θυμήθηκε που τραγουδούσε μαζί με τα παιδιά, θυμήθηκε τις στέγες και τις λευκές ταράτσες των σπιτιών όπου ξεκουραζόταν τα ηλιόλουστα μεσημέρια. Μ΄ αυτές τις σκέψεις λοιπόν, μέσα Φλεβάρη, είχε ξεκινήσει το ταξίδι του προς τα βόρεια. Κοίταξε για λίγο πίσω. Η Αίγυπτος, που φιλοξενούσε το πουλάκι μας τόσους μήνες, φαινόταν ακόμα στον ορίζοντα. ...

Και συνεχίζει: «Η ύπαρξη είναι συνύπαρξη. Τίποτα δεν υπάρχει, καθετί συνυπάρχει· δεν ζει μόνο του, αλλά συζεί, και μάλιστα όχι με το όμοιό του, αλλά με το ανόμοιό του, το διαφορετικό, ακόμα και με το αντίθετό του, το Άλλο. Ο άνθρωπος με το συνάνθρωπο, τον άλλο άνθρωπο, με τον κόσμο, με το Θεό». Μέσω της αυτογνωσίας ο προσευχόμενος δύναται να φθάσει σε μία “σχετική” γνώση του εαυτού του, ν’ αγγίξει τον αυτοπροσδιορισμό του ως κτίσμα. Μπορεί να φθάσει στην φυσική γνώση της Δόξας του Θεού και ακόμη να διανοηθεί “απόλυτο Ον”. Εδώ όμως συναντάει το αξεπέραστο όριο, αφού η γνώση του Θεού είναι η χαρισματική πράξη της αποκαλύψεώς του. «Η θεία πρωτοβουλία, η “γνώση” του ανθρώπου απ’ τον Θεό, είναι εκείνη ...