Κατηγορία

Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Η πράξη και η έκφραση της ψαλμωδίας μας (2o μέρος) (Γεώργιος Ι. Χατζηθεοδώρου, Άρχων Μαΐστωρ Μ.Χ.Ε. Καθηγητής Μουσικής-Πρωτοψάλτης)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Μέσα τώρα στην πράξη  και την έκφραση της ερμηνείας των ύμνων της μουσικής μας κυρίαρχο ρόλο έχει το ύφος. Το ύφος μας λέει στην Κρηπίδα του ο Θεόδωρος Φωκαέας, είναι αήρ, το λέει  και ο Κωνσταντίνος ο Βυζάντιος. Συμφωνώ, όμως είναι αήρ ισχυρότατος, που συμπαρασύρει τον ακροατή είτε προς το ουράνιο εάν  είναι καλός ή προς το έσχατο υπόγειο εάν  είναι  κακός. Το ύφος είναι σύμφυτο με την ίδια τη μουσική και ως εκ τούτου την ακολουθεί στην όποια εξέλιξή  από τις απαρχές της. Είναι χαρακτηριστικό ότι στα πολύ παλιά χειρόγραφα δεν γίνεται αναφορά σε ύφος, πλην εξαιρετικά ελαχίστων περιπτώσεων που συναντούμε αναφορές για ύφος  αγιοσοφίτικο και αγιαποστολίτικο. Αυτοί όμως οι χαρακτηρισμοί είχαν σχέση περισσότερο με το ιδιαίτερο θεολογικό και ιδεολογικό ...

Περισσότερα

Τον άγιο της Τραπεζούντας τιμά η Μητρόπολη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Μια σειρά εκδηλώσεων, λατρευτικών και πολιτιστικών, αφιερωμένων στην ιερά μνήμη του αγίου Μεγαλομάρτυρος Ευγενίου του Τραπεζουντίου, με τον γενικό τίτλο "ΕΥΓΕΝΙΑ", καθιερώνεται από φέτος στην Ιερά Μητρόπολη Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς. Είναι γεγονός ότι τον αγ. Ευγένιος ευλαβούνται ιδιαιτέρως οι κάτοικοι της Καλαμαριάς οι οποίοι ως επί το πλείστον είναι πρόσφυγες και μάλιστα Πόντιοι στη καταγωγή. Κορυφαία στιγμή των ''Α΄ ΕΥΓΕΝΙΩΝ'' είναι η έλευσις της αγίας κάρας του οσίου Γεωργίου του Καρσλίδη, την οποία μετέφερε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δράμας κ. Παύλος. Το ιερό λείψανο μεταφέρθηκε στον Ιερό Μητροπολιτικό ναό Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Καλαμαριάς ένθα και θα παραμείνει κατά τις ημέρες των εορτασμών προς προσκύνηση και αγιασμό. Τη Δευτέρα το απόγευμα 18 Ιανουαρίου έλαβε χώρα στο Θέατρο Μελίνα Μερκούρη συναυλία με τη διεθνούς ...

Περισσότερα

Η ανατομία των παθών στο “Αμάρτημα της μητρός μου” (Ηρακλής Ψάλτης, φιλόλογος)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

 Η μελέτη του φιλολόγου κ. Ηρακλή Ψάλτη σχετικά με τα θέματα της αμαρτίας και της λύτρωσης στο έργο του Γ. Βιζυηνού, από την άποψη της Ορθόδοξης Θεολογίας (προηγούμενη δημοσίευση:http://bitly.com/1OJP6J9), εξετάζει επιπλέον παράπλευρα ηθικά ζητήματα στο “Αμάρτημα της μητρός μου”. Τα αδέλφια του ζηλεύουν, επίσης, την πρώτη υιοθετημένη αδελφή τους για τις περιποιήσεις και τις φροντίδες της μητέρας τους, ενώ τα ίδια ζουν δουλεύοντας σκληρά στα εργαστήρια των μαστόρων και προσφέρουν τους μισθούς τους για την ανακούφιση της μητέρας τους. Εκείνη όμως τα χρήματα αυτά τα δαπανά για την καλοπέραση και την προίκα της νέας αδελφής τους. Τέλος, η μητέρα αποδίδει τις κακεντρεχείς διαδόσεις για τις «ατυχίες» του Γιωργή -δυστύχησε στην Κωνσταντινούπολη και τούρκευσε, ναυάγησε στην Κύπρο, επαιτεί ρακένδυτος- στη ζήλεια, επειδή ο γιός της προκόβει ...

Περισσότερα

Η σφαγή των νηπίων: Φαντασία, Παιδί και Εξουσία από τον Ευγένιο Τριβιζά

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

  Κατέπληξε ο απίθανος παραμυθάς Ευγένιος Τριβιζάς χθες στην έναρξη ομιλιών της Σχολής Γονέων για το 2016. Ο Ευγένιος Τριβιζάς ήταν ο επίτιμος καλεσμένος τη Δευτέρα 18 Ιανουαρίου στη Σχολή Γονέων Ανοιχτό Πανεπιστήμιο, με θέμα ομιλίας «Η σφαγή των νηπίων: Φαντασία, Παιδί και Εξουσία». Συνδιοργανωτής της εκδήλωσης ήταν η Δημοτική Βιβλιοθήκη Κατερίνης. …και ποιος δεν ξέρει τον Πίκο Απίκο από την ονειρεμένη φρουτοπία… τον φαλακρό σκαντζόχοιρο με καλαμάκια για αγκάθια…τη μάγισσα Φρικαντέλα μου μισούσε τα κάλαντα και προτιμούσε τα κάκαντα…και…την πασχαλίτσα με την μια κουκιδίτσα…αν όχι όλοι τότε σίγουρα οι περισσότεροι. Ο Ευγένιος Τριβιζάς είναι αδιαμφισβήτητα ο καλύτερος παραμυθάς που διαθέτει η χώρα μας. Με ένα απόσπασμα από την ταινία του Charles Dickens «Hard Times» ξεκίνησε την ομιλία του, θέλοντας να κάνει μια ...

Περισσότερα

Οι ρίζες του Ελληνικού πολιτισμού στην αστρονομία και την αστροφυσική

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο ναός της Αφαίας, στην Αίγινα. (Φωτ.: Νίκος Λουπάκης) Στο ερώτημα γιατί και πώς γεννήθηκαν οι επιστήμες και η φιλοσοφία στην Ελλάδα θα επιχειρήσει να απαντήσει σε ομιλία που θα δώσει αύριο Πέμπτη 21 Ιανουαρίου 2016, στις 7.00 μ.μ. στο Δήμο Φαλήρου, για το «Ανοιχτό Σχολείο για όλους», ο Καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών Ξενοφών Μουσάς. "Πυθαγόρας Μνησάρχου Σάμιος πρῶτος φιλοσοφίαν τούτῳ τῷ ῥήματι προσαγορεύσας, ἀρχὰς τοὺς ἀριθμοὺς καὶ τὰς συμμετρίας τὰς ἐν τούτοις, ἅς τινας ἁρμονίας καλεῖ." Ένα βασικό ερώτημα σχετικά με την γέννηση του πολιτισμού και ειδικότερα των επιστημών, είναι αυτό που ονομάζεται διεθνώς το Ελληνικό Θαύμα, δηλαδή το ερώτημα του γιατί και πώς γεννήθηκαν οι επιστήμες και η φιλοσοφία στην Ελλάδα, γιατί δηλαδή εμφανίζονται, γεννιούνται και εξελίσσονται πολλές και νέες ...

Περισσότερα

Κινητά τηλέφωνα: Ποιο είναι το ασφαλέστερο λειτουργικό σύστημα;

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Η ιδιωτικότητα στις μέρες μας είναι μια μεγάλη πηγή ανησυχίας για τους ιδιοκτήτες mobile συσκευών και των κατασκευαστών, ειδικά αφότου ο Edward Snowden αποκάλυψε πως η βρετανική GCHQ (Government Communications Headquarters) χωρίς την γνώση των ιδιοκτητών χρησιμοποιεί ειδικό software για να αποκτήσει πρόσβαση στα κινητά τους. Το Android είναι η περισσότερο ανασφαλής mobile platform που είναι διαθέσιμη στην αγορά, καθώς κάθε μήνα νέες ευπάθειες ανακαλύπτονται από την Google. Μολονότι τα προβλήματα αυτά κοινοποιούνται στα Android OEMs από την εταιρεία, μόνο λίγοι από αυτούς είναι διατεθειμένοι να τα επιδιορθώσουν και να pushάρουν τις ενημερώσεις ασφαλείας για τα τηλέφωνα που έχουν επηρεασθεί. Άρα λοιπόν, ποιά είναι το ασφαλέστερο υπάρχον mobile operating system; Η απάντηση θα σας εκπλήξει! Σύμφωνα με τον white hat hacker και penetration tester, ...

Περισσότερα

Κι ο πνευματικός πατέρας είναι μία δωρεά από το Θεό (Γέροντας Ελισαίος, Καθηγούμενος Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

ΝΚ – Ακριβώς στη συνέχεια των όσων μας είπατε, τα οποία ήταν πολύ διαφωτιστικά, γέροντα, σας άκουσα εγώ ο ίδιος και σας ακούσαμε και άλλοι στο μεγάλο συνέδριο του 2007 για τον γέροντα Σωφρόνιο να αναλύετε το ζήτημα της πνευματικής πατρότητας ως μυστήριο. Πείτε μας λίγο για το θέμα αυτό. Τι σημαίνει πνευματική πατρότητα για την πνευματική ζωή και των μοναχών και των λαϊκών, και γενικότερα για την πνευματική ζωή της εκκλησίας. ΓΕ – Τώρα δεν θυμάμαι ακριβώς το συνέδριο, πώς ήταν το θέμα ακριβώς, εσείς ίσως να το διατηρείτε καλύτερα στο μυαλό σας και πράγματι τότε μιλήσαμε για την πνευματική πατρότητα. Βέβαια θα το βρείτε πώς το ανέλυε, εγώ δεν μπορώ να το πω αυτό ακριβώς πώς αισθανόταν. Εμείς από ...

Περισσότερα

Το ζήτημα της ομοφωνίας στο μεγάλο συνοδικό ταξίδι (Χρυσόστομος Σταμούλης, Καθηγητής Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Βέβαια, ενώ στον προαναφερόμενο κανονισμό γίνεται  εκτενής αναφορά για το θέμα της μη επιτεύξεως ομοφωνίας και τις διαδικασίες που θα ακολουθηθούν σε μια τέτοια περίπτωση, δεν υπάρχει  διατύπωση για την ακριβή λειτουργία της. Γεγονός που ξεσήκωσε κάποιες δίκαιες εν πολλοίς ή εν μέρει αντιδράσεις. Πρόκειται, όμως, για μία αδυναμία, η οποία κάτω από προϋποθέσεις μπορεί και να αποδειχθεί τελικά ως εκείνη η πραγματικότητα που επιτρέπει στο Πνεύμα της αληθείας να ανατρέψει τους δεσμευτικούς χειρισμούς των θεσμικών διαδικασιών που εγκλωβίζονται στην άσκηση της εξουσίας, αλλά  και των γενικότερων ανθρώπινων σχεδιασμών που αδυνατούν να συνδέσουν την Σύνοδο με την ενεργοποίηση των χαρισμάτων του σώματος. Σε μια τέτοια περίπτωση η Εκκλησία θα έχει και πάλι τη δυνατότητα να αποδείξει τον εαυτό της ως  χώρα ...

Περισσότερα

«Άσω τω Κυρίω εν τη ζωή μου, ψαλώ τω Θεώ μου έως υπάρχω…»

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Δεν υπάρχει ίσως ευγενέστερη έκφραση της συνάντησης των φυσικών νόμων με το ανθρώπινο πνεύμα από την μουσική. Από αρχαιοτάτων χρόνων το ανθρώπινο γένος επέλεξε την μουσική ως τρόπο επικοινωνίας με το Θείο. Έτσι η μουσική έγινε στην ανθρώπινη ιστορία αναπόσπαστο μέρος της θρησκευτικής έκφρασης τόσο σε προσωπικό όσο και σε συλλογικό επίπεδο. Ανάμεσα στις θρησκευτικές μουσικές του κόσμου εκείνη η οποία άσκησε καταλυτική επίδραση στις μουσικές εξελίξεις στην λεκάνη της Μεσογείου και σε ολόκληρο τον δυτικό πολιτισμό ήταν η χριστιανική εκκλησιαστική μουσική, ειδικά δε η ανατολική, η βυζαντινή μουσική όπως συνηθίσαμε πια να την λέμε. Ιδιαίτερα στον βαλκανικό χώρο συνεχίζει να επηρεάζει και να οδηγεί τις μουσικές εξελίξεις έως σήμερα. Όχι μόνον η εκκλησιαστική  μουσική, αλλά και η δημοτική παράδοση, η ...

Περισσότερα

Ιερά Μονή Εσφιγμένου – Θεοφάνεια 2016: «Ἐπί τῆς γῆς ὤφθη καί τοῖς ἀνθρώποις συνανεστράφη…» (Γέροντας Βαρθολομαίος, Καθηγούμενος Ιεράς Μονής Εσφιγμένου)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Αυτός πού φανερώθηκε στην γη και συνανεστράφη μεταξύ μας είναι ο ίδιος ο Θεός μας. Έλαβε δούλου μορφή για να εξυψώσει  το πλάσμα Του, την εικόνα Του, η οποία είχε πέσει στην άβυσσο της αμαρτίας! Η έξοδος από τον Παράδεισο σήμανε την επαναφορά του «χωμάτινου» ανθρώπου εκεί από όπου προήλθε, την γη!  Ο καλός Θεός θέλησε να τον πλάσει από την αρχή, να τον αναπλάσει,  αυτήν την φορά όμως μέσω της τιμωρίας του πόνου και του θανάτου, που είναι συνέπεια της αμαρτίας, ώστε νέος πλέον, αναγεννημένος,  να επιστρέψει πάλι κοντά Του, εκεί για όπου πλάστηκε. Ωστόσο, από  αγάπη για το δημιούργημά Του δεν άφησε τον άνθρωπο μόνο του· η παρουσία του Θεού στην ζωή του ήταν πάντοτε εμφανής, χωρίς όμως να εμποδίζεται ...

Περισσότερα

Άνθρωποι στα υπέροχα ερείπια των Αθηνών, από τον 19ο στον 20ό αιώνα. (Κατερίνα Χουζούρη)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο γιορτάζει φέτος τα 150 χρόνια από τη θεμελίωσή του, (θεμελιώθηκε το 1866 σε οικόπεδο που δώρισε η Ελένη Τοσίτσα).  Με αφορμή αυτήν την επέτειο,  εγκαινιάζει μια σειρά από δράσεις, με στόχο να φωτιστεί η ιστορία και η προσφορά του στα πολιτιστικά και όχι μόνον πράγματα της χώρας.  Αξίζει εδώ να σημειωθεί ότι η κατασκευή του μουσείου βασίστηκε σε σχέδια των Lange, Κάλκου και Ziller. Fred Boissonnas: Βοσκός με το κοπάδι του με φόντο την Ακρόπολη, 1903 (Συλλογή Χάρη Γιακουμή / Kallimages, Παρίσι) Με αφορμή τη νέα περιοδική έκθεση «Ένα όνειρο ανάμεσα σε υπέροχα ερείπια… Περίπατος στην Αθήνα των περιηγητών, 17ος- 19ος αιώνας», οργανώνει εκδηλώσεις που παρουσιάζουν την τόσο διαφορετική Αθήνα εκείνων των εποχών. Η πρώτη από αυτές ...

Περισσότερα

Λιθοσφαιρικές πλάκες

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Η Γη μας φαίνεται ως μία σταθερή σφαίρα που περιφέρεται γύρω από τον ήλιο και περιστρέφεται γύρω από τον εαυτό της... και βέβαια αυτό συμβαίνει. Ωστόσο στη Γη συμβαίνουν και κάποιες άλλες κινήσεις και μάλιστα στο εσωτερικό της, κάτω από τα πόδια μας, θα λέγαμε. Η ξηρά και η θάλασσα αλλάζουν διαρκώς θέση επειδή κινούνται. Η κίνησή τους όμως είναι τόσο αργή, ώστε δεν είμαστε σε θέση να το καταλάβουμε. Αλλά οι άνθρωποι που έζησαν εκατοντάδες χρόνια πριν από μας κι οι άνθρωποι που θα ζήσουν εκατοντάδες χρόνια μετά από μας στον ίδιο τόπο που κατοικούμε εμείς, δεν θα βλέπουν το ίδιο γεωλογικό περιβάλλον. Ένα παράδειγμα έχουμε από την ιστορία, την οποία διδάσκεσαι στην Δ΄ τάξη. Ξέρεις ότι το 480 π.Χ., περίπου ...

Περισσότερα

Όσιος Μακάριος ο Μέγας, ο “παιδαριογέρων” (Αλέξανδρος Χριστοδούλου, Θεολόγος)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Όσιος Μακάριος ο Μέγας, ο Αιγύπτιος (19 Ιανουαρίου) Ο όσιος Μακάριος ο Μέγας γεννήθηκε το 300 μ. Χ στο Τζίζμπερ, χωριό στο δέλτα του Νείλου. Αποσύρθηκε μόνος σ’ ένα κελλί κοντά στο χωριό του για να ζήσει την ασκητική ζωή. Καθώς οι συγχωριανοί του ήθελαν να τον κάνουν κληρικό, έφυγε σ’ ένα άλλο χωριό. Δέχθηκε αγόγγυστα την κατηγορία του βιασμού μιας κοπέλας που ήταν έγκυος  και την διαπόμπευσή του από τους ανθρώπους. Όταν αναγνωρίστηκε η αθωότητά του, και όλο το χωριό πήγε για να ζητήσει συγχώρεση έφυγε στην έρημο της Σκήτης, μια άγονη και αφιλόξενη περιοχή. Ήταν τότε τριάν­τα ετών και επιδόθηκε με μεγάλο ζήλο στον ασκητικό αγώνα. Επειδή πρόκοψε στις αρετές παρά το νεαρό της ηλικίας του ονομάσθηκε «παιδαριογέρων». Η αποταγή ...

Περισσότερα