Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Χαρούμενη και λαμπρή η μέρα η σημερινή. «Του βαγιό», λένε οι προκ’νοί. Οι εκκλησιές από χθες ως και σήμερα το πρωί είναι ντυμένες νες με χαρμόσυνο και χαρούμενο τόνο καθώς έχει την ανάμνηση της λαμπρής εισόδου του Κυρίου στην πόλη των Ιεροσολύμων. Η καθημερινή ζωή των Ερεσιωτών από τα πιο παλιά χρόνια είναι συνυφασμένη με την εκκλησιαστική ζωή. Τα παραδοσιακά ήθη και έθιμα, όλες οι συνήθειες της γνήσιας ερεσιώτικης παράδοσης πηγάζουν απ’την πίστη του απλού λαού. Ο παπάς το πρωί κατά την ακολουθία των βαΐων μοιράζει στο εκκλησιαζόμενο πλήθος κλωνάρια από δαφνόφυλλα, τα οποία στη συνέχεια θα πάρουν τη θέση τους στο εικονοστάσι του σπιτιού ως φυλαχτά υπενθυμίζοντας την παρουσία του Θεού. Αυτά θα τα φυλάξουν οι νοικοκυραίοι και σε περίπτωση ...

Χορός Καθηγητών της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ι.Μ. Λαρίσης και Τυρνάβου «Άγιος Αχίλλιος» ερμηνεύει ύμνους από τον Όρθρο της Αγίας και Μεγάλης Τρίτης. Προλογίζει ο Αιδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρ. Βασίλειος Τάσιος. Συμμετέχουν οι: Ιωάννης Μαυρομάτης (Χοράρχης), Χριστόφορος Καρυώτης, Γεώργιος Τερζούδης, Γεώργιος Λεμονόπουλος, Γεώργιος Ζήσης, Αλέξανδρος Κωνσταντίνου, Χρήστος Οικονόμου.

Ο Στέλιος Ζαχαρίου με το Χορό Ψαλτών Αγίας Σοφίας Θεσσαλονίκης «Εύφωνον» ερμηνεύουν ύμνους του Όρθρου της Αγίας και Μεγάλης Δευτέρας κατά την αείποτε ζωντανή εκφορά και παράδοση των Θεσσαλονικέων.

ΟΡΘΡΟΣ Μ. ΔΕΥΤΕΡΑΣ (Ο Όρθρος της Μ. Δευτέρας τελείται το απόγευμα της Κυριακής των Βαΐων) ΣΥΝΑΞΑΡΙΟΝ Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ Δευτέρᾳ, μνείαν ποιούμεθα τοῦ μακαρίου Ἰωσὴφ τοῦ Παγκάλου, καὶ τῆς ὑπὸ τοῦ Κυρίου καταρασθείσης καὶ ξηρανθείσης Συκῆς. Στίχοι εἰς τὸν Πάγκαλον Ἰωσὴφ Σώφρων Ἰωσήφ, δίκαιος κράτωρ ὤφθη, Καὶ σιτοδότης, ὧ καλῶν θημωνία! Ἕτεροι, εἰς τὴν ξηρανθεῖσαν Συκῆν. Τὴν Συναγωγήν συκῆν Χριστός Ἑβραίων, Καρπῶν ἄμοιρον πνευματικῶν εἰκάζων, Ἀρᾷ ξηραίνει, ἧς φύγωμεν τὸ πάθος. Ταὶς τοῦ Παγκάλου Ἰωσὴφ πρεσβείαις, Χριστὲ ὁ Θεός, ἐλέησον ἡμᾶς.    Εισαγωγικά Ο συνδυασμός της παραβολής «της ξηρανθείσης συκής» και «του παγκάλου Ιωσήφ» φαίνεται εκ πρώτης όψεως αταίριαστος, αλλά δεν είναι. Είναι αρμονικός ο συνδυασμός, η μία συμπληρώνει την άλλη, η ακαρπία της συκιάς συμπληρώνεται από την καρποφορία του Ιωσήφ. Εξηγούμαι: Βασικός προορισμός της συκιάς, όπως και όλων των άλλων δέντρων, είναι η καρποφορία. Όλα τα άλλα ...

Η Άκρα Ταπείνωσις. Του Νικολάου Τζαφούρη, 15ος αι. (τελευταίο τέταρτο).Ίδρυμα: Παύλου και Αλεξάνδρας Κανελλοπούλου Στέκομαι σήμερα στην εξόχως συγκλονιστική Υμνογραφική έναρξη της Μεγάλης Εβδομάδος. Μια έναρξη ποιητικώς μοναδική και συγχρόνως εξόχως κατανυκτική, και μυστηριακή, θα λέγαμε, με τη γενικότερη ατμόσφαιρα της επερχομένης νυχτός, και «μυσταγωγική», όπως επιβάλλει η ποιητική παράδοσις του Βυζαντίου. Στην Είσοδο του Νυμφίου Χριστού και στην αλληγορία του Γάμου που τον συνοδεύει, στέκομαι, λοιπόν. Σ’ εκείνη την εξόχως ερωτική πρόσληψη της Θεότητος. Και την προβαλλόμενη απέραντη θυσιαστική αγάπη του Κυρίου μας. Θυμίζω, έτσι, ενδεικτικά, εκείνο το: «Ούτω γαρ ηγάπησεν ο Θεός τον κόσμον, ώστε τον Υιόν αυτού τον μονογενή έδωκεν, ίνα πας ο πιστεύων εις αυτόν μη απόληται, αλλ’ έχη ζωήν αιώνιον» (Ιωάν. γ’,16). Να η απόλυτος κένωσις της Θεότητος και ...

Στις 6 το απόγευμα θα έχετε την ευκαιρία να παρακολουθήσετε ζωντανά την Ακολουθία του Νυμφίου από τον Ιερό Ναό Ζωοδόχου Πηγής Αθηνών στο pemptousia.tv, το οποίο για σήμερα θα μπορείτε να βρείτε εδώ.

Άγιος Ιωάννης Χρυσόστομος. (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Συνέχεια από εδώ: http://www.pemptousia.gr/?p=308385 β’. Αυτή την εβδομάδα τιμάμε κι εμείς κι αντί για φοίνικες βγήκα μαζί σας προσφέροντας λόγο διδασκαλίας και καταβάλλοντας, σαν τη χήρα, τα δυο λεπτά*. Είχαν βγη τότε κι εκείνοι κρατώντας βάγια από φοίνικες, κραυγάζοντας και λέγοντας: “Ωσαννά ο εν τοις υψίστοις. Ευλογημένος αυτός που έρχεται στο όνομα του Κυρίου”. Ας βγούμε λοιπόν έξω κι εμείς και, αντί για βάγια από φοίνικες, ας δείχνωμε ζωντανή διάθεση κι ας φωνάξωμε, όπως σιγοψέλναμε σήμερα: “Να υμνής, ψυχή μου, τον Κύριο· θα υμνώ τον Κύριο όσο ζω”. Κι εκείνος ο λόγος είναι του Δαυίδ κι αυτός εδώ, ή καλύτερα ούτε ο ένας ούτε ο άλλος είναι του Δαυίδ, αλλά κι οι δυο οφείλονται στη χάρη του Αγίου Πνεύματος. Τον ...

Στη θεία Λειτουργία, από την αρχή με το «Εὐλογημένη ἡ Βασιλεία τοῦ Πατρός καί τοῦ Υἱοῦ καί τοῦ Ἁγίου Πνεύματος…»μέχρι το τέλος, με το «Εἴη τό ὄνομα Κυρίου εὐλογημένον…»είναι έντονο το στοιχείο της δοξολογίας προς τον Τριαδικόν Θεόν, όπως βέβαια και σε ολόκληρη την ορθόδοξη λατρεία. Στο μέσον της Ευχής της Αναφοράς, ψάλλεται ο υπέροχος επινίκιος ύμνος, ο οποίος συγκροτείται από δύο ύμνους. Ο πρώτος, καθώς στη θεία Λειτουργία συμμετέχουν και οι Άγιοι Άγγελοι, είναι ο ύμνος, που άκουσε ο Προφήτης Ησαΐας να ψάλλουν στον ουρανό οι Άγγελλοι: «Ἅγιος, ἅγιος, ἅγιος Κύριος Σαβαώθ, πλήρης ὁ οὐρανός καί ἡ γῆ τῆς δόξης σου» (βλ. Ησαΐα 6,3)• και ο δεύτερος είναι ο ύμνος που έψαλλαν τα παιδιά, καθώς υποδέχονταν τον Κύριο στα ...

Άγιος Νικολάου Βελιμίροβιτς (1880-1956). (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Οι πονηρές σκέψεις «ίνα τι υμείς ενθυμείσθε πονηρά εν ταις καρδίαις υμών;» (Ματθ. 9,4) Όταν ο Κύριος επέπληξε τους Γραμματείς και τους Φαρισαίους, αυτοί, ακόμη, δεν είχαν σκοτώσει, ούτε εξαπατήσει, ούτε κλέψει κάποιον. Όχι μόνον αυτό: ακόμη, δεν είχαν προσβάλλει κανέναν με τα λόγια τους. Γιατί λοιπόν ο Κύριός μας τους επιπλήττει, ενώ αυτοί δεν είχαν διαπράξει καμία αμαρτία ή λόγω ή έργω; Διότι οι σκέψεις τους ήταν πονηρές. Μία πονηρή σκέψη είναι αμαρτία! Ιδού μια νέα μεγάλη αλήθεια, που ο Χριστός κομίζει στον κόσμο. Πραγματικά, μια πονηρή σκέψη είναι η αμαρτωλή πηγή κάθε αμαρτίας διότι, προτού ένας άνθρωπος πει ή κάνει κάτι αμαρτωλό, σκέπτεται την αμαρτία. Η σκέψη είναι η γενεσιουργός αμαρτία. Όλες οι άλλες αμαρτίες είναι απλώς συνεπακόλουθες αμαρτίες. Όποιος θέλει να εκμηδενίσει ...

Το ψηφιακό κανάλι της ΠΕΜΠΤΟΥΣΙΑΣ , PemptousiaTv θα είναι κοντά σας σε λίγες ώρες. Λίγο πριν η ψηφιακή μας πλατφόρμα κάνει την εμφάνισή της μπορείτε εδώ να δείτε μέρος του ζωντανού μας προγράμματος εδώ: Στην PemptousiaTv θα μπορείτε να παρακολουθείτε , Live πρόγραμμα και on demand περιεχόμενο, ζωντανές συνδέσεις, εκπομπές λόγου, πνευματικές συνάξεις, συνεντεύξεις, οδοιπορικά, αποστολές , ντοκιμαντέρ, σήριαλ και εκδηλώσεις. Θα έχετε πρόσβαση σε ένα πλούσιο αρχείο με ντοκουμέντα ενώ θα μπορείτε με όλη σας την οικογένεια να παρακολουθείτε, μεγάλα γεγονότα και αφιερώματα για πρόσωπα που έγραψαν και γράφουν ιστορία. Οι Παραδόσεις μας, οι Ρίζες μας, ο Πολιτισμός μας και η Ορθοδοξία σε πρώτο πλάνο www.pemptousia.tv Σε λίγες ώρες κοντά σας.

Ο Μητροπολίτης Χονγκ Κονγκ κ. Νεκτάριος αναφέρεται στην Κυριακή των Βαΐων, όπου εορτάζουμε την θριαμβευτική είσοδο του Κυρίου στα Ιεροσόλυμα. Το Σάββατο του Λαζάρου και η Κυριακή των Βαΐων, είναι προπαρασκευαστικές ημέρες για την είσοδο μας στην Μεγάλη Εβδομάδα. Το ευαγγελικό ανάγνωσμα της Κυριακής, περιέχει συμβολικά στοιχεία, στα οποία μπορεί κανείς να αναγνωρίσει τα λεγόμενα των προφητών, που αναφέρονταν στον μεσσία. Η είσοδος Του είναι βασιλική, αλλά δεν εισέρχεται στην πόλη για να ενθρονιστεί ως εγκόσμιος βασιλιάς, αλλά επάνω στον Σταυρό, που είναι η παντοτινή δόξα του Κυρίου και η αρχή της δικής μας λυτρώσεως και ελευθερίας. Ο Θεάνθρωπος Χριστός, πορεύεται προς το πάθος ειρηνικός, γαλήνιος και χαρούμενος και το Αποστολικό ανάγνωσμα της ημέρας, παίρνει αφορμή από το παράδειγμα του ...

Ο Βυζαντινός χορός του Ι. Ν. Πέτρου & Παυλου Ν. Ιωνίας Βολου «Υμνωδοί των Αποστόλων» υπό την διεύθυνση του Χρήστου Απ. Μιχάλη ερμηνεύει το Δοξαστικό των Αίνων της Κυριακής των Βαιων, «Πρό ἓξ ἡμερῶν τοῦ Πάσχα»,  Ἦχος πλ. β’, και μέλος Πέτρου Λαμπαδαρίου.

Μια θαυμάσια εμπειρία από τη Κυριακή των Βαΐων στο Κολουέζι του Κογκό ιερουργούντος του Επισκόπου Κατάνγκας κ. Μελετίου.

Χορός Καθηγητών της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ι.Μ. Λαρίσης και Τυρνάβου «Άγιος Αχίλλιος» ερμηνεύει ύμνους από τον Όρθρο της Αγίας και Μεγάλης Δευτέρας.Προλογίζει ο Αιδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρ. Βασίλειος Τάσιος. Συμμετέχουν οι: Ιωάννης Μαυρομάτης (Χοράρχης), Χριστόφορος Καρυώτης, Γεώργιος Τερζούδης, Γεώργιος Λεμονόπουλος, Γεώργιος Ζήσης, Αλέξανδρος Κωνσταντίνου, Χρήστος Οικονόμου.

Κατά την περίοδο της Αποκριάς και του Τριωδίου η Εκκλησία εισάγει κλιμακωτά τους χριστιανούς στο πνευματικό κλίμα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής και της προετοιμασίας για το σταυροαναστάσιμο Πάσχα. Προετοιμάζει ψυχολογικά τις κουρασμένες καρδιές να γευτούν τις λαμπηδόνες της θεϊκής παρουσίας. Έτσι προβάλλεται εντονότερα η χριστιανική άσκηση, η προσευχή, η νηστεία, η υψοποιός ταπείνωση, η μετάνοια, η νήψη, η αγάπη προς τον πλησίον και το κατά Θεόν πένθος. Αναδεικνύονται πρόσωπα αυθεντικού βίου και πράγματα διδακτικά μέσω παραβολών και αινιγμάτων.   Την Κυριακή του Τελώνου και Φαρισαίου, που ανοίγει το Τριώδιο, φανερώνεται ο τρόπος της ειλικρινούς προσευχής καθώς και ο κίνδυνος του φαρισαϊσμού, του κοινωνικού κομπασμού και της υποκρισίας. Την Κυριακή του Ασώτου μυσταγωγούνται οι χριστιανοί στον αυθεντικό τρόπο της μετάνοιας και αποκαλύπτεται το εύρος ...

Άγιος Νεκτάριος Επίσκοπος Πενταπόλεως, ο Θαυμαυτουργός (1846-1920. (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Τίποτα δεν είναι μεγαλύτερο από την καθαρή καρδιά, γιατί μια τέτοια καρδιά γίνεται θρόνος του Θεού. Και τι είναι ενδοξότερο από το θρόνο του Θεού; Ασφαλώς τίποτα. Λέει ο Θεός γι’ αυτούς που έχουν καθαρή καρδιά: «Θα κατοικήσω ανάμεσά τους και θα πορεύομαι μαζί τους. Θα είμαι Θεός τους, κι αυτοί θα είναι λαός μου» (Β’ Κορ. 616). Ποιοι λοιπόν είναι ευτυχέστεροι απ’ αυτούς τους ανθρώπους; Και από ποιο αγαθό μπορεί να μείνουν στερημένοι; Δεν βρίσκονται όλα τ’ αγαθά και τα χαρίσματα του Αγίου Πνεύματος στις μακάριες ψυχές τους; Τι περισσότερο χρειάζονται; Τίποτα, στ’ αλήθεια, τίποτα! Γιατί έχουν στην καρδιά τους το μεγαλύτερο αγαθό: τον ίδιο το Θεό! Πόσο πλανιούνται οι άνθρωποι που αναζητούν την ευτυχία μακριά από τον εαυτό τους, ...

Όσιος Εφραίμ Κατουνακιώτης (1912-1998). Φωτογραφία Douglas Little, γύρω στα 1980 (λεπτομέρεια). Αγιορειτική Φωτοθήκη.  (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Ο πατέρας είναι σημαντικό πρόσωπο. Περισσότερο όμως η μητέρα! Διότι και τον πατέρα μας αγαπάμε, αλλά τη μητέρα μας περισσότερο. Όπου να πάμε, «μαμά»! Και η μητέρα ασκεί μεγαλύτερη επίδραση στο παιδί. Γιατί αυτό από μικρό είναι όλο στην αγκαλιά της. Ο πατέρας πάει κι έρχεται. Βλέπει μια φορά, δύο, το παιδί, ενώ η μητέρα όλη την ημέρα. Ώσπου να πάει το παιδί έξι ετών, όλο στη μητέρα πηγαίνει. Έπειτα πάει στο σχολείο, γυρίζει πάλι στη μητέρα. Ε, πάλι μεγαλώνει, αλλά πάλι στη μητέρα, πάλι στη μητέρα. Πηγαίνει και στον πατέρα, αλλά περισσότερο στη μητέρα. Ο πατέρας δίνει και κανένα μπάτσο στα παιδιά. Η μάνα δεν δίνει. Ε, δεν δίνει. Δεν μπορεί να δώσει, δεν μπορεί να δώσει… ...

Παρακολουθήστε το 1ο Ψηφιακό Αρχονταρίκι από τον Άθωνα με τον Γέροντα Εφραίμ, Καθηγούμενο της Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου και Πρεσβυτέρες, που πραγματοποιήθηκε την Τρίτη 13 Απριλίου 2021.

Πολύτιμες πνευματικές διδαχές Πατέρων της ερήμου καταγεγραμμένες από τον Αββά Κασσιανό. Με τον Πρωτοπρεσβύτερο Ματθαίο Χάλαρη.