Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Μετά τον Τρισάγιο ύμνο διαβάζονται τα Αναγνώσματα: ο Απόστολος, δηλαδή ένα κομμάτι από κάποιο αποστολικό κείμενο (Από τις Πράξεις των Αποστόλων ή από κάποια Επιστολή Αποστόλου) και το Ευαγγέλιο, δηλαδή μια περικοπή από κάποιο από τα τέσσερα Ευαγγέλια. Την ώρα του ευαγγελικού αναγνώσματος είμαστε όρθιοι. Τα κείμενα διαβάζονται στην αρχαία γλώσσα και περιέχουν νοήματα που δεν είναι πάντοτε εύκολο να τα καταλάβουμε. Γι' αυτό ακολουθεί το κήρυγμα, δηλαδή λίγα λόγια ειπωμένα από τον ιερέα ή κάποιον άλλο ιεροκήρυκα, που μας βοηθούν να καταλάβουμε το θέλημα του Θεού, τον Λόγο Του, και πώς θα τον εφαρμόσουμε στη ζωή μας. Η Λειτουργία των Κατηχουμένων τελειώνει με μια εκτενή δέηση, δηλαδή μια προσευχή πρώτα για τους κατηχουμένους που σ' αυτό το σημείο αποχωρούσαν, έφευγαν ...

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΠΑΙΔΟΜΑΡΤΥΡΕΣ ΤΗΣ ΝΑΟΥΣΑΣ* Ο ομιλητής της μαρτυρολογικής αυτής βραδυάς, ήταν ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κ. Παύλος, το χρυσούν στόμα. Δηλώνω θερμός ακροατής των ομιλιών του από τον ραδιοφωνικό σταθμό της Πειραικής Εκκλησίας, με τις οποίες ομιλίες τρέφονται παγκοσμίως χιλιάδες ψυχές, κυρίως πάνω σε θέματα της οικογένειας. Αυτός ο θαυμασμός μου στο θείο χάρισμά του με κάνει να νοιώθω άβολα. Όμως από υπακοή στον Ποιμενάρχη μας και για πολύ συγκεκριμένο λόγο, ανέβηκα σ᾿ αυτό το βήμα. Το θέμα της αναγνωρίσεως των Αγίων από τη συνείδηση της Εκκλησίας, είναι ένα μυστήριο που τελεσιουργείται στις καρδιές του εκκλησιαστικού πληρώματος από το Άγιο Πνεύμα, με τρόπο ακατάλυπτο. Αυτή την αναγνώριση επισφραγίζει επίσημα η Μητέρα Εκκλησία Κων/πόλεως και αφού έχουν τηρηθεί οι της κανονικής ...

Το Βατικανό211 το 1980 δήλωσε για την ευθανασία ότι είναι πράξη ή παράλειψη η οποία από πρόθεση προκαλεί το θάνατο με σκοπό να εξαφανίσει τον πόνο. Η ευθανασία ορίζεται από την πρόθεση και τις μεθόδους που χρησιμοποιούνται. Η χορήγηση ή παύση φαρμάκου για τη μείωση των οδυνών το οποίο θα επιφέρει το θάνατο, δεν είναι ευθανασία. Στο πλαίσιο της παρηγορητικής φροντίδας υπάρχει το ερώτημα της νομιμότητας του να χρησιμοποιούνται αναλγητικά όταν αυτά μπορούν να επισπεύσουν το θάνατο, να οδηγήσουν δηλαδή σε αυτό που χαρακτηρίζεται τυπολογικά ως έμμεση ή ακούσια ευθανασία. Ο πιστός μπορεί να αρνηθεί τα αναλγητικά μετέχοντας στο μαρτύριο του Χριστού αλλά αυτό δεν είναι αποδεκτό από όλους. Ο πάπας Πίος212 ο δωδέκατος δέχεται ως νόμιμη την παροχή ισχυρών ...

Νέα χειρόγραφα της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου στον τιμητικό τόμο εις μνήμην του καθηγητή της κλασικής φιλολογίας Χρίστου Θεοδωρίδη Πηγή: wikimedia commons Τον Ιούνιο του 2015 κυκλοφόρησε στο Βερολίνο από τον σημαντικό για τις εκδόσεις του στον χώρο της κλασικής και μεσαιωνικής ελληνικής φιλολογίας γερμανικό εκδοτικό οίκο De Gruyter ο τιμητικός τόμος εις μνήμην του καθηγητή της κλασικής φιλολογίας Χρίστου Θεοδωρίδη (Lemmata. Beitrage zum Gedenken an Christos Theodoridis) με την επιμέλεια συνεργατών και μαθητών του, κορυφαίων τώρα φιλολόγων (M. Tziatzi – M. Billerbeck – F. Montanari – K. Tsantsanoglou). Ανάμεσα στα πολύ ενδιαφέροντα άρθρα επισημαίνει κανείς στις σελίδες 550-575 έναν κατάλογο «Νέων χειρογράφων της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου», συνταγμένο από τον καθηγητή της ελληνικής παλαιογραφίας και κωδικολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Παναγιώτη Σωτηρούδη και ...

  Η παράδοση της εκκλησίας θέλει τον εγκέφαλο ως κέντρο της σκέψης και την καρδιά ως έδρα του έσω ανθρώπου. Βέβαια και ο εγκέφαλος θα μπορούσε να θεωρηθεί ως η έδρα του νου.217 Οι πατέρες της εκκλησίας διδάσκουν ότι η ψυχή δεν εδρεύει σε ένα συγκεκριμένο σημείο του σώματος, αλλά είναι ενέργεια που ζωοποιεί και κινεί όλα τα μέλη του σώματος. Το γεγονός ότι η ψυχή δεν μπορεί να περιοριστεί σε κάποιο από τα όργανα του σώματος, αλλά περισσότερο γνωρίζεται από τις ενέργειές της περιγράφεται από τον Μ. Βασίλειο ως εξής: «Ασώματον νοεί τον Θεόν εκ της ενυπαρχούσης σοι ψυχής ασωμάτον μη περιγραφομενον τόπω… αόρατον είναι τον Θεόν πίστευε την σην ψυχήν ενοήσας, επειδή και αυτή σωματικοίς οφθαλμοίς άληπτος εστίν. Ούτε ...

Η "Πεμπτουσία" εγκαινιάζει με μεγάλη χαρά σήμερα τη Συνέντευξη που της παραχώρησε αποκλειστικά ο Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ, Καθηγητής Χρυσόστομος Σταμούλης. Η συνέντευξη δόθηκε στον εκλεκτό φίλο και συνεργάτη της "Πεμπτουσίας" κ. Ηρακλή Αθ. Φίλιο.  * * * Ο Χρυσόστομος Σταμούλης γεννήθηκε στην Άφυτο Χαλκιδικής στις 2 Αυγούστου του 1964. Σπούδασε στα Πανεπιστήμια της Θεσσαλονίκης, του Βελιγραδίου και του Ντάραμ της Αγγλίας. Σήμερα είναι  καθηγητής στο Τμήμα Θεολογίας του Α.Π.Θ. και διδάσκει τα μαθήματα της Δογματικής και Συμβολικής Θεολογίας και της Φιλόκαλης Αισθητικής της Ορθοδοξίας. Έχει συγγράψει σειρά βιβλίων και άρθρων. Μελέτες του έχουν δημοσιευθεί επίσης στα  αγγλικά, ιταλικά, γαλλικά, γερμανικά, σερβικά, ρουμανικά και ρωσικά. Έκανε μουσικές σπουδές στο Μακεδονικό και στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης. Από το 1991 διευθύνει τη Χορωδία ...

Εις τον ιερόν ναόν Παναγίας Καφατιανής Γαλατά σώζεται πλαξ αναμνηστική της α΄ Οκτωβρίου του 1734, εις ην αναγράφεται οτι ανηγέρθη «επικουρία των γουναράδων»; «Οι επιστάται της αγίας Εκκλησίας Φιλόδωρος γούναρης, Γεώργιος γούναρης, Στέργιος γούναρης, Δανιήλ γούναρης». Το ότι δεν ήτο απλούν επώνυμον συγγενών, αλλά δηλωτικόν επαγγέλματος φαίνεται εκ του ότι και οι αναγραφόμενοι έτεροι τέσσαρες επιστάται καταγράφονται εκ του επαγγέλματος αυτών. Εις καλείται χρυσοχόος και οι τρεις κερεστεντζήδες (ασβεστοποιοί). Πηγή: wikimedia commons Αυτοί οι κιουρκτζήδες υπήρξαν ευεργέται και του μεγαλοπρεπούς ναού του Αγίου Παντελεήμονος Κουζκουντζουκίου. Εις ιεράν εικόνα του Προφήτου Ηλιού, του προστάτου αυτών, επιγράφεται ως αφιέρωμα «του τιμιωτάτου εκ των ρουφετίων των γουναράδων, 1798». Εκ ταύτης επιγραφής συμπεραίνομεν οτι υπήρχον εν Κωνντινουπόλει πλείονα του ενός ρουφέτια γουναράδων. Υπήρξαν ωσαύτως γενναίοι χορηγοί ...

Εξαιρετικής σημασίας ζήτημα, αποτελεί η ενσωμάτωση των Οδηγιών σε κράτη όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία. Συγκεκριμένα, στο Ηνωμένο Βασίλειο, η γενική αρχή της ισότητας και της μη διάκρισης εμπεριέχεται στο εθιμικό δίκαιο. Επίσης, εκτός της εκτεταμένης χρήσης της Ε.Σ.Δ.Α, ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο Νόμος 1998 ‘‘περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων’’ μέσω του οποίου ενσωματώνεται η Ε.Σ.Δ.Α στο αγγλικό δίκαιο και παράλληλα λειτουργεί ως υποκατάστατο της Συνταγματικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων.     Επίσης, άξιο αναφοράς αποτελεί το γεγονός ότι ο Νόμος 2010 περί ισότητας, ενώ αναφέρεται στην απαγόρευση της άμεσης και έμμεσης διάκρισης καθώς και στους τύπους των διακρίσεων λόγω (παρενόχλησης, θυματοποίησης, εθνοτικής καταγωγής, φύλου, αναπηρίας, γενετήσιου προσανατολισμού, θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, ηλικίας στην επαγγελματική απασχόληση και περιορισμού στην πρόσβαση σε αγαθά ή ...

Τα φορτηγά καράβια συλλογίζομαι Που γέρασαν και τώρα λαβωμένα, Χωρίς ούτε μια βάρδια στο κατάστρωμα Σαπίζουν στ’ ακρολίμανα δεμένα.   Τα φορτηγά καράβια που ταξίδεψαν Στων πέντε των ηπείρων τα πελάγη… Κ. Ουράνης   Πλοία αραγμένα στο λιμάνι παρουσιάζει ο εικαστικός καλλιτέχνης Χριστόφορος Μπαλαμπανίδης, στην ατομική του έκθεση που εγκαινιάστηκε πριν από λίγες ημέρες, στη νέα αίθουσα Kapopoulos Fine Arts – Patmos Gallery, η οποία στεγάζεται σε έναν ιδιαίτερο χώρο του 20ου αιώνα, στην Χώρα της Πάτμου. Η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 23 Αυγούστου. Ο ζωγράφος παρουσιάζει επιβλητικά τάνκερ, που χαρακτηρίζονται από τις λιτές, αδρές γραμμές τους και τους έντονους χρωματισμούς τους. Πλοία που αναμένουν να σηκώσουν τις άγκυρες τους και να αρχίσουν και πάλι τα ταξίδια τους, στις ανοιχτές θάλασσες. Στα έργα του Μπαλαμπανίδη, οι μεγάλοι όγκοι των ...

Με αφορμή την πανήγυρη της Ιεράς Μονής Κουτλουμουσίου για την μεγάλη εορτή της Μεταμορφώσεως, επισκέφθηκε σήμερα το Άγιον Όρος ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Λαμψάκου κ. Μακάριος. Το πρωί πραγματοποίησε εθιμοτυπική επίσκεψη στην Ιερά Κοινότητα και έτυχε θερμής υποδοχής από τον Πρωτεπιστάτη Γέροντα Παύλο Λαυρεώτη. Κατά τη διάρκεια της επισκέψεως ο Θεοφιλέστατος αιτήθηκε της ευλογίας να συμμετάσχει στην πανήγυρη και να προσκυνήσει την εορτή της Μεταμορφώσεως στην Μονή της μετανοίας του, το Κουτλουμούσι. Με τη σειρά του ο Πρωτεπιστάτης καλωσόρισε τον αγιορείτη Επίσκοπο με τον οποίο αντάλλαξαν ευχές και είχαν την ευκαιρία να συζητήσουν επί εκκλησιαστικών θεμάτων. Σημαντικό είναι να αναφέρουμε ότι τους δύο άνδρες συνδέει μακρά φιλία και κοινές εμπειρίες οι οποίες χάνονται στα πρώτα χρόνια της μοναχικής τους ζωής. «Ήρθα το 1953 ...

Με λαμπρότητα και κάθε εκκλησιαστική ιεροπρέπεια εόρτασε η ακριτική κωμόπολη της Γουμένισσας την προστάτιδα της, την θαυματουργό εικόνα της Παναγίας της Γουμένισσας. Πρόκειται για το μοναδικό προσωνύμιο της Παναγίας που εορτάζει στα τριήμερα του Δεκαπενταυγούστου. Το εσπέρας της Κυριακής της 16ης Αυγούστου τελέστηκε πανηγυρικός αρχιερατικός εσπερινός στον οποίο χοροστάτησε ο μητροπολίτης Ιερισσού κ. Θεόκλητος, μετά από πρόσκληση του οικείου ποιμενάρχου, Μητροπολίτου Γουμενίσσης κ. Δημητρίου. Τα ιερά αναλόγια εκόσμησαν με την τέχνη τους, τον μεν δεξιό χορό ο Πρωτοψάλτης Ιωάννης Χασανίδης, τον δε αριστερό χορό ο π. Ραφαήλ, δάσκαλος της ψαλτικής τέχνης στην περιοχή. Το πρωί τελέστηκε πολυαρχιερατικό συλλείτουργο στο οποίο προεξήρχε ο μητροπολίτης Γουμενίσσης κ. Δημήτριος και συλλειτούργησαν οι Μητροπολίτες Ιερισσού κ. Θεόκλητος και Ελασσώνος κ. Χαρίτων. Μετά το πέρας της Θείας Λειτουργίας ...

Διατρέφεσαι σωστά; Δηλαδή, τρως κάθε φορά αυτό που είναι καλό για να είσαι υγιής. Προσέχεις την ποσότητα αυτών που τρως; Μήπως είσαι από εκείνα τα παιδιά που, όταν τους αρέσει κάτι πάρα πολύ, τρώνε μεγάλες ποσότητες, ενώ, αντίθετα, αν δεν τους αρέσει, μπορούν να μείνουν νηστικά όλη τη μέρα; Να κάποιες ερωτήσεις που πρέπει να απαντήσεις. Παρακάτω μπορείς να δεις ακόμη κάποια σημαντικά πράγματα που πρέπει να γνωρίζεις, για να διατρέφεσαι σωστά. Σήμερα μπορείς να απαντήσεις στη δεύτερη τριάδα ερωτήσεων, από τις δέκα συνολικά, και να σημειώσεις τις απαντήσεις σου. Διάβασε και τις διατροφικές συμβουλές κι έτσι θα αυξήσεις τις σχετικές γνώσεις σου. Στην τέταρτη δημοσίευση θα σου δοθεί η ευκαιρία να αξιολογήσεις τις διατροφικές σου συνήθειες. Με την επιστημονική συνεργασία της κ. ...

Όπως αναλυτικά παρουσιάστηκε ήδη, η άσκηση σε κοινωνικά πλαίσια σημαίνει ασκητική σχέση προς τη φύση, αφού οι επιπτώσεις της απληστίας της καταναλωτικής κοινωνίας είναι στενά συνδεδεμένες με αυτές των ορίων αντοχής των φυσικών υλών. Ο άνθρωπος, καθώς ευρίσκεται οργανικά εντεταγμένος στο σύνολο του φυσικού και του ζωικού κόσμου, περιτριγυρίζεται από φυσική ύλη, η οποία αποτελεί συστατικά των πόρων της φύσης. Η δυνατότητά του να δαπανά αλόγιστα τους πόρους της φύσης αποκλειστικά για το άτομό του, χωρίς να υπολογίζει τις επόμενες γενεές, συνδέεται άμεσα με την άσκηση και τον αυτοπεριορισμό. Το γεγονός όμως πως έχει τη δυνατότητα χρησιμοποίησης των φυσικών πόρων δεν σημαίνει πως έχει και το δικαίωμα να τους εξαντλήσει χωρίς να υπολογίσει τους ανθρώπους των επερχόμενων γενεών. Υπό το ...

Με την εφαρμογή μιας προγαμιαίας εξατομικευμένης ποιμαντικής συμβουλευτικής, που θα επικεντρώνεται σε κάθε ζευγάρι και κάθε μέλος ζευγαριού ξεχωριστά, ο πνευματικός Πατέρας μπορεί να αναδείξει τη μοναδικότητα και την ομορφιά της κάθε σχέσης και την ιδιαιτερότητα των ατόμων που την συνάπτουν, ενώ ταυτόχρονα μπορεί να λειτουργήσει ως διελκυστίνδα για την πνευματική στήριξη των μελών τους και τη γεφύρωση των όποιων ιδεολογικών ή άλλων επιμέρους διαφορών τους. Εντός του παραπάνω πλαισίου, ο ποιμένας μπορεί να καταδείξει με σαφήνεια τι διαφοροποιεί μια απλή συμβίωση από έναν γάμο. Μπορεί να φέρει σε αντιδιαστολή την αποσπασματικότητα, την προσωρινότητα και τη διασεξουαλικότητα των διαδοχικών σχέσεων με τον αδιάλυτο χαρακτήρα του γάμου, εντάσσοντας σ’ αυτά τα πλαίσια και την σύμφωνη με τους Ιερούς Κανόνες της Εκκλησίας ...

Κεφάλαιο 3 Ιστορία, επιστήμη, ηθική Στην αρχή του κεφαλαίου, γίνεται αντιληπτό πως το 18ο και 19ο οι επιστήμονες δέχονταν μια για πάντα ότι οι φυσικοί νόμοι είχαν ανακαλυφθεί αλλά από την άλλη πλευρά διαπιστώνουμε ότι δεν υπάρχουν νόμοι αλλά υποθέσεις που μας ανοίγουν το δρόμο για νέες έρευνες. Ακόμη, αναφέρει ότι πολλοί ερευνητές προσδοκούν πως θα έρθει η μέρα όπου θα υπάρχει ένα πλήρες corpus γνώσεων και θα ξεκαθάριζε μια για πάντα όλα τα αμφισβητούμενα ζητήματα, αυτό θεωρείται ανόητο διότι πάντοτε θα υπάρχουν επιστήμονες που θα προχωρούν από τη μια υπόθεση στην άλλη και θα ερμηνεύουν τα γεγονότα της κάθε υπόθεσης. Πηγή: wikimedia commons Εν συνεχεία, διατυπώνει ότι υπάρχουν μεγάλες διαφορές μεταξύ της ιστορίας και των άλλων επιστημών, όπως: α) η ιστορία ασχολείται ...