Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Μέσα στα ερείπια της καθημαγμένης απο την οθωμανική δουλεία Ελλάδας, που μόλις είχε δεί το φως της ελευθερίας υπήρχε μια φωτεινή ελπίδα που προοιώνιζε την ανόρθωση του αρτιγέννητου ελληνικού κράτους. Ήταν ο αδαμάντινος κυβερνήτης Ιωάννης Καποδίστριας, που με την εμπνευσμένη και αναγεννησιακή φυσιογνωμία του, έδωσε κουράγιο και δύναμη στους χειμαζόμενους Έλληνες να σηκωθούν. Ο κυβερνήτης με τις ενορατικές και εύτολμες πολιτικά κινήσεις του, απότοκος των οποίων ήταν η αριστοτεχνική του διακυβέρνηση, εδραίωσε το νεότευκτο ελληνικό κρατίδιο και του έδωσε υπόσταση και ζωή. Παρέλαβε μια χώρα σπαραγμένο τοπίο από τις έριδες, τις εμφύλιες συρράξεις, τους θανατηφόρους πολιτικούς διαγκωνισμούς και την οδυνηρή αδυναμία και κατόρθωσε με την ηθική και πολιτική του μεγαλουργία, πάνω στα ερείπια να χτίσει το νέο ελληνικό κράτος. Η έλευση ...

Το Ελληνικό Ίδρυμα Πολιτισμού και η Εταιρεία Συγγραφέων συνεργάζονται φέτος για τον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Ποίησης και παρουσιάζουν διαδικτυακά μια πολυσύνθετη εκδήλωση με θέμα: «Η ποίηση, λίγο πριν λίγο μετά το 1821 και ο νεοελληνικός διαφωτισμός». Η εκδήλωση, με αφορμή την επέτειο των 200 χρόνων από την Επανάσταση, παρουσιάζει όψεις της προεπαναστατικής Ελληνικής ποίησης μέσα από σπάνιο μουσικό και εικονογραφικό υλικό και αναγνώσεις ποιημάτων από τους ηθοποιούς Όλια Λαζαρίδου, Μαριλίτα Λαμπροπούλου, Γιάννη Νταλιάνη, ομιλίες των ακαδημαϊκών Γιάννη Κόκκωνα, Γιάννη Ξούρια, Κατερίνας Τικτοπούλου, ενώ μελοποιημένη ποίηση του Διονυσίου Σολωμού τραγουδάει η σοπράνο Σόνια Θεοδωρίδου. Χαιρετισμό απευθύνουν ο Πρόεδρος του Ελληνικού Ιδρύματος Πολιτισμού Νίκος Α. Κούκης και ο Πρόεδρος της Εταιρείας Συγγραφέων Γιώργος Χουλιάρας. Οργανώνει και συντονίζει η Έλενα Χουζούρη, συγγραφέας, μέλος Δ.Σ. ...

Για την ιεραποστολική του δράση και εμπειρία, την ενδυνάμωση της πίστης στην Αφρική μέσα στη χρονιά της πανδημίας, αλλά και τη Θεία Κοινωνία, που δεν φοβούνται, αλλά αντιθέτως επιζητούν οι Κενυάτες, μίλησε σε συνέντευξή του στην εκπομπή «Η Επικαιρότητα στην Πεμπτουσία» ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γέρων Ναϊρόμπι, Υπέρτιμος και Έξαρχος Κένυας κ. Μακάριος. Ο ίδιος, μάλιστα, χαριτολογώντας είπε στη δημοσιογράφο Μαρία Γιαχνάκη ότι κουράστηκε το χέρι του από τον πολύ κόσμο «που πήγαινε να κοινωνήσει το φάρμακο της Αθανασίας, το Σώμα και το Αίμα του Κυρίου μας», έχοντας επιστρέψει από μια ιεραποστολική περιοδεία 2.500 χλμ. Ακούστε το ηχητικό απόσπασμα, όπου ο Σεβασμιώτατος περιγράφει πώς κατέλυσε τη Θεία Κοινωνία από ένα δισκοπότηρο γεμάτο ερπετά και κουνούπια, αλλά και για το ιεραποστολικό έργο της Μητροπόλεώς του, που ...

Για την περίοδο της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, τον πνευματικό αγώνα μέσα σε αυτήν, τη μετάνοια και τη θλίψη που δημιουργείται στον άνθρωπο εάν τον αποστραφεί ο Θεός, μίλησε σήμερα, Πέμπτη 18 Μαρτίου 2021, μίλησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Καλαβρύτων και Αιγιαλείας κ. Ιερώνυμος στην εκπομπή «H Επικαιρότητα στην Πεμπτουσία» και τη Μαρία Γιαχνάκη.  Ο Σεβασμιώτατος αναφέρεται στην περίοδο που διανύουμε ως μια περίοδο ενδοσκόπησης, αν και όπως λέει, όλο τον χρόνο απαιτείται ενδοσκόπηση. «Είναι μια ευκαιρία ο άνθρωπος να δει τον άνθρωπο σωματικά και ψυχικά. Να δούμε πού έχουμε πικράνει τον εαυτό μας, τον συνάνθρωπό μας, πού τον έχουμε βλάψει, να ζητήσουμε το έλεος του Θεού και να έρθει έπειτα η θεραπεία η πνευματική και η σωματική». Σε ερώτηση για το πώς μπορεί ένας άνθρωπος να κερδίσει ...

Όσιος Νείλος Σόρσκυ (1433-1508). (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Πολύν αγώνα έχουμε να κάνουμε εναντίον του πονηρού πνεύματος της λύπης, το οποίον οδηγεί την ψυχή στην απελπισία και την απώλεια. Εάν προέλθει κάποια λύπη από τους ανθρώπους, πρέπει να την υπομένουμε με χαρά, ενώ γι’ αυτούς, που μας λύπησαν να προσευχόμαστε, έχοντας υπ’ όψη μας ότι, όσα μας συμβαίνουν, δεν γίνονται χωρίς την παραχώρηση του Θεού. Όλα όσα μας στέλνει ο Κύριος, τα στέλνει μόνο για την ωφέλεια και σωτηρία της ψυχής μας. Ίσως στην αρχή μας φανεί ότι δεν μας προκαλούν καμιά ωφέλεια, αργότερα όμως θα καταλάβουμε, ότι μας είναι ωφέλιμο αυτό που επιτρέπει σε εμάς ο Θεός και όχι αυτό που θέλουμε εμείς να γίνει. Έτσι λοιπόν, να μη σκεπτόμαστε ανθρώπινα, αλλά να πιστεύουμε με σιγουριά ...

Ο Βατοπαιδινός Χορός ψάλει το «Νῦν αἱ Δυνάμεις» σε ηχ. πλ. β΄και μέλος Πέτρου Λαμπαδαρίου, ύμνο που ψάλλεται αντί Χερουβικού στη Θεία Λειτουργία των Προηγιασμένων Τιμίων Δώρων. https://www.pemptousia.gr/wp-content/uploads/2021/03/03-ΝΥΝ-ΑΙ-ΔΥΝΑΜΕΙΣ.mp3

Ένα εξαιρετικά χρήσιμο βιβλίο, το νέο έργο της Καίτης Μαντζαρίδου «Νέα Νηστήσιμα φαγητά και γλυκά», κυκλοφόρησε πρόσφατα σε ιδιαίτερα επιμελημένη έκδοση της Ι. Μ. Μ. Βατοπαιδίου. Περιέχει μεγάλη ποικιλία γνωστών, αλλά και νέων, ευφάνταστων συνταγών, με σκοπό να αποτελέσει έναν πολύτιμο σύμβουλο και οδηγό μαγειρικής και ζαχαροπλαστικής σε όλες τις περιόδους των νηστειών της Εκκλησίας μας. Όπως σημειώνει στον πρόλογο της έκδοσης ο Σεβαστός Καθηγούμενος της Ι. Μ. Μ. Βατοπαιδίου Γέρων Εφραίμ, στόχος του βιβλίου αυτού είναι να αντιληφθεί ο κάθε αναγνώστης ότι στα χέρια του δεν κρατά ένα περίτεχνο βιβλίο συνταγών, αλλά ότι η νηστήσιμη διατροφή μπορεί να είναι ταυτόχρονα υγιεινή και νόστιμη. Άλλο αλάδωτο φαγητό και άλλο νερόβραστο! Το παρόν βιβλίο είναι ιδανικό και χρήσιμο για τους νηστεύοντες και ...

“Όποιος υποφέρει τα λυπηρά, θα πετύχει και τα χαρούμενα. Και όποιος ανέχεται με καρτερικότητα τα θλιβερά συμβάντα, δεν θα στερηθεί και τα ευχάριστα”, μας διαβεβαιώνει ο άγιος Νείλος ο Ασκητής. Πολλές είναι οι αιτίες που αναστατώνουν την ψυχή σου, τα λυπηρά που μας βασανίζουν και μας πληγώνουν.   Δοκιμασίες του παρελθόντος, οι δυσκολίες του παρόντος και οι φόβοι για το μέλλον. Κάποιες μπορεί να είναι μεγάλες, κάποιες μπορεί να φαίνονται μικρές. Ο θάνατος ενός προσφιλούς προσώπου, η οικονομική καταστροφή, η διάλυση ενός γάμου, η επίσκεψη ανίατης ασθένειας. Ίσως είχες την εντύπωση ότι ο Θεός έχει ετοιμάσει ένα θαυμάσιο σχέδιο για σένα και την οικογένειά σου που περιλαμβάνει οικονομική ευμάρεια, επαγγελματική και κοινωνική καταξίωση, σωματική και ψυχική υγεία. Όμως αυτή είναι μια λανθασμένη εκτίμηση διότι ...

Άγιος Ιωάννης της Κροστάνδης (1829-1908). (Επιμέλεια Στέλιος Κούκος) Κάποιο πάθος φέρει ταραχή στην καρδιά σου; Χάνεις την ειρήνη σου και ξεστομίζεις λόγια θυμού και αδικίας εναντίον του πλησίον σου; Μη μείνης ούτε λεπτό παραπάνω σ’ αυτή τη φθοροποιό κατάστασι. Πέσε ευθύς στα γόνατα και εξομολογήσου την αμαρτία σου στο Άγιο Πνεύμα, λέγοντας από τα βάθη του είναι σου: «Ω, Πνεύμα Άγιο σε λύπησα ο άθλιος με το πνεύμα της απειθείας μου, του πάθους μου». Και κατόπιν πες, με όλη σου την καρδιά και με βεβαιότητα για την πανταχού παρουσία του Αγίου Πνεύματος, την ευχή της Εκκλησίας: «Βασιλεύ Ουράνιε, Παράκλητε, το Πνεύμα της αληθείας, ο πανταχού παρών και τα πάντα πληρών, ο θησαυρός των αγαθών και ζωής χορηγός, ελθέ και σκήνωσον εν εμοί και καθάρισόν με από πάση κηλίδος ...

Στα πλαίσια των μαθημάτων Ιστορία των Σλαβικών λαών και οι Σλάβοι και ο Ελληνικός Πολιτισμός της Αγγελικής Δεληκάρη (Φιλοσοφική Σχολή ΑΠΘ), ανακοινώνεται ότι την Παρασκευή 19 Μαρτίου 2021, ώρα 13.30 μμ. θα πραγματοποιηθεί διαδικτυακή διάλεξη του συνθέτη, καλλιτεχνικού σύμβουλου της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, επιστημονικού συνεργάτη της Ακαδημίας Αθηνών και αντεπιστέλλοντος μέλους του Αρχαιολογικού Ινστιτούτου της Αμερικής Δρ. Νίκο Ξανθούλη. Θέμα της διάλεξης θα είναι: «Η ελληνική επιρροή στη λόγια και παραδοσιακή Μουσική στον Σλαβόφωνο Κόσμο. Αλληλεπιδράσεις, δάνεια και αντιδάνεια μέσα από τη ματιά ενός απλού (πλην τίμιου) Έλληνα μουσικού στη Βουλγαρία, Σερβία, Πολωνία και Ρωσία». Ο σύνδεσμος : Join Zoom Meeting https://authgr.zoom.us/j/95296263312 Meeting ID: 952 9626 3312 ΝΙΚΟΣ ΞΑΝΘΟΥΛΗΣ Ο Νίκος Ξανθούλης είναι συνθέτης, καλλιτεχνικός σύμβουλος της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, επιστημονικός συνεργάτης της Ακαδημίας Αθηνών και αντεπιστέλλον μέλος ...

i. Από την ίδρυση της Εκκλησίας μέχρι τη λήξη της της Εικονομαχίας (727-843). Σε αυτή τη περίοδο αναζητήθηκε από τη νεογέννητη Εκκλησία η ταυτότητας της και οι θεολογικές της βάσεις. Η εκκλησία αναζητώντας τις αρχές της διαμορφώνει παράλληλα και καθολική παράδοση στην διδασκαλία, στη οργάνωση και στη θεία λατρεία της. Σταδιακά με την δράση των αποστόλων απλώθηκε η Εκκλησία στον ελληνορωμαϊκό κόσμο. Αυτή την εποχή επιτεύχθηκε μια σχεδόν αρμονική εσωτερική και εξωτερική ανάπτυξη της Εκκλησίας διότι δημιουργήθηκαν οι κατάλληλες συνθήκες. Κομβικό γεγονός στην ιστορία της του Χριστού Εκκλησίας υπήρξε η απαγκίστρωση του Χριστιανισμού από τον Ιουδαϊσμό. Μετά το πνευματικό διαχωρισμό των δύο θεολογικών και λατρευτικών συστημάτων ο Χριστιανισμός ένοιωσε ελεύθερος να συνομιλήσει με τα άλλα φιλοσοφικά ρεύματα της εποχής του. Η ...

Αγαπητοί μας φίλοι, Σας ενημερώνουμε ότι η Πεμπτουσία διοργανώνει το «1o Ψηφιακό Αρχονταρίκι με τον Σεβ. Μητροπολίτη Δημητριάδος κ. Ιγνάτιο» την Τρίτη 23 Μαρτίου και ώρα 19:30 -21:30. Θέμα ομιλίας και συζήτησης:  ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ 1821. ΑΠΟ ΤΗΝ ΜΝΗΜΗ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ.  Για να εγγραφείτε παρακαλούμε κάντε κλίκ εδώ: https://zoom.us/meeting/register/tJEqdu6gqzMtH9PQe8oRO_M8T6_PpnGDYAEy Αφού εγγραφείτε θα λάβετε μήνυμα επιβεβαίωσης με τον προσωπικό σας σύνδεσμο συμμετοχής τον οποίο θα μπορείτε να χρησιμοποιήσετε προκειμένου να εισαχθείτε στην σύναξη.  Για οποιαδήποτε διευκρίνηση στείλτε μήνυμα στα nikos@gouraros.net.

Η πολυλογία και η σιωπή | Μητροπολίτης Λεμεσού Αθανάσιος Your browser does not support the audio element.

«Κόσμος γεγονώς τῶν Μοναστῶν ἤθροισας ἀνείκαστον πλῆθος ὑμνεῖν τόν Κύριον, ὅσιε πατήρ ἡμῶν, καί πρός τήν οὐράνιον πάντας τρίβον ὡδήγησας καλῶς ἑπομένους σου θείοις διδάγμασι καί μιμουμένους σου βίον τόν ἐνάρετον μάκαρ. Οὕς καί πάλι ἅμα συνῆξας ἐν τῇ μεταστάσει σου, Βενέδικτε» (από τα στιχηρά του Εσπερινού της εορτής του οσίου Βενεδίκτου, 14 Μαρτίου) «Κόσμημα έγινες για τους μοναχούς και συγκέντρωσες απερίγραπτο πλήθος για να υμνείτε μαζί τον Κύριο, όσιε πατέρα μας, και οδήγησες όλους προς την οδό του ουρανού, όσους ακολουθούσαν τα θεία σου διδάγματα και μιμούνταν τον ενάρετο βίο σου, μακάριε. Αυτούς όλους πάλι συγκέντρωσες μαζί στην μετάστασή σου, Βενέδικτε». Ο άνθρωπος πλάστηκε από τον Θεό για να είναι κόσμημα, στολίδι του κόσμου. Όπως ο κόσμος είναι δημιούργημα του Θεού, ...

Με παρότρυνση του Υψηλάντη οργανώνεται στην αγγλοκρατούμενη Λευκάδα από τους εκεί φιλικούς στις 30 Ιανουαρίου 1821 σύσκεψη των οπλαρχηγών της Στερεάς για την έναρξη της επανάστασης. Πήραν μέρος οι Ανδρούτσος, Πανουργιάς, Δ. Κοντογιάννης Γ. Καραϊσκάκης και άλλοι από τη Δυτική Στερεά. Όπως μας πληροφορεί ο ποιητής και νομικός Ιωάννης Ζαμπέλιος, στο σπίτι του οποίου πραγματοποιήθηκε η συνάντηση, στο «Σημειωματάριο ενός Φιλικού», εκεί ορίστηκε η 25η Μαρτίου ως ημέρα έναρξης του Αγώνα, ώστε να ξεσηκωθούν όλοι οι Έλληνες μαζί. Ανακοινώθηκε ακόμα μήνυμα των Πελοποννησίων, οι οποίοι είχαν πραγματοποιήσει ανάλογη σύσκεψη στη Βοστίτσα (Αίγιο), να καταλάβουν οι οπλαρχηγοί της Στερεάς τις διαβάσεις, ώστε να μη φτάσει στην Πελοπόννησο τουρκικός στρατός. Η εξέγερση στην Ανατολική Στερεά ανατέθηκε στους Οδυσσέα Ανδρούτσο και Πανουργιά. Με ...

Αγαπητοί Αναγνώστες, ολοκληρώνοντας σίγα-σίγα τις προπαρασκευαστικές εβδομάδες του Τριωδίου, εισερχόμαστε στην Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή. Αυτή την ευλογημένη περίοδο προετοιμασίας μας για τα κοσμοσωτήρια γεγονότα της Αγίας και Μεγάλης Εβδομάδος, στη πορεία μας προς την Ανάσταση και το Πάσχα. Φυσικά έχουμε μιλήσει και στο παρελθόν και με άλλα μας άρθρα γι’ αυτή την περίοδο και σίγουρα θα έχετε διαβάσει και από άλλες πηγές πολλά. Αυτό είναι όμως το θέμα, ότι όσο και κανείς να μιλήσει γι΄ αυτή την ευλογημένη περίοδο, δεν εξαντλείται και ακόμη και τα ίδια να ειπωθούν, όλο και κάτι νέο και ωφέλιμο έχουμε να αποκομίσουμε για την πνευματική μας ζωή. Ας ξεκινήσουμε… Από τότε που εισήλθε στη ζωή μας η απειλή της πανδημίας του Κορονοϊού, εδώ και πάνω ...

Παιδαγωγικό αξίωμα, από την «Τέχνη να είσαι Γονέας» Κάθε έλεγχος, απαραίτητος μεν, με πολλές δυσκολίες όμως. Προκειμένου για την περίπτωση της αγωγής των παιδιών, θεωρείται από τα πιο μεγάλα και δυσεπίλυτα προβλήματα. Αποτελεί μια σοβαρή και έντονη παιδαγωγική αναζήτηση. Ο Εκπαιδευτικός, όπως και ο γονέας, βρίσκονται μπροστά σε ένα δίλημμα. Να ελέγξουν κάποιες αταξίες των παιδιών, ή να τις παραβλέψουν; Στην πρώτη περίπτωση υπάρχει ο κίνδυνος της πικρίας των παιδιών ή και του εξοργισμού των ακόμα, με απρόβλεπτες συνέπειες. Στη δεύτερη περίπτωση μπορεί να χειροτερέψει η κατάσταση και να οδηγηθούν τα παιδιά στην καταστροφή. Η παιδαγωγική, όπως και κάθε άλλο σύστημα που ασχολήθηκε με κοινωνικά θέματα, αντιμετωπίζουν το πρόβλημα με δέος. Τότε, τι πρέπει να γίνει; Η απάντηση δίνεται αναγκαστικά με ένα ...

Ο κόσμος είναι βέβαιος ότι υπήρχε, αλλά οι επαΐοντες ερευνητές, ψάχνουν και δεν το βρίσκουν. Έτσι οι «ερευνητές» κατέληξαν στο «επιστημονικό» συμπέρασμα ότι το κρυφό σχολειό δεν υπήρξε, και ότι ήταν μια επινόηση τών παπάδων για λόγους ευνοήτους. Πέραν από τούς ερευνητές όμως, και η κοινή λογική μάς λέγει, ότι δέν θα μπορούσε να μείνει κρυφό από τούς Τούρκους, σε όσο βαθιά τρύπα και αν ήταν κρυμμένο, για διάστημα μεγαλύτερο των ολίγων ημερών ή εβδομάδων στην καλύτερη περίπτωση. Όμως παρ’ όλα ταύτα, ΥΠΗΡΧΕ! Διότι δεν ήτανε δυνατόν αλλιώς να παρέμεινε επί τόσους αιώνες ζωντανή η γλωσσική μας παράδοση, εν μέσω τόσο σκόπιμης, τεράστιας και συνεχούς ανάμειξης πληθυσμών, απόλυτα διαφορετικών σε γλώσσα, θρησκεία, ήθη, έθιμα και παραδόσεις. Αυτό λοιπόν που υπήρχε, εκείνο που επί ...

Πνευματικές ομιλίες του Γέροντα Εφραίμ, Καθηγουμένου της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου. Πώς ακούω pemptousia.fm; Πώς χρησιμοποιώ το podcast σε κινητές συσκευές; – Οδηγίες χρήσης

Παρακολουθήστε τις ομιλίες του Σεβ. Μητροπολίτη Καλαβρύτων και Αιγιαλείας κ. Ιερωνύμου και του Καθηγουμένου της Ι.Μ. Αγίας Λαύρας Καλαβρύτων Γέροντα Ευσέβιου, κατά την αγρυπνία που τελέστηκε στη Μονή επί τη εορτή του Αγίου Αλεξίου. Είχε προηγηθεί η Αναπαράσταση της Ορκωμοσίας των Αγωνιστών των Καλαβρύτων και της Κήρυξης της Επανάστασης.