Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Σημείο αναφοράς του τυπικού της Μεγάλης Τεσσαρακοστής αποτελεί η μετάδοση των Προηγιασμένων Τιμίων Δώρων. Το ασύμβατο του πανηγυρικού και χαρούμενου χαρακτήρα τέλεσης της Θείας Ευχαριστίας με τον κατανυκτικό χαρακτήρα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής παρακωλύει την τέλεση της αναίμακτης ιερουργίας κατά τις ημέρες της νηστείας. Όμως, η σημασία της Θείας Κοινωνίας για τον πνευματικό αγώνα του πιστού καθιέρωσε τη μετάδοση Προηγιασμένων Δώρων, ακόμα και κατά τις νηστίσιμες ημέρες.             Η διαφορά της λειτουργίας των Προηγιασμένων από τους συνήθεις λειτουργικούς τύπους έγκειται στο γεγονός ότι τα Τίμια Δώρα έχουν προαγιασθεί σε Σώμα και Αίμα Χριστού κατά τη Θεία Λειτουργία της προηγούμενης Κυριακής η Σαββάτου. Ο λειτουργός εξάγει κατά τη προσκομιδή και δεύτερο αμνό, τον οποίο τοποθετεί μαζί με τον αρχικό στο δισκάριο, τον καθαγιάζει ...

Για μαθητές Β΄ και Γ΄ τάξης Ο Πέτρος, η Πετρούλα κι ο Πετράκης είναι τρεις πελεκάνοι που κάνουν παρέα και συχνά ψαρεύουν μαζί. Μια μέρα που βγήκαν για ψάρεμα, ο καθένας έπιασε λίγα ψάρια και τα έφεραν στο τραπέζι τους. Πόσα ψάρια έπιασαν και οι τρεις μαζί; Όπως βλέπεις, παραπάνω δεν υπάρχει κανένα βοηθητικό στοιχείο. Όλα τα στοιχεία θα σου τα πουν οι τρεις πελεκάνοι. Ακολούθησε πιστά τις οδηγίες και, όταν βρεις πόσα ψάρια υπήρχαν στο γεύμα τους, θα τους δεις να πετάνε χορτασμένοι.

Ο άνθρωπος μόνο τότε θα κάνει καλή χρήση της λογικότητας που του έδωσε ο Θεός, αν διαμέσου της ασκητικής παραδόσεως της Ορθοδόξου Εκκλησίας ανακαλύψει την νοερά ενέργεια στην καρδιά του. Τότε ο άνθρωπος, που είναι “εν δυνάμει” πρόσωπο αρχίζει να γίνεται “εν ενεργεία” πρόσωπο, όταν φανερωθεί και μεταμορφωθεί «ο κρυπτός της καρδίας άνθρωπος» δια της Χάριτος του Θεού. Όταν το «ειδεχθές προσωπείον» πέσει και στην θέση του αποκαλυφθεί το Χριστοειδές πρόσωπο. Μόνο ο άνθρωπος που κατέστη πρόσωπο δια της Χάριτος του Θεού μπορεί να κάνει καλή χρήση της λογικότητας, γιατί τότε ο άνθρωπος βρισκόμενος στο στάδιο του φωτισμού έχει ελευθερωθεί από τα δεσμά των παθών και δεν αφήνει να προπορεύεται η λογική του στην εν Θεώ εμπειρία του. Σε αυτήν την ...

Ο Θανάσης Φάμπας είναι ο ζω­γράφος της ελληνικότητας και της πνευματικότητας. Τα έργα του γίνον­ται χώροι ψυχικοί και πνευματικοί. Απελευθερώνει την ζωγραφική του από τη δουλειά του θέματος, χωρίς όμως να οδηγεί στο τίποτα. Είναι μια παραδοχή στο αντικειμενικά υπαρ­κτό, που το ανάγει σε πνευματοποιημένη υπόσταση. Η αίσθηση της πνευματικότητας κυριαρχεί στα έργα του Φάμπα. Ένα πλαστικό γλωσσάρι με αέριες γυναικείες, σχεδόν μυστικι­στικές μορφές και με ανεπανάληπτα χρώματα του ελληνικού χώρου (μπλε-θαλασσί - γαλάζιο - κεραμίδι - ζεστό πορτοκαλί). Όπως είναι γνω­στό ο πρωτεϊκός για την ελληνική τέχνη ζωγράφος Κωνσταντίνος Παρθένης θέλησε να διαμορφώσει Εθνική Σχολή Ζωγραφικής, όμοια όπως επιδίωκε ο Παλαμάς στο χώρο της ποίησης και ο Καλομοίρης στο χώρο της μουσι­κής. Ο Φάμπας ως μαθητής του Παρθένη ψηλαφεί με το ...

Παγκόσμια Ημέρα Αυτισμού σήμερα και η Πεμπτουσία έχει τη χαρά και την τιμή να ξεκινά τη δημοσίευση μιας νέας σειράς άρθρων. Πρόκειται για μια ακόμα πρωτότυπη, διεισδυτική και εμβριθή μελέτη του Δρ Αθανασίου Κολιοφούτη, που ασχολείται με την Ποιμαντική των αδελφών μας που υποφέρουν από τη συγκεκριμένη διαταραχή. 1. Γνωριμία με τη διαταραχή του Αυτισμού: Συμπτωματολογία. Μελετώντας κανείς την επιστημονική επί του θέματος βιβλιογραφία διαπιστώνει τη δυσχέρεια των ερευνητών να διατυπώσουν έναν περιεκτικό και μονοδιάστατο ορισμό της διαταραχής του αυτισμού, ο οποίος να περιγράφει με τη μέγιστη δυνατή ακρίβεια σύμπασα την συμπτωματολογία του. Πράγματι, οι εκφάνσεις της διαταραχής του αυτισμού είναι τόσο ετερογενείς, διευρυμένες και ποικιλόμορφες, ώστε να δικαιολογείται πλήρως η παραπάνω αδυναμία των ερευνητών και η επιλογή τους να χρησιμοποιούν τον ...

Το υδραγωγείο του Μόρνου (που βλέπουμε εδώ στο ύψος του χωριού Πρόδρομος, στη Βοιωτία) είναι το δεύτερο μεγαλύτερο υδραγωγείο στην Ευρώπη, με μήκος 192 χλμ. Μέσω των υδραγωγείων του Μόρνου και της Υλίκης -που μαζί με τα ενωτικά έχουν συνολικό μήκος 500 χλμ.- το νερό από Μόρνο και Εύηνο μεταφέρεται στις τέσσερις Μονάδες Επεξεργασίας Νερού (Μ.Ε.Ν.) της Αττικής: του Γαλατσίου, των Κιούρκων, του Μενιδίου και του Ασπροπύργου. Και οι τέσσερις μονάδες έχουν διυλιστική ικανότητα 1,9 εκατομ. κυβικών μέτρων νερού την ημέρα. (Φωτ.: Νίκος Λουπάκης) Το νερό είναι ο πολυτιμότερο η ζωή και αργότερα οι πρώτες ανθρώπινες κοινωνίες εγκαταστάθηκαν και επέζησαν κοντά στους ποταμούς και στις λίμνες. Ακολούθως, και με δεδομένη την προσφορά και τη διαθεσιμότητά του, το νερό έγινε ο ...

Σύντομα βιογραφικά στοιχεία συναντούμε για το βίο του Αγίου Γεωργίου του Ασγκούρι στα γραπτά των διάσημων αγιογράφων του 10ου αιώνα Γεωργίου Μέρκουλε και Βασιλείου του Ζάρζμα. Ο Άγιος Γεώργιος του Ασγκούρι έζησε στο τέλος του 9ου αρχές του 10ου αιώνα μΧ. Ανήκε στην αριστοκρατική και ευσεβή οικογένεια των Σουαρτκελί. Ο Άγιος μεγάλωσε και διδάχτηκε τα γράμματα μέσα στο περιβάλλον του μοναστηριού Οπίζα στο Κλαρζέτι. Ο Άγιος Γεώργιος διαδέχτηκε τον μεγάλο φεουδάρχη ηγεμόνα Γεώργιο Τσουρκανέλι στην ηγεμονία της περιοχής Σάμτσχε, τέσσερα χρόνια μετά το θάνατο του. Την εποχή εκείνη ξεκίνησε και άγρια διαμάχη για το ποιος ήταν ο κανονικός διάδοχος των Τσουρκανέλι. Ενώ κατείχε το μέγιστο αυτό πολιτικό αξίωμα ο Άγιος Γεώργιος κατεύθυνε και πνευματικά τους κατοίκους της αρχαίας αυτής επισκοπής του Ασγκούρι με ...

Η κοσμική ακτινοβολία όπως την είδαν οι επιστήμονες της NASA, μετά από σχετική επεξεργασία. Στο μέσο βλέπουμε τη διαγαλαξιακή ακτινοβολία στο υπέρυθρο φάσμα. Άρθρο, του γνωστού καθηγητή George Ellis, σχετικά με το Πολυσύμπαν δημοσίευσε το περιοδικό Scientific American. Το θέμα είναι πολύ επίκαιρο και διάφοροι επιστήμονες (και δημοσιο­γράφοι) γράφουν τις απόψεις τους σχετικώς. Με αφορμή λοιπόν το άρθρο αυτό, θα ήθελα να επισημάνω τα εξής ότι το ορατό μας Σύμπαν εκτείνεται μέχρι 14 δισεκατομ­μύρια έτη φωτός περίπου, και τα όριά του διαστέλλονται με την ταχύτητα του φωτός. Όμως, δεν υπάρχει λόγος να τε­λειώνει εκεί ακριβώς το Σύμπαν. Οι πραγματικές του διαστάσεις μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερες, και ίσως είναι άπειρες. Από τις πρώτες λύσεις των εξισώσεων πεδίου του Einstein, ορισμένες αναφέ­ρονταν ...

  Ενδοσκοπικά  - και  μέσα από οπή μόλις 1 έως 2 εκατοστών - αντιμετωπίζουν χειρουργικά πλέον οι ορθοπεδικοί το σύνδρομο  του καρπιαίου σωλήνα, που ταλαιπωρεί εκατομμύρια γυναίκες και άνδρες σε ολόκληρο τον κόσμο. Η ενδοσκοπική χειρουργική μέθοδος  δεν αφήνει σημάδια, η ανάρρωση και η επούλωση είναι ταχύτατη (3 με 4 ημέρες) , ενώ η  επάνοδος στην εργασία γίνεται μέσα σε μια  εβδομάδα. Αποτελέσματα της μεθόδου παρουσιάστηκαν, την περασμένη εβδομάδα, από διάσημους ορθοπεδικούς χειρουργούς  στο  5th  Vienna Symposium on Surgery of Peripheral Nerves και αξιολογήθηκαν  ως άριστα σε σχέση με παλαιών χειρουργικών μεθόδων. «Η ενδοσκοπική χειρουργική μέθοδος προσφέρει σημαντικά οφέλη για τον ασθενή και πραγματοποιείται  μέσα από οπή 1-2 εκατοστών, με χρήση ενδοσκοπικού εργαλείου, το οποίο φέρει αυτόματο μικρό-μαχαιρίδιο με μικροκάμερα, για να έχει ...

Κείμενο προτώτυπο                             Μετάφραση «Ἀγάπη, προφητείας χορηγός·            H αγάπη χορηγεί τη χάρη της προφητείας, ἀγάπη, τεράτων παρεκτική·                 η αγάπη παρέχει τη δύναμη της θαυματουργίας, ἀγάπη, ἐλλάμψεως ἄβυσσος.              η αγάπη είναι η άβυσσος της θείας έλλαμψης, ἀγάπη, πηγὴ πυρός,                             η αγάπη είναι η πηγή του θεϊκού πυρός, ὅσον ἀναβλύσει,                                 όσο περισσότερο πυρ αναβλύζει, τοσοῦτον τὸν διψῶντα καταφλέξει·    τόσο περισσότερο καταφλέγει εκείνον που διψά. ἀγάπη, ἀγγέλων στάσις·                      Η αγάπη είναι η  εδραίωση των αγγέλων, ἀγάπη, προκοπὴ τῶν αἰώνων.             η πρόοδος στους αιώνες ...

Πρωταπριλιά σήμερα και όπως ξέρουμε, το 'χουν σε καλό να λένε ψέματα, να γελούν, να πειράζουν και να κοροϊδεύουν τους άλλους. Θα μπορούσαμε να πούμε με βάση τη σύγχρονη αντίληψη περί εορτών, ότι πρόκειται για παγκόσμια ημέρα αφιερωμένη στο ψέμα. Η εξ απόψεως θεολογίας ότι πρόκειται για συνήθεια που παραπέμπει στην ανθρώπινη αδυναμία. Το έθιμο αυτό ακόμα, δε φαίνεται  να είναι από αυτά που λέμε «γνήσια ελληνικά», με αρχαιοελληνική καταγωγή και ρίζες. Με μια λαογραφική ματιά παρατηρούμε ότι σε  κάθε τόπο δίνουν και διαφορετική ερμηνεία για την πρωταπριλιά. Στην Κομοτηνή το κάνουν «για να γίνουν τα κουκούλια τους», όταν βέβαια είχαν σηροτροφία. Στην Ανατολική Θράκη, για να κάνουν καρπό τα δέντρα τους. Στην Άντρο πάλι, λένε ψέματα την 1η του Μάρτη και όχι την Πρωταπριλιά. Όπως και να χει το ...

«Είναι ένα μουσείο στο οποίο πρέπει να έρθει κάθε επισκέπτης της πρωτεύουσας, πόσω μάλλον από ομόθρησκες χώρες», είχε δηλώσει πριν από λίγες ημέρες σε σχετική συνέντευξη τύπου, ο Υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού Πάνος Παναγιωτόπουλος. Το Βυζαντινό Μουσείο Έναν αιώνα λοιπόν μετά την ίδρυσή του, το Βυζαντινό και Χριστιανικό Μουσείο (ΒΧΜ) εορτάζει την καθοριστική αυτή επέτειο, με τις εξής σημαντικές εκθέσεις και εκδηλώσεις: 1.  Αρχαιολογικοί θησαυροί από το Μουσείο Cluny (28/4-3/8/2014, Μέγαρο Δούκισσας της Πλακεντίας).  Το ΒΧΜ ενισχύει τους δεσμούς του με το Μουσείο Cluny στο Παρίσι, ένα από τα σημαντικότερα μουσεία της Γαλλίας, αφιερωμένο στη μεσαιωνική εποχή. Ξεκινά έτσι ένα κύκλο εκθέσεων με το γενικό τίτλο «Βυζάντιο και Δυτικός Μεσαίωνας», με σκοπό την εκ παραλλήλου παρουσίαση και σύγκριση καλλιτεχνικών, θεολογικών, κοινωνικών και πολιτιστικών ...

  Την Τετάρτη στις 11:00 στο Διαδικτυακό Ραδιόφωνο Pemptousia FM, στην εκπομπή "Νεώτερα Μουσικά Ρεύματα", ακούστε το τραγούδι "Ταξιδεύω", του καλλιτέχνη της Hip hop μουσικής Tiny Jackal. Οι στίχοι του προσπαθούν να μας δώσουν θάρρος προκειμένου να αντιμετωπίσουμε οποιαδήποτε δυσκολία προκύψει στη ζωή μας. Ένας πολύ απλός τρόπος για να γίνει αυτό είναι να είμαστε αισιόδοξοι, να χαμογελάμε και να προσπαθούμε συνεχώς για το καλύτερο χωρίς να αποθαρρυνόμαστε.   "Ταξιδεύω" Στα ουράνια ταξιδεύω, πάνω απ' τη γη χορευώ, είναι τα πάντα γιορτινά. Κι ας μην έχω φτερά δε ζηλεύω απ' την ταράτσα του μυαλού βλέπω τα πάντα από ψηλά. Ανοίγω το παράθυρο κι απλώνω τα χέρια για να πιάσω τα σύννεφα. Και κάθε φορά που πέφτω, απλά ελπίζω σ' ένα αύριο καλύτερο από σήμερα. Όσο υπάρχει το χαμόγελο, ...

Οι εκδόσεις «Εν πλω» με κύριο στόχο την προβολή και τη διάδοση του ποιοτικού βιβλίου, διοργανώνουν τη 2Η ΕΚΘΕΣΗ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΚΑΙ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ. Η έκθεση, με τη χορηγία και της Πεμπτουσίας, θα γίνει στο Ξενοδοχείο Caravel, Βασ. Αλεξάνδρου 2, στην Αθήνα, το Σάββατο 5, την Κυριακή 6 και τη Δευτέρα 7 Απριλίου, από τις 10:00 π.μ. μέχρι τις 22:00μ.μ. Κατά τη διάρκεια της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν οι εξής εκδηλώσεις: Σάββατο 5 και Κυριακή 6 Απριλίου στις 8:30 μ.μ. Μελωδικό δρώμενο: «Οίνος & Αίνος» Κατανυκτικό πολυθέαμα ύμνων, λόγου και εικόνων, υπό την επιμέλεια του οινολόγου Δημήτρη Χατζηνικολάου και του μουσικοσυνθέτη Βασίλη Χατζηνικολάου, που ερμηνεύει ζωντανά επίκαιρους βυζαντινούς ύμνους. Η παράσταση καταγράφει τη θρησκευτική πλευρά του οίνου, μέσα από μελοποιημένα τροπάρια της Ορθόδοξης ...

  Οι μικροί μας φίλοι θα έχουν την ευκαιρία να παίξουν και να γελάσουν με τον «Πεισματάρη Γιάννη» και να συνταξιδέψουν με την Παναγία κατά τη διάρκεια της ‘Εκθεσης Ορθόδοξου Χριστιανικού Βιβλίου. Ο συγγραφέας Γιώργος Αντωνάκης θα παρουσιάσει τα τρία βιβλία του «Πεισματάρη Γιάννη» και η Αγγελική Μαστρομιχαλάκη θα παρουσιάσει δύο βιβλία της που έχουν αγαπηθεί από μικρούς και μεγάλους: «Πάσχα Ελληνικό» και «Η Παναγία ταξιδεύει με τα παιδιά». Το πρόγραμμα των παρουσιάσεων έχει ως εξής: Γιώργος Αντωνάκης: Σάββατο 5 και Κυριακή 6 Απριλίου στις 11:30 π.μ. Αγγελική Μαστρομιχαλάκη: Σάββατο 5 και Κυριακή 6 Απριλίου στις 17:30 μ.μ.

Ο Απρίλιος είναι ο μήνας της Πασχαλιάς και, ουσιαστικά, ο πρώτος μήνας της άνοιξης, καθώς και τα τελευταία κρύα του Μαρτίου μας έχουν αποχαιρετίσει οριστικά. Τις περισσότερες χρονιές μέσα στον μήνα αυτόν γιορτάζεται η μεγαλύτερη γιορτή της Ορθοδοξίας, το Πάσχα. Η αναγέννηση της φύσης έρχεται να δώσει το δικό της χρώμα στη χαρά της μεγάλης γιορτής της Ανάστασης του Κυρίου. Οι Έλληνες τιμώντας ανέκαθεν τη μεγάλη γιορτή αυτού του μήνα, τον έχουν ονομάσει και Λαμπριάτη –Λαμπρή λέμε την Κυριακή του Πάσχα.  Υπάρχουν όμως κι άλλες ονομασίες του, που σήμερα έχουν αρχίσει να λησμονιούνται. Τον έλεγαν και Γρίλλη, δηλαδή γκρινιάρη,  επειδή στη διάρκειά του τέλειωναν τα φτωχικά αποθέματα από τη συγκομιδή του προηγούμενου έτους, γεγονός που προκαλούσε γκρίνια στην οικογένεια.  Ακόμη, μνημονεύεται ...