Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Η αοίδιμος Ξένη καταγόταν από τη Ρώμη. Οι γονείς της  επιφανείς άρχοντες και παράλληλα θεοσεβείς. Όταν τη ζήτησε σε γάμο  ένας νέος επίσης πλούσιος και φημισμένος, οι γονείς της συμφώνησαν, μη γνωρίζοντας ότι η καρδιά της κόρης τους ήταν ήδη «τετρωμένη» από τα βέλη του θείου έρωτα. Παραμονές των ετοιμασιών, κανόνισε και έφυγε κρυφά τη νύχτα με δύο πιστές θεραπαινίδες της, φορώντας  ανδρική στολή και με δάκρυα χαράς και συγκίνησης για την απόφασή να ακολουθήσουν την προσωπική τους οδό σωτηρίας. Μετέβησαν με πλοίο στην Αλεξάνδρεια και από κει στην Κω, σε ερημικό μέρος για να μην τη βρουν  οι γονείς της που  την αναζητούσαν παντού. Τότε είπε στις δούλες της να φυλάξουν μυστικό τον τόπο καταγωγή της και αντί του ονόματος ...

Όταν ήμουν μικρός, η βιβλιοθήκη μου άγγιζε το προσκέφαλό μου, ως θα έλεγε ο Ρίτσος, και μόλις αναζητούσα να χαράξω και νοερά να περιπλανηθώ στον «χωροχρόνο» των ονείρων μου... Κάθε φορά, ενθυμούμαι αμυδρά, όταν ο αδυσώπητος μόρος και ο κωκυτός έπλητταν τον εγωκεντρισμό μου και τη συνειδησιακή μου πληρότητα, κατέφευγα νωχελικά και ως νεμεσητός παραδινόμουν στην αυτοθέλητη μόνωση και περισυλλογή.  Τί ησυχία τότε! Όταν ήμουν μικρός, η βιβλιοθήκη μου άγγιζε το προσκέφαλό μου, ως θα έλεγε ο Ρίτσος, και μόλις αναζητούσα να χαράξω και νοερά να περιπλανηθώ στον «χωροχρόνο» των ονείρων μου. Πίστευα τότε ότι η αγάπη λογιάζεται ως φυσική αρτεμία, ως προσπάθεια αντιφιλητική και ανθρώπινη και ως σταθερή και κατήκοος αρετή, που διδάχθηκε να αναφεύγει στην επιδερμική και ουτιδανή - στα μάτια μου ...

Με την εικόνα της Παραμυθίας συνδέεται και ο βίος του οσίου Νεοφύτου, πού διετέλεσε προσμονάριος, φύλακας δηλαδή και διακονητής του παρεκκλησίου της Θεοτόκου. Όταν κάποτε ο όσιος βρισκόταν σε μετόχι της μονής στην Εύβοια και ασθένησε βαρειά, παρεκάλεσε την Παναγία να τον αξιώσει να πεθάνει στη μονή της μετανοίας του. Τότε άκουσε τη φωνή της Παναγίας να του λέει: «Νεόφυτε, πήγαινε στη μονή και μετά ένα έτος να ετοιμασθείς για την έξοδό σου από τη ζωή» Ό όσιος ευχαρίστησε θερμά τη Θεοτόκο για την παράταση της ζωής πού του δόθηκε και είπε στον υποτακτικό του να ετοιμάσει τα της επιστροφής. Πράγματι, μετά την παρέλευση ενός έτους, αφού ετοιμάσθηκε και μετάλαβε των αχράντων μυστηρίων και ενώ ανέβαινε τη σκάλα, άκουσε ξανά μπροστά από το ...

Εκδήλωση με τίτλο "Μέγας Βασίλειος: Μουσική, Πολιτισμός, Ιστορία" πραγματοποιεί το Τμήμα Μουσικών Σπουδών προς τιμή και μνήμη των Τριών Ιεραρχών της Oρθοδοξίας με τη συνεργασία της Ιεράς Μητροπόλεως Νεαπόλεως-Σταυρουπόλεως και του Δήμου Συκεών Θεσσαλονίκης. Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 25 Ιανουαρίου 2014, ώρα 19:00, στο Κλειστό Θέατρο Συκεών (Ρήγα Φεραίου και Μεγάρων, Συκιές - λεωφορεία: 18, 23, 28, 28Α, 28Β). Συμμετέχουν: Ερευνητική "Ομάδα Βυζαντινής Παλαιογραφίας"(επιστ. υπεύθ. Μαρία Αλεξάνδρου, επίκ. καθηγ.), Βυζαντινός Χορός του Τμήματος Μουσικών Σπουδών (επιστ. υπεύθ. Μαρία Αλεξάνδρου, επίκ. καθηγ.), Σχολή Βυζαντινής Μουσικής Ιεράς Μητροπόλεως Νεαπόλεως-Σταυρουπόλεως 'Ιωσήφ ο Υμνογράφος'(υπεύθ. Δήμος Παπατζαλάκης, υπ. διδ. βυζ. μουσικολογίας), Σύνολο "Μουσικό Πολύτροπο" (επιστ. υπεύθ. Ιωάννης Καϊμάκης, αναπλ. καθηγ.) και Γεωργία Χριστοδούλου-Τερζή (ΕΤΕΠ ΠΕ05 Τμήματος Μουσικών Σπουδών). Πηγή: Μανόλης Χατζηγιακουμής, Χειρόγραφα εκκλησιαστικής μουσικής 1453-1820Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, 1980), εικ. 5 Το πρόγραμμα έχει ως εξής: Γεωργία ...

«ανάθεμα σε Πόλη» είναι ο τίτλος του ψηφιακού δίσκου με τραγούδια της γλυκιάς Ανατολής, που επιμελήθηκε ο Μιχάλης Ζάμπας και ο Θοδωρής Γεωργακόπουλος. Προκειται για μια έκδοση που τη χαρακτηρίζει η μαεστρία και το μεράκι των συντελεστών της. Μέρος αυτής της δουλειάς είναι το επόμενο πολίτικο τραγούδι: Μέτρησε νύχτα τ΄άστρα σου %nyxta%              

Δρ. Ανδρέας Ζέζας, Ερευνητής της Ομάδας Αστροφυσικής του Ινστιτούτου Ηλεκτρονικής Δομής και Λέιζερ (ΙΗΔΛ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ). Τηλ.: 2810 394212, Email: azezas@physics.uoc.gr Στοιχεία για αστρικά συστήματα και γαλαξίες, αλλά και βασικούς νόμους της Φυσικής που διέπουν την ύπαρξή του Σύμπαντος, αναμένεται να προκύψουν από τα αποτελέσματα των ερευνών που θα πραγματοποιηθούν στο πλαίσιο του προγράμματος A-BINGOS (Διπλά αστρικά συστήματα με προσαύξηση μάζας σε κοντινούς γαλαξίες: Παρατηρήσεις και προσομοιώσεις), του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ). Νέα Διάκριση για το ΙΤΕ αποτελεί η έγκριση από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (European Research Council, ΕRC) της πρότασης που υπέβαλλε ο ερευνητής της Ομάδας Αστροφυσικής του Ινστιτούτου Ηλεκτρονικής Δομής και Λέιζερ (ΙΗΔΛ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ), Δρ. Ανδρέας Ζέζας, στο Ειδικό ...

Η κινόα είναι ένα όμορφο φυτό με καρπούς που έχουν μεγάλη διατροφική αξία (Φωτ.: www.troisbisous.blogspot.gr) Την προτιμά η NASA για τα ταξίδια μακράς διαρκείας, αλλά και οι φτωχότεροι πληθυσμοί του πλανήτη, ενώ εσχάτως κάνει την εμφάνισή της και σε καλά εστιατόρια, μιας και θεωρείται υπερτροφή. Ο λόγος για την κινόα, της οποίας οι σπόροι αποκτούν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Από τη μια είναι το φαγητό των φτωχών και από την άλλη κατατάσσεται στις υπερτροφές που προτιμούν οι πλουσιότεροι πληθυσμοί του πλανήτη. Πρόκειται για την κινόα, φυτό με μεγάλη πρωτεϊνική αξία και όχι μόνο, που κατατάσσεται στα ψευδοσιτηρά. Η κινόα πρωτοκαλλιεργήθηκε από τους Ίνκας περίπου το 3000 π.Χ. και οι σπόροι της αποτελούν έως σήμερα διατροφική επιλογή πρωτίστως για τους κατοίκους της Νότιας Αμερικής. Πλέον, η ...

«Ιπποκρατική Ιατρική διά μέσου των αιώνων» είναι ο τίτλος έκθεσης που συνδιοργανώνουν η 8η Εφορεία Βυζαντινών Αρχαιοτήτων, το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων – Μουσείο Ιστορίας της Ιατρικής, το Διεθνές Ιπποκράτειο Ίδρυμα Κω και το Αρχαιολογικό Ινστιτούτο Ηπειρωτικών Σπουδών και η οποία παρουσιάζεται στο Ιτς Καλέ, στο Κάστρο των Ιωαννίνων από τις 10 Ιανουαρίου έως την 1η Μαρτίου 2014. Ο Θεός Ασκληπιός θεραπεύειμία εγκοιμισμένη ασθενή, πίσω του ηΥγεία, αριστερά η οικογένεια τηςασθενούς. Ασκληπιείο Πειραιά, 4ος αι. π.Χ.,Αρχαιολογικό Μουσείο Πειραιά Η έκθεση αφορά στην ιστορία, τη μεθοδολογία και την κληρονομιά της Ιπποκρατικής Ιατρικής και περιλαμβάνει πρωτότυπα και αντίγραφα αντικειμένων που σχετίζονται με την ιατρική πρακτική (ανάγλυφα αναθήματα, προτομές, χειρουργικά εργαλεία, νομίσματα, εικονογραφημένες εκδόσεις). Η έκθεση συνοδεύεται από επεξηγηματικά κείμενα, στα οποία παρουσιάζεται η ιστορική διαδρομή ...

Συνεχίζοντας τη δημοσίευση των αποσπασμάτων της αποκλειστικής συνέντευξης που έδωσε στην “Πεμπτουσία” η γνωστή Βιοηθικολόγος Cornelia Delkeskamp-Hayes, και δημοσιεύεται εδώ σε μετάφραση της συνεργάτιδός μας Φιλοθέης, έχουμε σήμερα την ευκαιρία να γνωρίσουμε από μια ενδιαφέρουσα οπτική γωνία ορισμένες άγνωστες ίσως πτυχές του διαπρεπούς και παγκοσμίως γνωστού επιστήμονα Tristram Engelhardt. “Πεμπτουσία”: Γνωρίζουμε ότι συνεργάζεστε με τον H. Tristram Engelhardt, ο οποίος όπως και εσείς έχει μεταστραφεί στην Ορθοδοξία, και όπως ήδη έχετε αναφέρει είναι παγκόσμια αναγνωρισμένος στον τομέα της Βιοηθικής. Πέστε μας λίγα λόγια αν θέλετε για το τι είδους άνθρωπος είναι και πώς είναι η συνεργασία μαζί του. “Cornelia Delkeskamp-Hayes”: Η προϊστορία της συνεργασίας μου με τον Engelhardt δεν είναι συνηθισμένη. Γίναμε φίλοι σ’ ένα σεμινάριο  του Klaus Hartmann το 1969, που διοργάνωσε το πανεπιστήμιο της ...

Ο άγιος Διονύσιος ο εν Ολύμπω γεννήθηκε περί το 1500 μ. Χ. στο χωριό Σκλάταινα (σημερινή Δρακότρυπα Ν. Καρδίτσας ) που υπαγόταν στην επαρχία Φαναρίου, από γονείς φτωχούς αλλά ευσεβείς. Σημείο της μελλοντικής πνευματικής προκοπής του φανερώθηκε ενώ ήταν βρέφος ακόμη. Κατά την παράδοση, ενώ  κοιμόταν, οι γονείς του έβλεπαν από πάνω του ένα φωτεινό σταυρό να ακτινοβολεί! Επίσης από   την παιδική του ηλικία, νήστευε, προσευχόταν, μελετούσε την Αγία Γραφή, προσπαθούσε να  μιμηθεί τους βίους των αγίων και μιλούσε επίσης  για την πίστη στους συμμαθητές του. Όταν ενηλικιώθηκε, αποφάσισε να γίνει μοναχός. Αργότερα συνέβη  να περάσει από το χωριό του ο μοναχός Άνθιμος από τα Μετέωρα με τον οποίο συζήτησε εκτενώς και τον ακολούθησε. Εκεί έγινε η ρασοφορία του και ονομάστηκε Δανιήλ. ...

Για μαθητές Στ΄ τάξης Να ένας λαβύρινθος. Η είσοδός του είναι πάνω δεξιά, εκεί που δείχνει το βέλος και η έξοδός του κάτω αριστερά. Κατά τη διαδρομή σου από την είσοδο στην έξοδο πρέπει να προσθέσεις όλους του αριθμούς που θα συναντήσεις και είναι πολλαπλάσια του 3 αλλά όχι του 2. Γράψε το άθροισμα στο κουτάκι που βρίσκεται κάτω από το βελάκι της εξόδου. Πρέπει να θυμηθείς τα κριτήρια διαιρετότητας. Αν δεν μπορέσεις να βρεις το σωστό άθροισμα, ζήτα τις τρεις βοήθειες προοδευτικά .

 Ο Αχόλιος ή Ασχόλιος ήταν γνωστός στον Μ. Βασίλειο, τον Αμβρόσιο, τον Ιννοκέντιο και στους Ιστορικούς Σωκράτη, Σωζομενό και Θεοδώρητο Κύρου. Από τα χέρια του Αχολίου δε διασώθηκε απολύτως τίποτε. Τις πληροφορίες μας για τον επίσκοπο Θεσσαλονίκης αντλούμε από τους παραπάνω Ιστορικούς, από τις επιστολές του Δαμάσου, επισκόπου Ρώμης, προς τον Αχόλιο και του Αμβροσίου προς τους Θεσσαλονικείς και τον διάδοχο του Αχολίου. Πληροφορίες αντλούμε και από τις επιστολές 154, 164 του Μ. Βασιλείου. Παλαιά νόμιζαν ορισμένοι ερευνητές ότι η επιστολή 165 του Μ. Βασιλείου είχε απευθυνθεί στον Αχόλιο, σήμερα όμως πιστεύουν ότι ο Μ. Βασίλειος την απέστειλε σε κάποιο Ιούλιο Σαρόνο, Δούκα της Σκυθίας. Η άποψη που επικρατούσε ως σήμερα ότι ο Αχόλιος καταγόταν από την Καισάρεια της Καππαδοκίας, στηριζόταν ...

Ναυτίλος όπως σημειώνεται στο Ετυμολογικό Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, του καθηγητού Γεωργίου Μπαμπινιώτη, σημαίνει ναυτικός.  Η λέξη συναντάται στον Αισχύλο τον 6ο/5ο αιώνα π.Χ.  Η λέξη συνδύαζε στην αρχαιότητα τις σημασίες ναύτης, ναυτικός και είδος μαλακίου.  (Μπαμπινιώτη Γ., 2010, Ετυμολογικό Λεξικό της Νέας Ελληνικής Γλώσσας, εκδ. Κέντρο Λεξικολογίας Ε.Π.Ε., Αθήνα, σελ.912). Αναθηματικό ανάγλυφο με παράσταση νέου αθλητή που αυτοστεφανώνεται στο Σούνιο, π.460  «Nαυτίλος: Ταξιδεύοντας την Ελλάδα», είναι ο τίτλος της έκθεσης που αποτελεί μία από τις βασικές πολιτιστικές εκδηλώσεις της Ελληνικής Προεδρίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία θα φιλοξενηθεί στο περίφημο Μουσείο Bozar των Βρυξελλών, από την αύριο Πέμπτη  έως τις 24 Απριλίου.  Η έκθεση περιλαμβάνει 93 αρχαιότητες προερχόμενες από 29 δημόσια αρχαιολογικά μουσεία ολόκληρης της χώρας και από το Μουσείο ...

Για να καθαρίσουμε, την καρδιά μας πρέπει να καταβάλουμε μεγάλες προσπάθειες, να κάνουμε γενναίους αγώνες. Έχουμε ανάγκη από συχνά δάκρυα, αδιάλειπτη καρδιακή προσευχή κι εγκράτεια. Πρέπει να μελετάμε το λόγο του Θεού, όπως επίσης τα κείμενα και τους βίους των αγίων. Πάνω απ’ όλα όμως έχουμε ανάγκη από διαρκή μετάνοια, συχνή θεία κοινωνία και καθημερινό αυτοέλεγχο. Πρέπει ν’ αναλογιστούμε πόσο αγνοί πλάστηκαν οι πρωτόπλαστοι και πως η πονηριά της αμαρτίας μπήκε στον κόσμο. Να στοχαστούμε μέσα μας το κατ’ εικόνα και καθ’ όμοίωσιν και την υποχρέωση που έχουμε να μοιάσουμε στο πρωτότυπό μας, στον πάναγνο Θεό. Να συλλογιστούμε τη λύτρωση που δεχτήκαμε από το ανεκτίμητο αίμα του Υιού του Θεού, τη θεία υιοθεσία μας εν Χριστώ Ιησού, την εντολή που ...

Ομιλία με θέμα  "Σύγχρονος άνθρωπος και πνευματική ζωή" θα πραγματοποιήσει αύριο Πέμπτη, 23 Ιανουαρίου 2014 και ώρα 20.30, ο Καθηγούμενος της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου, Γέροντας Εφραίμ στο χώρο τέχνης Ελαιών Loft. Η πρόσκληση είναι ανοιχτή προς κάθε ενδιαφερόμενο. Ο χώρος Loft βρίσκεται στην οδό Α/Τ Βέλους 3 & Ναυτικού 17 παρά την Λεωφόρο Αθηνών (Στάση Ελαιώνας).

Το παρόν αποτελεί μία σύντομη αναφορά στην ζωή και το έργο του Σεργίου Μπουλγκάκωφ (1871-1944), με αφορμή την συμπλήρωση εβδομήντα ετών από τον θάνατό του. Ο Σέργιος Μπουλγκάκωφ γεννήθηκε στις 16 Ιουλίου του 1871 στην πόλη Λίβνυ, νότια της Μόσχας. Αν και μεγάλωσε μέσα σε θρησκευτική ατμόσφαιρα, στην αρχή της πνευματικής του πορείας ασπάσθηκε τον μαρξισμό, και μάλιστα υπό την εκδοχή του λεγομένου «νομίμου μαρξισμού». Το πρώτο δημοσίευμα του Μπουλγκάκωφ επιγράφεται «Ο ρόλος της αγοράς στο καπιταλιστικό σύστημα παραγωγής» (1897). Στην συζήτηση για την δυνατότητα της αναπτύξεως του καπιταλισμού στην Ρωσσία ως σταδίου μεταβάσεως στην σοσιαλιστική οικονομία, ο Μπουλγκάκωφ δέχεται την αναγκαιότητα της καπιταλιστικής εξελίξεως, κυρίως στο ζήτημα της αγροτικής παραγωγής. Ωστόσο, αυτή η τοποθέτηση έρχεται σε αντίθεση με τις απόψεις τόσο των ...