Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Οι βιομηχανικές μας κοινωνίες αδυνατούν σήμερα να φανταστούν την αξία που είχε το φως για τούς πρωτόγονους. Προχριστιανικά το σκοτάδι, ο χειμώνας και η λεχώνα εθεωρούντο πράγματα δαιμονικά (ακάθαρτα), που έπρεπε με τη Μαγεία να εξορκιστούν. Αντίθετα, η άνθηση της Φύσης, της Γης (πρβλ. γυναίκας: η αναγέννηση της μητέρας σε παρθένα), του αέρα και της φωτιάς, ήταν κάτι το επιθυμητό (άρα και θεϊκό). Οι Ειδωλολάτρες (φυσιολάτρες, αστρολόγοι, μάγισσες) είχαν αφιερώσει πολλές γιορτές για να τιμήσουν το φως (Ήλιο, Σελήνη), που συμβολιζόταν με τη φωτιά-φλόγα (κερί). Μεταξύ αυτών εξέχουσα θέση κατείχε η Candlemas η Imbolog (<imbolc = μέσα στη μήτρα), χρονικό σημείο στις αρχές Φεβρουαρίου (<februa = λωρίδα από γιδοτόμαρο) μεταξύ χειμερινού ηλιοστασίου και εαρινής ισημερίας, όπου ο Ήλιος βρίσκεται στον ...

Tο ανώτερο και το γλυκύτερο απ᾽ όλα, αδελφοί χριστιανοί, αυτό που εκφράζει την σχέση μας με τον Θεό, είναι η προσευχή. Αλλά η προσευχή είναι επιστήμη ολόκληρη, είναι τέχνη σοφή. Και την τέχνη και την επιστήμη αυτή την γνωρίζουν οι άγιοι, αυτοί που την γεύονταν καρδιακά και είχαν πετύχει μάλιστα και την αδιάλειπτη προσευχή. Ο άγιος Σιλουανός, στον οποίο μαθητευόμαστε, από δόκιμος ακόμη μοναχός Συμεών, δόθηκε πολύ στην προσευχή και ζούσε σ᾽ αυτήν τον παράδεισό του. Αλλά ο Θεός ήθελε να του δώσει ακόμη μεγαλύτερη Χάρη, για να γεύεται ακόμη γλυκύτερα την προσευχή, γι᾽ αυτό τον πέρασε από δοκιμαστήριο. Όπως είδαμε στο προηγούμενο κήρυγμά μας, ο Θεός του πήρε την Χάρη αυτή της απολαύσεως της προσευχής και ο νεαρός δόκιμος μοναχός ...

Ιησούς Χριστός ο Αρχιπάρθενος, έργον αγιογραφείου Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου 2015 Σειρά κηρυγμάτων με ομιλητή τον Αρχιμανδρίτη π. Επιφάνιο Χατζηγιάγκου με θέμα την ερμηνεία του Συμβόλου της Πίστεως. Οι ομιλίες έγιναν στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Παντελεήμονος Φλώρινας. Your browser does not support the audio element.

Μας γεμίζει με ιερή συγκίνηση η δεσποτική και συγχρόνως θεομητορική εορτή της Υπαπαντής του Κυρίου στις 2 του μηνός Φεβρουαρίου. Συγκίνηση και ιερά συναισθήματα, καθώς το ιερό κείμενο της Καινής Διαθήκης και τα άφθαστα σε κάλλος ιερά υμνογραφήματα, αλλά και η θεολόγος γλώσσα των Αγίων Πατέρων της Εκκλησίας μας, ζωντανεύουν και πάλι τη σκηνή αυτού του γεγονότος και της υποδοχής που έγινε στο τεσσαρακονθήμερο Βρέφος στον Ναό του Σολομώντος. «Δεν βλέπετε αυτό το παιδί που θηλάζει; αυτό που αναπαύεται στη μητρική αγκαλιά; αυτό το βρέφος που δεν βημάτισε ακόμη στη γη; Τούτο το μικρό παιδί είναι ο Δημιουργός του σύμπαντος, είναι ο θεμελιωτής των αιώνων. Αυτό το παιδί άπλωσε την ξηρά και περιχαράκωσε τη θάλασσα. Αυτό το παιδί δημιουργεί τους ανέμους ...

Εκοιμήθη εν Κυρίω ο πολιός και σεβαστός αρχιμανδρίτης π. Ηλίας Μαστρογιαννόπουλος.  Ο π. Hλίας Mαστρογιαννόπουλος γεννήθηκε το 1919 στην Αθήνα, όπου και σπούδασε Θεολογία. Χειροτονήθηκε Διάκονος το 1945 και πρεσβύτερος το 1949. Από το 1938 ήταν μέλος της Αδελφότητας Θεολόγων «Ζωή», ενώ από το 1959 μέχρι το 1965 χρημάτισε Προϊστάμενος της Αδελφότητας. Συνέγραψε δεκάδες βιβλία και άρθρα, ενώ πάνω από μισό αιώνα στήριξε, ενέπνευσε και προσανατόλισε, με το εύρος των θεολογικών του αναζητήσεων, πλήθος θεολόγων στις έρευνες και τις σπουδές τους. Υπήρξε πολυγραφότατος, αφού συνέγραψε περί τα 50 βιβλία, συνδυάζοντας τη θεολογική κατάρτιση με τη δημοσιογραφική έρευνα και την ενημέρωση σε διορθόδοξα και διαχριστιανικά θέματα, ιστορικά και θεολογικά, ενώ η καθημερινότητα του μακαριστού π. Ηλία χαρακτηριζόταν από την έντονη λειτουργική ζωή, την ...

Το 3ο Ιεροψαλτικό Συνέδριο Κρήτης, θα πραγματοποιηθεί στο Ρέθυμνο από 7 έως 8 Φεβρουαρίου 2020. Θέμα του συνεδρίου είναι: «Μια πολυεπίπεδη επιστημονική και καλλιτεχνική θεώρηση της Ψαλτικής Τέχνης».  Το Συνέδριο το διοργανώνει η Ιερά Μητρόπολη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, ο Σύνδεσμος Ιεροψαλτών Νομού Χανίων «Γεώργιος ο Κρης» και το Σωματείο Ιεροψαλτών Νομού Ηρακλείου «Ανδρέας ο Κρήτης» και τελεί υπό την αιγίδα της Ιεράς Επαρχιακής Συνόδου της Εκκλησίας Κρήτης. Για το πρόγραμμα πατήστε εδώ

«Η αμνάς και παρθένος…», Μάθημα, γράμματα και μέλος Ματθαίου Βατοπαιδινού. Ήχος α’. Ψάλλει η Ελληνική Βυζαντινή Χορωδία με Χοράρχη τον Γεώργιο Κωνσταντίνου στη Μουσική Εκδήλωση «Ματθαίος Βατοπαιδινός: Βιογραφία – Εργογραφία – Μουσικολογικά Σχόλια», την οποία διοργάνωσε η Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου την Τρίτη 10 Δεκεμβρίου 2019 στην Αθήνα στο Θέατρο Παλλάς.

Χαιρετισμός του κ. Αρχηγού ΓΕΕΘΑ Πτέραρχου Χρήστου Χριστοδούλου στην Επετειακή Εκδήλωση «190 έτη παρουσίας Στρατιωτικών Ιερέων στις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις». Η Επετειακή Εκδήλωση διοργανώθηκε από την Ειδική Συνοδική Επιτροπή επί Ειδικών Ποιμαντικών Θεμάτων και Καταστάεων και την Διεύθυνση Σώματος Στρατιωτικών Ιερέων ΓΕΕΘΑ υπό την αιγίδα του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου Β΄ και του Εξοχωτάτου Υπουργού Εθνικής Αμύνης κ. Νικολάου Παναγιωτόπουλου την Δευτέρα 16 Δεκεμβρίου 2019 στην Λέσχη Αξιωματικών Ενόπλων Δυνάμεων.

Αυτός ο ευλογημένος ήταν γέννημα και θρέμμα του Ναυπλίου και ζωγράφος επιδέξιος ως προς το επάγγελμα. Αρραβωνιάστηκε εκεί την κόρη ενός χριστιανού και σε λίγες μέρες άκουσε κάποια σφάλματα για την αρραβωνιαστικιά του και την άφησε. Οι συγγενείς της κόρης του έκαναν μαγικά, για να την αγαπήσει και να την πάρει. Έτσι σε λίγο καιρό υπό την επήρεια των μαγικών, έχασε ο νέος τα λογικά του και γυρνούσε από δω κι από κει. Όταν τον είδαν οι Τούρκοι, έτσι αλλόκοτο, τον έκαναν να αλλαξοπιστήσει. Ο Θεός όμως, τον λυπήθηκε και σε λίγες μέρες του έδωσε την υγεία του. Και ερχόμενος στα συγκαλά του, κατανοεί ότι είναι Τούρκος και ότι φορούσε στο κεφάλι άσπρο σαρίκι. Αμέσως το πετάει στο χώμα και αρχίζει ...

Σήμερα Παρασκευή, 31 Ιανουαρίου 2020 στις 8.30 μ.μ. θα διοργανωθεί συναυλία της Δημοτικής Φιλαρμονικής Καλαμάτας, της Βυζαντινής Χορωδίας της Ιεράς Μητροπόλεως Μεσσηνίας και της χορωδίας της Ένωσης Φίλων Μουσικής Καλαμάτας «Αρμονία» με τίτλο «Η Υπαπαντή της Καρδιά μας», στο Μέγαρο Χορού Καλαμάτας. Τα τρία μουσικά σύνολα που συμμετέχουν στην εκδήλωση, η οποία θα έχει ελεύθερη είσοδο, αντιπροσωπεύουν τρία μουσικά ιδιώματα που συνδέθηκαν στενά με τους εορτασμούς: τα δύο πρώτα (η πολυφωνική μουσική και το βυζαντινό μέλος) αντηχούσαν στους θόλους του μητροπολιτικού ναού καθ’ όλη τη διάρκεια του 20ου αιώνα, ενώ η μπάντα των χάλκινων προσέδιδε μεγαλύτερη λαμπρότητα και επισημότητα στην περιφορά της εικόνας, ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα. Ταυτόχρονα, η φιλαρμονική εισήγαγε εκκλησιαστικές μελωδίες αλλά και πρωτότυπες συνθέσεις στο ...

ΠΡΟΣΩΠΟΚΡΑΤΗΣ: Γιατί ισχυρίζεσαι ότι δεν υπάρχει ορθόδοξη μεταφυσικη ή οντολογία; ΟΡΘΟΔΟΞΟΣ: Ο Χριστιανισμός ουδέποτε είχε, έχει και θα έχει οντολογία – μεταφυσική, διότι η οντολογία είναι μία φιλοσοφική προσπάθεια αναζήτησης του όντος. Η οντολογία προϋποθέτει την ύπαρξη συγγένειας αναιτίου αιτιώδους Όντος και αιτιατών νοητών όντων (ψυχές). Η θεολογία όμως δεν δέχεται την ύπαρξη συγγένειας μεταξύ του ανθρωπίνου νοός και της θείας πραγματικότητας αλλά δέχεται την ύπαρξη της πρώτης ως μίμιση, κατ’ εικόνα και καθ’ ομοίωσιν, της δεύτερης. Ο μιμητικός τρόπος ύπαρξης του ανθρώπου δεν του αφήνει περιθώρια να κινηθεί προς την εύρεση και επανανανακάλυψη του Όντος. Γι’ αυτον ακριβώς τον λόγο ο Θεός εξίσταται ενεργητικά – αποκαλυπτικά της υπερουσίου κρυφιότητος του, αποκαλύπτεται Εκείνος σε εμένα πρώτος με σκοπό να γίνει μεθεκτός ...

Ομιλία της Γερόντισσας Φιλοθέης, Καθηγουμένης της Ιεράς Μονής Ρουσάνου κατά την επίσημη υποδοχή της Ιεράς Εικόνος «Παναγίας Παραμυθίας» στην Ιερά Μονή Ρουσάνου Μετεώρων την Δευτέρα 27 Ιανουαρίου 2020.

Αυτό  το οποίο διαπιστώνουμε εμπειρικά  είναι ότι μέσα στις κοινωνίες που διοικούνται με τις αρχές  των πολιτικών συστημάτων που γέννησε η δυτική φιλοσοφία και η Νεωτερικότητα, δεν εξαλείφθηκε ο   βιασμός της ανθρώπινης ζωής ο οποίος εκφράζεται με διάφορους τρόπους όπως ο  πόλεμος,  οι πολιτικές δολοφονίες, η βία, η κοινωνική αδικία που συνεπάγεται τον θάνατο εκατομμυρίων υποσιτισμένων ανθρώπων, οι αμβλώσεις, η  θανατική ποινή, κ.α. Αναφέρει ο άγιος Σωφρόνιος του Έσσεξ: «Η γήινη ατμόσφαιρα αποπνέει οσμή αίματος. Όλος ο κόσμος τρέφεται καθημερινά με ειδήσεις για φόνους ή βασανιστήρια των ηττημένων σε αδελφοκτόνες συγκρούσεις. Τα σκοτεινά νέφη του μίσους καλύπτουν από τα μάτια μας το Ουράνιον Φως. Μόνοι τους οι άνθρωποι δημιουργούν για τον εαυτό τους την κόλασή τους. Χωρίς την ολοκληρωτική αλλαγή ...

Ομιλία του Γέροντος Εφραίμ, Καθηγουμένου της Ιεράς Μεγίστης Μονής Βατοπαιδίου κατά την επίσημη υποδοχή της Ιεράς Εικόνος «Παναγίας Παραμυθίας» στην Ιερά Μονή Ρουσάνου Μετεώρων την Δευτέρα 27 Ιανουαρίου 2020.

Χαιρετισμός του Υφυπουργού Εθνικής Άμυνας κ. Αλκιβιάδη Στεφανή στην Επετειακή Εκδήλωση «190 έτη παρουσίας Στρατιωτικών Ιερέων στις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις» .Η Επετειακή Εκδήλωση διοργανώθηκε από την Ειδική Συνοδική Επιτροπή επί Ειδικών Ποιμαντικών Θεμάτων και Καταστάεων και την Διεύθυνση Σώματος Στρατιωτικών Ιερέων ΓΕΕΘΑ υπό την αιγίδα του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και Πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερωνύμου Β΄ και του Εξοχωτάτου Υπουργού Εθνικής Αμύνης κ. Νικολάου Παναγιωτόπουλου την Δευτέρα 16 Δεκεμβρίου 2019 στην Λέσχη Αξιωματικών Ενόπλων Δυνάμεων.

«Τι δεδoίκαμεv, ειπέ μoι; τov θάvατov; Εμoί το ζηv Χριστός και το άπoθαvείv κέρδoς.Ού πεvίαv δέδoικα, oύ πλoύτov έπιθυμώ, oύ θάvατov φoβoύμαι, oύ ζήσαι εύχoμαι, εί μη διά τηv ύμετέραv πρoκoπήv» Εντός των λιτών αλλά λίαν εκφραστικών και εξ άκρας ψυχής αναδυομένων λόγων δίδει το περίγραμμα του αξιολογικού του συστήματος και της πορείας της όλης ζωής του ο Ιερός Χρυσόστομος. Διά τωv λόγωv αυτώv ηκoλoύθησεv τηv oδόv της εξoρίας, o ακαταπόvητoς μαχητής της αληθείας, o υπoφήτης τωv τoυ Θεoυ απoρρήτωv, o μέγας διδάσκαλoς της oικoυμέvης , o αvαλωθείς εις τo θυσιαστήριov της αγάπης τoυ Κυρίoυ, εις τηv πoιμαvτικήv μέριμvαv, εις τηv αvαζήτησιv της γvώσεως και της σoφίας, εις τηv καλλιέργειαv τoυ λόγoυ, ως εφάμιλλoς τoυ Δημoσθέvoυς και υπέρτερoς τoυ Αριστείδoυ κατά ...

Θαυμαστή διάσωση Οσίου Λευΐτου π. Δημητρίου Γκαγκαστάθη από τον Ταξιάρχη Μιχαήλ κοιμηθέντος στις 29 Ιανουαρίου 1975 Ο αοίδιμος και χαριτωμένος ιερεύς του Θεού του Υψίστου, το σέμνωμα της ιερωσύνης, της απλανούς ποδηγεσίας των πιστών και της Ορθοδόξου Εκκλησίας, ο πολύτεκνος, αγαθός και απλοικός λευΐτης του Πλατάνου (Βάνιας) των Τρικάλων, αγαπούσε και έτρεφε ιδιαίτερη ευλάβεια στον Ταξιάρχη μας Μιχαήλ. Ο Παπα-Δημήτρης δεν ήταν κάτοχος της σοφίας του κόσμου. Με δυσκολίες τελείωσε το δημοτικό στο χωριό του. Ήταν βοσκός προβάτων και αξιώθηκε να γίνει και βοσκός ψυχών. Από μικρός είχε πλήρη επικοινωνία με τον Χριστό μας μέσα από την γλυκύτητα της προσευχής, είχε μνήμη θανάτου και πόθο εκκλησιαστικής ζωής. Όταν έκλεινε τα πρόβατα στην στάνη πήγαινε με δάκρυα κατ’ ευθείαν στην Εκκλησία του χωριού ...

«Ένα από τα πράγματα που αγαπώ στην ορθόδοξη πίστη είναι ότι η σωτηρία είναι αγώνας» αναφέρει χαρακτηριστικά ο ηθοποιός Τζόναθαν Τζάκσον, στο πρώτο μέρος της πρόσφατης συνέντευξής του στην Πεμπτουσία, αναφερόμενος στη μεταστροφή του στην Ορθοδοξία και στο πώς τον βοήθησε να δει τον κόσμο με άλλη ματιά, να συνειδητοποιήσει ποιος είναι ο προορισμός του σε αυτόν τον κόσμο.

Η αιτία για την οποία έγινε ή εορτή αυτή των Τριών Ιεραρχών, είναι η έξης: Κατά τους χρόνους της βασιλείας του Αλεξίου του Κομνηνού, ο οποίος έγινε βασιλιάς μετά τον Βοτανειάτη, γύρω στο 1100 από την Γέννηση του Χριστού, τον καιρό, λέω, εκείνο, προέκυψε στην Κωνσταντινούπολη διαφορά και φιλονικία ανάμεσα στους λόγιους και ενάρετους άνδρες. Δηλαδή, άλλοι από αυτούς έλεγαν ανώτερο τον Μέγα Βασίλειο, επειδή με τους λόγους του ερεύνησε την φύση των όντων, με τις αρετές του όμως έμοιαζε και συναγωνιζόταν τους Αγγέλους. Διότι δεν συγχωρούσε εύκολα, όσους αμαρτάνουν, αλλά ήταν σοβαρός στο ήθος και δεν είχε μέσα του κανένα γήινο. Κατώτερο όμως από τον Βασίλειο έλεγαν τον θείο Χρυσόστομο. Επειδή εκείνος, κατά κάποιον τρόπο, ήταν αντίθετος με τον Βασίλειο ...

Η ελληνική παιδεία και ο πολιτισμός έχουν τη δική τους εορτή. Στις 30 Ιανουαρίου εορτάζουν μαζί με την Εκκλησία μας τη μνήμη τριών ξεχωριστών προσωπικοτήτων της παγκόσμιας ιστορίας, των ισάριθμων Ιεραρχών, του Μεγάλου Βασιλείου, του Γρηγορίου του Ναζιανζηνού και του Ιωάννου του Χρυσοστόμου. Τιμώντας εκείνους, τιμούμε μαζί όλα τα ευγενή ανθρώπινα επιτεύγματα και τον πολιτισμό, διότι αυτοί τα βίωσαν και τα καλλιέργησαν στο έπακρο και γι’ αυτό δικαίως καθιερώθηκαν προστάτες τους.   Ο Μέγας Βασίλειος γεννήθηκε στην Καισάρεια της Καππαδοκίας το 330. Οι γονείς του Βασίλειος και Εμμέλεια, μαζί με τη γιαγιά του Μακρίνα, φρόντισαν να γεμίσουν την ψυχή του με ευσέβεια και αγάπη για την Εκκλησία. Σπούδασε στις πιο ονομαστές σχολές της εποχής του, με αποκορύφωμα τις φιλοσοφικές σχολές των ...