Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο λαός του Ισραήλ δέχθηκε κατά καιρούς την επίδραση των γειτονικών του λαών και ενσωμάτωσε στη λατρεία του ειδωλολατρικά στοιχεία. Η ισραηλιτική λατρεία όχι μόνο εμπλουτίστηκε με πλήθος ξένων λατρευτικών στοιχείων, αλλά τα στοιχεία αυτά προσέλαβαν πολλές φορές μόνιμη θέση στο τυπικό της λατρείας αλλοιώνοντας την πίστη και τη λατρεία του αληθινού Θεού. Ο προφήτης Ηλίας αγωνίστηκε με ζήλο για την κάθαρση της λατρείας του Θεού, καταπολέμησε την ειδωλολατρία και προσπάθησε να εξυγιάνει τον ηθικό βίο του Ισραήλ και να στηρίξει την πίστη στον αληθινό Θεό. Ο προφήτης θεώρησε ως υπεύθυνο για τα δεινά της πατρίδα του τον βασιλιά Αχαάβ, ο οποίος είχε εγκαταλείψει τον Κύριο και λάτρευε την χθόνια ειδωλολατρική θεότητα του Βάαλ, την λατρεία του οποίου είχε εισαγάγει η ...

Ο Ηλίας ο Θεσβίτης ήταν ένας εξέχων Ισραηλίτης προφήτης του Θεού. Ήταν γιος του Σωβάκ και καταγόταν από ένα χωριό της ευρύτερης περιοχής της Γαλαάδ που πιθανόν ονομαζόταν Θέσβη. Κατοικούσε στη γη Γαλαάδ και έδρασε στα χρόνια του βασιλιά Αχαάβ, κατά τον 9ο-10ο αιώνα ΠΚΧ. Το όνομα Ηλίας αποτελεί ελληνική μεταφορά του αντίστοιχου εβραϊκού ονόματος Ελιγιαχού (אליהו‎), το οποίο σημαίνει «Ο Θεός μου είναι ο Ιεχωβά» ή «Ο Ιεχωβά Είναι Θεός». Αναφορές στον Ηλία περιέχονται και στο Κοράνιο. Ο ερειπωμένος Ναός του Προφήτη Ηλία στη Σμύρνη (φωτο Andrew Simes) Ο Ηλίας υπήρξε εξαιρετικά δραστήριος, δυναμικός και θαρραλέος προφήτης, ενεργώντας ως αντιπρόσωπος του Θεού. Όλα αυτά δείχνουν με πόσο ζήλο υπηρέτησε ο προφήτης Ηλίας το θέλημα του Θεού. Ο προφήτης Ηλίας, είχε βοηθό, ...

Κάθε λόγος περί μυστικής θεολογίας και κάθε αναφορά σε βιώματα και καταστάσεις αγιοπνευματικής εμπειρίας, που αποτελούν περιεχόμενα της θεολογίας αυτής, μας προκαλεί συχνά την αίσθηση μιας ασύλληπτης αποστάσεώς μας από τους ανθρώπους εκείνους του Θεού, που φαίνεται να είναι ιδιαίτερα ευνοημένοι και προικισμένοι για τέτοιες πνευματικές αναβάσεις και χαρισματικές εκστατικές ανυψώσεις στους μυστικούς πνευματικούς λειμώνες της νοητικής θεωρίας.     Ίσως η αιτία για μια τέτοια αίσθηση δεν θα πρέπει να είναι μόνο το είδος της αυτοσυνειδησίας μας για το πνευματικό μας επίπεδο και γενικά για τις δυνατότητές μας για μια δική μας μέθεξη στις ιερές και μυστικές αυτές αναβάσεις αλλά και η δικαιολογημένη πάντως σκέψη, ότι η μυστική θεολογία φαίνεται να γεννάται και να προοδεύει σε συνθήκες και όρους μιας απόλυτα ...

Αν όμως εμπιστευόμαστε τη διαίσθηση μας για πράγματα υπέρτατης σημασίας, τότε το κάθε λάθος μπορεί να απειλήσει τον άνθρωπο ακόμη και με απώλεια. Με την έννοια λοιπόν αυτή να υπακούς στην πείρα των αρχαίων ασκητών, που δεν επιτρέπει να εμπιστευόμαστε σε τέτοιο βαθμό τη διαίσθηση μας. Δυστυχώς στον κόσμο γίνεται διαρκώς αυτό το λάθος. Πρέπει αναπόφευκτα να χειραγωγούμαστε με το «όργανο» εκείνο που έχουμε. Είτε βέβαιοι είτε όχι, δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το καρδιακό μας ραντάρ. Οπωσδήποτε όμως οφείλουμε να υπερνικήσουμε την αυτοπεποίθησή μας με δύσκολο αγώνα, ψυχικό και διανοητικό. Η διαίσθηση μας θα ήταν απολύτως ορθή, αλάθητη, αν ήμασταν ολότελα άγιοι. Αν όμως δεν έχουμε φθάσει σε αυτή την αγιότητα, τότε και η διαίσθηση μας, όπως και η λογική μας, ...

Είναι ένα θέμα που απασχολεί όχι μόνο τούς χριστιανούς αλλά και κάθε σκεπτόμενο άνθρωπο που δεν αρκείται στην καθημερινή ρουτίνα επιβίωσης αλλά ανησυχεί για το αύριο και την προσωπική του πρόοδο. Και ακόμη περισσότερο, η ζωή του δεν είναι μόνο ό,τι βλέπουμε, ό,τι ακούμε και ό,τι φοράμε, αλλά ενδιαφέρεται για το τι γίνεται και μετά το θάνατο, στην άλλη ζωή. Ωστόσο εδώ θα μιλήσουμε κυρίως από τη σκοπιά της ψυχολογίας και δεν θα υποκύψουμε στον πειρασμό να επεκταθούμε σε μεταφυσικά θέματα. Ποιά σχέση έχει η ψυχιατρική με την ψυχή και τη θρησκεία; Πρέπει εξ αρχής να πω, μιας και έχω διπλή ιδιότητα (εκείνη του ψυχιάτρου αλλά και του ιερέα – πνευματικού), ότι η καθεμιά έχει εξ ορισμού διαφορετικό αντικείμενο. Αυτό δεν σημαίνει ...

Ο Καθηγητής Φυσικής του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ιωάννης Γραμματικάκης, στο πρώτο μέρος της συνεντεύξεώς του στην Πεμπτουσία, αναφέρεται στην δημιουργία του κόσμου και στην συνάντηση επιστήμης και θεολογίας.

Ομιλία της Καθηγουμένης της Ι.Μ. Παμμεγίστων Ταξιαρχών Πηλίου, Γερόντισσας Νικοδήμης, κατά την υποδοχή της ιεράς εικόνος των Εφόρων Παμμεγίστων Ταξιαρχών στην Ιερά Μονή, το Σάββατο 13 Ιουλίου 2019.

Η Πεμπτουσία έχει την μεγάλη χαρά να φιλοξενεί την βιογραφία της πνευματικής της ρίζας, του Γέροντος Ιωσήφ Βατοπαιδινού, σε ηχητικό ψηφιακό αρχείο (audiobook). Τον βίο του Γέροντος Ιωσήφ κατέγραψε ο σεβαστός Καθηγούμενος της Ι.Μ.Μ. Βατοπαιδίου Γέρων Εφραίμ. Ο Γέρων Εφραίμ μέσα στις σελίδες του βιβλίου μαζί με την ιστόρηση της ζωής του αειμνήστου Γέροντός του περιγράφει και πτυχές του μυστηρίου της πνευματικής πατρότητος. Η ανάγνωση γίνεται από την κυρία Όλγα Κοκκίνου και η εκπομπή μεταδόθηκε για πρώτη φορά από τον Ραδιοφωνικό Σταθμό της Ι.Μ. Λεμεσού. Το ηχητικό αρχείο θα αναρτάται στην ιστοσελίδα 2 ημέρες την εβδομάδα, κάθε Τετάρτη και Σάββατο. Η ευχή του μακαριστού παππού Ιωσήφ Βατοπαιδινού ας συνοδεύει κάθε ευλαβή αναγνώστη-ακροατή! Your browser does not support the audio element.

Ο χορός των Θεσσαλονικέων Υμνωδών ψάλει το περίφημο ύμνο από την ακολουθία της Αρτοκλασίας «Πλούσιοι επτώχευσαν» σε ήχο πλ. α΄. Πρόκειται για έναν από τους δημοφιλείς ύμνους της Εκκλησίας ο οποίος στις αγιορείτικες αγρυπνίες έχει ιδιαίτερη θέση και ψάλλεται σε πανηγυρικό μέλος. Your browser does not support the audio element.

Ο Σεβ. Μητροπολίτης Αυστρίας κ. Αρσένιος μιλάει στο Διεθνές Επιστημονικό Συνέδριο με θέμα: «Η επικαιρότητα των Πατερικών Σπουδών στο σύγχρονο κόσμο», που πραγματοποιήθηκε στη Θεολογική Σχολή Θεσσαλονίκης 29-30 Μαΐου 2019. Θέμα της ομιλίας του είναι: «Η απελπισία ως σύγχρονη ασθένεια και ο λόγος των Πατέρων».

Ο Χαράλαμπος Μηνάογλου μιλάει για τα ιστορικά τεκταινόμενα της εποχής του Ευγένιου Βούλγαρη και την λογιοσύνη και λογίους του 18ου αιώνα.

Ο Θεός βρίσκεται παντού. Και σαν βρει καρδιά που δεν Του εναντιώνεται, καρδιά ταπεινή, μπαίνει μέσα της και τη γεμίζει χαρά. Τόση είναι η χαρά της καρδιάς που έχει μέσα της το Θεό, ώστε κολλάει πάνω Του και δεν θέλει ποτέ να Τον αποχωριστεί. Σε καρδιά φουσκωμένη από εγωισμό δεν πλησιάζει ο Κύριος. Κι έτσι αυτή καταθλίβεται, μαραζώνει και σιγολιώνει, βυθισμένη στην άγνοια, τη λύπη και το σκοτάδι. Όσο αμαρτωλοί κι αν είμαστε, μόλις στραφούμε με μετάνοια και πόθο προς τον Κύριο, η θύρα της καρδιάς μας ανοίγει σ’ Εκείνον. Ηεσωτερική ακαθαρσία ξεχύνεται έξω, για να παραχωρήσει τη θέση της στην καθαρότητα, την αρετή, τον ίδιο το Σωτήρα, τον μεγάλο Επισκέπτη της ψυχής, τον κομιστή της χαράς, του φωτός, του ελέους. Θείο δώρο ...

Εφευρέτης και υποκινητής της αμαρτίας και πατέρας των κακών είναι ο διάβολος. Αυτό το είπε ο Κύριος και όχι εγώ. Δηλαδή ο Κύριος είπε ότι ο διάβολος υποκίνει διαρκώς τον άνθρωπο προς την αμαρτία και αντιστρατεύεται προς το θέλημα του Θεού, από τότε που πρωτόπεσε στην ανταρσία κατά του Θεού. 9392

Η μεγάλη υπηρεσία την οποίαν προσέφερε ο μεγάλος Ελβετός ψυχίατρος και ψυχολόγος Κάρολος Γουσταύος Jung, στην προσπάθεια της κατανοήσεως της πνευματικής ζωής, είναι η υπογράμμιση του ηθικού περιεχομένου των περισσοτέρων απωθήσεων της προσωπικότητας. Ο Jung, στηριζόμενος στην πείρα της καθημερινής ψυχοθεραπευτικής και ιατρικής του δραστηριότητας, υπεστήριξε επανειλημμένως, ότι η ηθική σύγκρουση είναι συνήθως το περιεχόμενο των απωθήσεων αυτών. Μάλιστα ο Jung, σε ορισμένες περιπτώσεις, προχώρησε ακόμη περισσότερο και δίδαξε ότι η νεύρωση, που είναι σήμερα μια πάρα πολύ συνηθισμένη δυσαρμονία της προσωπικότητος, έχει ένα χαρακτήρα θρησκευτικό. Γι’ αυτό, όπως τονίζει, το πρόβλημα της νευρώσεως είναι, κατά τη γνώμη του, ένα θρησκευτικό πρόβλημα. Την άποψη αυτή του Jung, για το κύριο περιεχόμενο των απωθήσεων του συγχρόνου ανθρώπου, επιβεβαιώνουν και πολλά πορίσματα και ...

Ομιλία του Γεωργίου Χ. Κουκουτσίδη, επί τιμή Δικηγόρου τ. Παρ’ Αρείω Πάγω, Άρχοντα Πρωτεκδίκου της Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας με τίτλο «Η επάλληλη σχέση, Οικουμενικού Πατριαρχείου – Ομογενείας και οι προοπτικές της», η οποία πραγματοποιήθηκε στην «Ένωση Ομογενών εκ Κωνσταντινουπόλεως Β.Ε.» στο πλαίσιο του Κύκλου Διαλέξεων με θέμα: «Κωνσταντινούπολη. Ιστορία και Πολιτισμός».

Λειτουργική πράξη με την ακολουθία του «Καιρού» κατά την οποία ψάλλεται το περίφημο αρχαίο μέλος «Τον Δεσπότην και Αρχιερέα» σε ήχο Βαρύ. Χοροστατεί ο Σεβ. Μητροπολίτης Δράμας κ. Παύλος και ψάλει ο Απόστολος Αθιανός, Άρχων Μελωδός τ. Μ.τ.Χ.Ε. σε ακολουθία στον ι.ν. αγ. Νικολάου Δράμας, όπου είχε τεθεί σε προσκύνηση η Τιμία Ζώνη της Θεοτόκου (20-23 Ιουνίου 2019).