Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Το μέλη της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, λόγω του χαρακτήρος της περιόδου,  λαμβάνουν άλλη εκδοχή και έκφραση. Οι αγιορείτες ψάλτες με ιδιαίτερη κατανυκτική διάθεση αποδίδουν τα τροπάρια και τους ύμνους του Τριωδίου, συμβάλλοντας με την ψαλμωδία τους στην εντονότερη πνευματική ζωή και βίωση του χαρακτηριστικότερου ορθόδοξου λειτουργικού βίωματος, της χαρμολύπης. Ο μακαριστός Ιερομόναχος Γέρ. Θωμάς Μικραγιαννανίτης (†2016) ψάλει το Κοντάκιον του Μεγάλου Κανόνος «Ψυχή μου ψυχή μου», σε μέλος Νικολάου Πρωτοψάλτου Σμύρνης. Πρόκειται για τον αντιπροσωπευτικότερο ύμνο της Μ. Τεσσαρακοστής, με ιδιαίτερο δογματικό και παιδαγωγικό περιεχόμενο, ποιητική καλλιέπεια και εύρυθμο κατανυκτικό μέλος. «Ψυχή μου ψυχή μου,  ανάστα, τί καθεύδεις; τό τέλος εγγίζει, καί μέλλεις θορυβείσθαι, ανάνηψον ούν, ίνα φείσηταί σου Χριστός ο Θεός,  ο πανταχού παρών,  καί τά πάντα πληρών». %fghjpsisisisixixixix%

«Βυζαντινό Σεμινάριο» Το Πρόγραμμα «Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό» του Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου, συνεχίζοντας τις επιστημονικές του δράσεις προς το ευρύ κοινό, εγκαινιάζει τη νέα σειρά διαλέξεων με τίτλο «Βυζαντινό Σεμινάριο». Οι σεμιναριακές διαλέξεις είναι σχετικές με τη βυζαντινή λογοτεχνία, ιστορία, αρχαιολογία και τέχνη. Οι εισηγητές είναι Βυζαντινολόγοι από την Τσεχία, τη Σλοβακία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ελλάδα και την Κύπρο.  Ο σεμιναριακός κύκλος ξεκίνησε την Τρίτη 21 Φεβρουαρίου με δύο εισηγήσεις. Ο Στέφανος Ευθυμιάδης, Καθηγητής του Προγράμματος «Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό», παρουσίασε την εισήγηση «Προβληματισμοί γύρω από την κυπριακή αγιολογία» και ο Χαράλαμπος Μπακιρτζής (Ίδρυμα Αναστάσιος. Γ. Λεβέντης) ανέλυσε το θέμα «Η αναστήλωσις του Αγίου Ονησιφόρου». Στις 7 Μαρτίου ο Marek Mesko από την Τσεχία θα μιλήσει με  θέμα «Βυζαντινή και Κεντρική Ευρώπη κατά ...

Τα αμπέλια του Κοκκινοπλού συνδέονται και με μια ιστορία, την οποία η φαντασία των φιλοπαιγμόνων Κοκκινοπλιτών, αλλά και των γειτόνων τους των Λιβαδιωτών έχει περιπλέξει με αριστοφανικό χιούμορ και αυτοσαρκασμό. Λέγεται λοιπόν, ότι τα πολύ παλιά χρόνια, όταν οι Κοκκινοπλίτες δεν είχαν αμπέλια, αλλά ούτε γνώριζαν το ευλογημένο αυτό φυτό, επισκέφθηκαν το Λιβάδι, το άλλο βλαχοχώρι του Ολύμπου, για να τιμήσουν το «συμπεθεριό» και τη φιλία που τους συνέδεε με τους κατοίκους. Εκεί οι επισκέπτες αντίκρισαν για πρώτη φορά ένα «παράξενο» και άγνωστο για αυτούς φυτό. Όπως ήταν φυσικό ρώτησαν τους φίλους με θαυμασμό και περιέργεια: «Μωρέ, τι είναι τούτο το φυτό και τι μπιρμπίλια είναι αυτά που κρέμουντει;» Οι Λειβαδιώτες, που καιροφυλακτούσαν να αδράξουν μια οποιαδήποτε ευκαιρία για να «ανταποδώσουν» στους Κοκκινοπλίτες ...

• Συστέλλεται η χάρις και αφήνεται μόνος ο άνθρωπος, για να γυμνασθεί «διά πίστεως και ουχί δι' είδους», που είναι η αισθητή αντίληψη της θείας χάριτος. Αφήνεται ελεύθερος είτε ο εχθρός, είτε ο παλαιός άνθρωπος, να επιδείξουν την παρουσία τους, και έτσι να αποκτήσει ο άνθρωπος πείρα των αδυναμιών του και να καταφύγει με συναίσθηση στον «δυνάμενον σώζειν». Φωτο: Σπύρος Δρόσος • Όπως ο πόνος στο σώμα σαν φρουρός, φανερώνει στο πάσχον μέλος την ανωμαλία που υπάρχει, για να προλάβουμε διά της θεραπείας την σήψη και φθορά, έτσι και η συνείδηση ως άλλος πόνος ψυχικός, υποδεικνύει το σφάλμα που θα προκαλέσει την απομάκρυνση της χάριτος και μοιραία τον ψυχικό θάνατο! Γιατί πράγματι, σε όσους προσέχουν γίνεται απαραλόγιστος δικαστής και αλάνθαστος διδάσκαλος, ...

Το μοναστήρι του Αρχαγγέλου Μιχαήλ στο Μονάγρι, συμφώνως προς την παράδοση, ιδρύθηκε τον 7ον αιώνα, οπόταν μεγάλος αριθμός μοναχών της Παλαιστίνης, ένεκα των σφαγών από τούς Πέρσες στα 614μ.Χ., κατέφυγαν στην Κύπρο προς εξεύρεση ασφαλούς και καταλλήλου τόπου για άσκηση. Στη συνέχεια για μια μεγάλη χρονική περίοδο δεν υπάρχουν ιστορικές αναφορές σχετικές προς τη Μονή, παρ’ όλο που η ύπαρξή της σημειώνεται σε χάρτες της περιόδου της Φραγκοκρατίας. Παναγία Ελεούσα, 16ος αιώνας Ιερά Μονή Αρχαγγέλου Μιχαήλ Μονάγρι Λεμεσός Το 1736 σε σημείωμα του Μητροπολίτου Κιτίου Ιωαννικίου Β' στον Κώδικα Α' της Μητροπόλεως Κιτίου γίνεται αναφορά για δύο μοναχούς οι οποίοι διέμεναν στη Μονή. Λίγο αργότερα ο ξυλόστεγος ναός και τα κελιά των μοναχών καταστράφηκαν από πυρκαγιά. Τόσο ο ναός όσο και ...

Μια ιστορία που λέγανε οι παλιοί για τον μήνα Μάρτιο είναι αυτή που ακολουθεί. Κάποτε, πριν πολλά-πολλά χρόνια, ο Μάρτιος ήταν ο πρώτος μήνας του χρόνου, κι όχι ο Γενάρης. Άλλωστε ήταν και είναι ο μήνας που ανθίζουν τα πρώτα λουλούδια και η πλάση γεμίζει ευωδιές. Έτσι λοιπόν, οι υπόλοιποι μήνες του είχαν παραχωρήσει αυτό το προνόμιο. Μια μέρα, όλοι οι μήνες αποφάσισαν να φτιάξουν κρασί μέσα σε ένα μεγάλο βαρέλι, για να έχουν να πίνουν όποτε θελήσουν. Πετάγεται λοιπόν ο Μάρτης και λέει: – Ως αρχηγός, εγώ θα πρέπει να ρίξω το πρώτο μούστο στο βαρέλι. Τα αδέλφια του δεν είχαν αντίρρηση. Έτσι, τον πρώτο μούστο τον έριξε ο Μάρτης και ακολούθησαν στη συνέχεια και οι υπόλοιποι έντεκα μήνες. Ο καιρός πέρασε και ...

Δυστυχώς ο περιορισμένος χρόνος που έχω δεν μου επιτρέπει να επιχειρήσω μία πλήρη και λεπτομερή αναφορά στα επιχειρήματα που ο Παρμενίδης χρησιμοποιεί για να αποδείξει πως μόνο το ‘ον’ υπάρχει και πως το ‘μη ον’ δεν είναι παρά μία ψευδαίσθηση. Αυτό που έχει σημασία για τις ανάγκες της ανάλυσής μου είναι πως ο Παρμενίδης επιχειρεί ένα λογικό αποκλεισμό του ‘μη όντος’. Η λογική πιθανότητα ύπαρξης του‘μη όντος’ είναι ανύπαρκτη γιατί οδηγεί σε ‘παράλογα’ συμπεράσματα. (Εδώ βέβαια, εξακολουθεί να είναι σημείο σκληρής και επίπονης ακαδημαϊκής έρευνας το αν ο διαχωρισμός που επιχειρεί ο Παρμενίδης είναι μόνο λογικός ή είναι και οντολογικός. Το μόνο σίγουρο πάντως είναι πως ο διαχωρισμός που κάνει σε ‘ον’ και ‘μη ον’ είναι οπωσδήποτε λογικός, αφορά δηλαδή τουλάχιστον ...

Το Ορθόδοξο Βυζαντινό Φωνητικό Σύνολο του Συλλόγου «Ρωμανός ο Μελωδός» με επικεφαλής τον Άρχοντα Πρωτοψάλτη του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως, Παναγιώτη Νεοχωρίτη, ερμηνεύει το Κοινωνικό «Γεύσασθε και ίδετε» σε μέλος Ιωάννου Κλαδά (15ος αι.). Πρόκειται για συναυλία που δόθηκε στη Νέα Υόρκη και ήταν αφιέρωμα στη Βενετία, με τίτλο: «Η χιλιετής Βενετία. Πύλη της Ανατολής». Τη διεύθυνση της συναυλίας είχε ο καταξιωμένος συνθέτης και σολίστας, Jordi Savall, με τη συμμετοχή των μουσικών συνόλων: Hesperion, Le Concert des Nations και καταξιωμένων μουσικών από πολλές χώρες της Μεσογείου. %mamamnahggafaggeyssa%

Η εξήγηση των φυσικών φαινομένων μεταβολής και κίνησης σύμφωνα με τον Αριστοτέλη Η τελεολογία αποτέλεσε ένα θεμελιώδες στοιχείο της Αριστοτέλειας αντίληψης του φυσικού κόσμου. Υπήρξε σημαντικό σημείο αναφοράς των μεσαιωνικών λογίων στις φυσικές και κοσμολογικές θεωρίες τους. Συνδέθηκε με τις σχολαστικές και ειδικότερα με τις μεσαιωνικές προσπάθειες απόδειξης της ύπαρξης του Θεού. Κατά τον Αριστοτέλη το αντικείμενο της φυσικής επιστήμης είναι η μελέτη και η εξήγηση των φαινομένων που μας περιβάλλουν. Ένα από αυτά, είναι και η διαδικασία της μεταβολής των πραγμάτων. Για τον αρχαίο φιλόσοφο, ο οποίος ήθελε μάλλον να καταρρίψει τις ερμηνείες των προκατόχων του σχετικά με τη φύση και τον κόσμο, η μεταβολή αποτελεί φυσική κατάσταση των πραγμάτων, και πηγάζει από τις εν δυνάμει και εγγενείς ιδιότητές τους. Στη ...

Προ ολίγων ετών συμπληρώθηκε ένας αιώνας από την έναρξη των Βαλκανικών Πολέμων, χάρη στους οποίους η Ελλάδα έγινε πιο ελεύθερη και «ευρύχωρη» για τον Λαό της. Μέσα σε λιγότερο από δέκα μήνες (Οκτώβριος 1912 – Ιούλιος 1913) η χώρα μας διπλασίασε την έκτασή της και κατέστη μια υπολογίσιμη δύναμη στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων και της ανατολικής Μεσογείου. Τότε, στα στόματα όλων βρίσκονταν οι εν λόγω απελευθερωτικοί πόλεμοι. Στην καρδιά και στην ιστορική μνήμη των απανταχού Ελλήνων ρίζωναν το Σαραντάπορο, το Μπιζάνι, η Έλλη, η Λήμνος, ο Βασιλιάς, ο Βενιζέλος, ο Κουντουριώτης, η IV Μεραρχία, οι Εύζωνες και το «Αβέρωφ»… Σε εκείνη την κρίσιμη περίοδο όπου ακόμα πολλά … «τα ‘σκιαζε η φοβέρα και τα πλάκωνε η σκλαβιά» έχουν καταγραφεί ...

Έχοντας αναφερθεί στις ζυμώσεις που έχουν προηγηθεί μέχρι το σημείο που η ανθρωπότητα αποφάσισε να εκφράσει και να θεσμοθετήσει βιοηθικές αρχές, μπορούμε να εισέλθουμε στη σύγχρονη θεώρηση βιοηθικών ζητημάτων εκκινώντας από την παρακαταθήκη της Ιπποκρατικής ιατρικής δεοντολογίας. Αντικείμενο διεπιστημονικής συζήτησης τοποθετήσεων και ζωηρών αντιπαραθέσεων αποτελεί το διαχρονικό και εν πολλοίς επίκαιρο περιεχόμενο του Ιπποκρατικού όρκου. Το διακύβευμα είναι εάν και κατά πόσο ο όρκος του Ιπποκράτη μπορεί να αποτελέσει βάση για τη θεσμοθέτηση ιατρικής πολιτικής αλλά και παροχή ιατρικής φροντίδας δοθέντων των δραματικών αλλαγών και της δημιουργίας νέων συνθηκών και δεδομένων στην επιστήμη της ιατρικής. Το πατερναλιστικό στοιχείο που απορρέει από αυτή τη διακήρυξη ερμηνεύεται ως η προβολή του ιατρού πατέρα που ξέρει και γνωρίζει σε βάθος τη σωστή θεραπεία ...

Δακτυλιοειδή Ηλιακή έκλειψη είχαμε χθες, 26/2/2017, λίγο μετά το μεσημέρι στον Νότιο Ατλαντικό. Η έκλειψη άρχισε στις 2:10:47 μ. μ. (ώρα Ελλάδος) και τελείωσε στις 7:36:02 μ. μ., αλλά ακόμη και στη μέγιστη φάση της ο Ηλιακός δίσκος καλύφτηκε πλήρως αφήνοντας ένα λαμπερό δαχτυλίδι σαν φωτοστέφανο γύρω από τη Σελήνη καθώς αυτή περνούσε μπροστά από τον λαμπερό δίσκο του Ήλιου. Στη διάρκεια της έκλειψης ο Ήλιος θα βρισκόταν στον αστερισμό του Υδροχόου, αν και οι κάθε λογείς αστρολόγοι και προφήτες θα σας έλεγαν ότι η έκλειψη θα συμβεί στους Ιχθύς!      Όπως γνωρίζετε η διάμετρος του Ήλιου (1.392.000 χιλιόμετρα) είναι 400 περίπου φορές μεγαλύτερη από τη διάμετρο της Σελήνης (3.476 χιλιόμετρα). Από τη Γη όμως μας φαίνεται ότι τα δύο αυτά σώματα έχουν ...