Πεμπτουσία

3. Σημαντικότατο σταθμό για τα λειτουργικά θέματα αποτελεί η παρουσία του κα­­­­θη­γητή Πα­ναγιώτη Τρεμπέλα (1886-1977), ο οποίος «άνοιξε το δρόμο στην επι­στη­­μονική μελέτη του πλούτου των παλαιών λειτουργικών κωδίκων και εξήρε τη θέ­ση των λαϊκών μέσα στην Ορθόδοξη Εκκλησία» και το 1932 ορίσθηκε μέλος της Ε­πι­τρο­­πής του Οι­κουμενικού Πατριαρχεία για διόρθωση και επιμελέστερη έκδοση των λει­τουρ­γι­κών βι­βλίων με επικεφαλής το Μητροπολίτη Τραπεζούντος Χρύσανθο. Η Επιτροπή αυτή λόγω των δυσμενών εθνικοπολιτικών συνθηκών δε λειτούργησε. Ο Π. Τρε­­μπέλας όμως κυκλοφόρησε το έργο: Οι τρεις λειτουργίαι κατά τους εν Αθήναις κώ­δικας, Αθήνα 1935. Το έργο αυτό στάλθηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο σε όλες τις Ορθό­δοξες Εκκλησίες με σχετικό σημείωμα ερωτημάτων, προκειμένου να υπάρξει Πανορ­­θό­δοξη συμφωνία για το οριστικό κείμενο «των λειτουργικών δέλτων». Πα­ρό­τι ...

• Η ύλη υπάρχει ή είναι απλώς μια πύκνωση ενέργειας; Μήπως, όπως λέει και ο G. Bachelard: «Η ύλη πριν απ' όλα να αντιμετωπίζεται ως ένας ενεργειακός μετασχηματιστής, ως μια πηγή ενέργειας...» Η ύλη είναι ένα από τα αγαπημένα θέματά μας. Μαζί με την έννοια της ύλης ξεπεράστηκε και η Νευτώνεια κλασική φυσική βάσει της οποίας μελετούσαμε το Σύμπαν μέχρι πρόσφατα. Η ύλη για τη θεωρία της Σχετικότητας δεν είναι πια το αναλλοίωτο σύμπλεγμα μορίων του Νεύτωνα, αλλά το πύκνωμα ενός ενεργειακού ρεύματος στον χωρόχρονο. Στις θεωρίες του Αϊνστάιν, η ύλη δεν αποτελεί μια ξεχωριστή οντότητα, αλλά μια ιδιομορφία του πεδίου. Αρκεί να σκεφτούμε ότι ένα στοιχείο ή ένα σωματίδιο, δεν είναι τίποτα αλλά παρά ένας κινούμενος μη αισθητός στρόβιλος ...

Ο Γέροντάς μου Ιωσήφ ο Ησυχαστής και Σπηλαιώτης, μέρος 20ό. Ανάγνωση από το ομώνυμο βιβλίο του Γέροντος Εφραίμ Φιλοθεΐτου, εκδόσεως Ι.Μ. Αγίου Αντωνίου Αριζόνας. Η ηχογράφηση έγινε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Ι.Μ. Λεμεσού. Διαβάζει η κυρία Όλγα Κοκκίνου. %audio%

(Προηγούμενη δημοσίευση: http://www.pemptousia.gr/?p=167507) Είναι γνωστό ότι στη μεταποστολική περίοδο οι απόψεις που αφορούσαν σε εσχατολογικά θέματα παρουσίαζαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Στη βάση αυτήν εντάσσονται και οι υπολογισμοί της επιστολής του Βαρνάβα για το τέλος της ιστορίας. Εκείνος ως αρχικό σημείο τοποθετεί τις έξι ημέρες της δημιουργίας οι οποίες ισοδυναμούν με έξι χιλιετίες, εφόσον «…μία ἡμέρα παρά Κυρίου ὡς χίλια έτη, καί χίλια έτη ὡς ἡμέρα μία». Στις έξι ημέρες της δημιουργίας «συντελεσθήσεται τά σύμπαντα». Με το τέλος των έξι χιλιετιών ακολουθεί η έβδομη ημέρα, μέρα καταπαύσεως, κατά την οποία ο Κύριος θα ελευθερώσει την κτίση από τη δουλεία της φθοράς, θα κρίνει τους ασεβείς και θα γίνουν «καινά τα πάντα». Την έβδομη χιλιετία θα ακολουθήσει η όγδοη ημέρα, μια «άλλου κόσμου αρχή». ...

  Οι αποζημιώσεις Πάντως κάποιες ασφαλιστικές εταιρείες εφάρμοσαν μονομερώς την πολιτική των περικοπών σε ορισμένα από αυτά. Τέτοια περίπτωση αναφέρεται στο απόσπασμα της λογοδοσίας της Εφορίας των Ελληνικών Εκπαιδευτηρίων των ετών 1915-1918 (Αρχείο Κωνσταντινίδη): “H της 5ης Αυγούστου 1917 μεγάλη πυρκαϊά ως ην επόμενον εζημίωσεν και την ημετέρα Κοινότητα αποτεφρώσασα μέρος της Στοάς Αγ. Μηνά, ήτοι το Κατάστημα ένθα ήσαν τα Γραφεία της Ιονικής Τραπέζης, περιορισθείσα ευτυχώς μόνον εις το διαμέρισμα τούτο, καθόσον άλλως η ζημία της Κοινότητος θα ήτο ανυπολόγιστος. Το πυρποληθέν διαμέρισμα ήτο ησφαλισμένον εις τας ασφαλιστικάς εταιρείας Union des Londres και Εθνικήν. Και ενώ η μεν Αγγλική Εταιρεία, ης αντιπρόσωπος τυγχάνει ο κ. Ιούλιος Άββοτ, επλήρωσεν εις το άρτιον, ήτοι δρχ. 9.311, η Εθνική παρά πάσαν προσδοκίαν και ...

Κάποτε, βρήκα στον δρόμο μια χαλασμένη τριχιά από κάποιο γάιδαρο τριμμένη, πεταμένη, άχρηστη και την πήρα να παίξω, και η αγία μητέρα μου με μάλωσε πολύ! — Να πας την τριχιά εκεί πού την βρήκες. Ξένα πράγματα δεν αγγίζουμε. — Μα, ήταν πεταμένη. — Ας ήταν, δεν σου ανήκει, να την πας. «Και την πήγα. Αυτή ήταν η μητέρα μου, έτσι μας έμαθε». Πηγή: Ο Γέρων Ιάκωβος (Διηγήσεις-Νουθεσίες-Μαρτυρίες), § ε'. Μητρική παιδαγωγία, Έκδοση του Κέντρου Ενότητος και Μελέτης - Προβολής των Αξίων μας «Ενωμένη Ρωμηοσύνη», Ορθόδοξο Βίωμα 4, Α΄ Έκδοση, Θεσσαλονίκη 2016.

Στα 1826, την εποχή του τρόμου και των σφαγών της Ελληνικής Επαναστάσεως, οι Τούρκοι κάτοικοι του Ηρακλείου της Κρήτης επιβουλεύτηκαν τη ζωή των Χριστιανών συμπολιτών τους. Σκέφτηκαν ως κατάλληλη ευκαιρία να κορέσουν την αιμοδιψία τους την ημέρα του Πάσχα, όταν θα βρίσκονταν συγκεντρωμένοι οι Χριστιανοί για τον εκκλησιασμό στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μεγαλομάρτυρα Μηνά. Το Πάσχα έπεσε τότε στις 18 Απριλίου. Για να παραπλανήσουν οι συνωμότες τις διοικητικές αρχές, έβαλαν φωτιά σε διάφορα σημεία της πόλεως μακριά από την Μητρόπολη. Και όταν πια είχε αρχίσει η Αναστάσιμη λειτουργία και διαβαζόταν το Ιερό Ευαγγέλιο, μανιώδη τουρκικά στίφη περικύκλωσαν τον ναό, έτοιμοι να εφορμήσουν για το αποτρόπαιο έργο της σφαγής. Ξαφνικά όμως εκείνη τη στιγμή παρουσιάστηκε ανάμεσά τους ένας καβαλάρης μεσήλικας με ...

Ο νέος του σημερινού Ευαγγελίου είναι «πλούσιος σφόδρα» (=πάρα πολύ). Παρ’ όλο τούτο ποθεί και την αιώνια ζωή, τον Παράδεισο. Είναι γι’ αυτό που καταφεύγει στον Χριστό και ζητεί να πληροφορηθεί με ποιό τρόπο θα κληρονομήσει την αιωνιότητα. Φαινόταν πως βρισκόταν σε καλό δρόμο, πως τηρούσε τις θείες εντολές, αλλά στο τέλος απέτυχε. Έμεινε έξω του θείου νυμφώνα. Γιατί όμως; Ας δούμε την περικοπή.   Διχασμένος εσωτερικά Ο πόθος του νέου δεν ήταν όλος για την αιώνια ζωή. Η αγάπη του ήταν μοιρασμένη στον Θεό και τα υλικά αγαθά και δυ­στυχώς, περισσότερο στα δεύτερα. Αυτό είναι αναίρεση της πρώτης εντολής, που ζητεί για τον Θεό την πρώτη αγάπη. Νόμιζε πως η Βασιλεία του Θεού μπορεί να κερδηθεί με μια μικρή θυσία, με ...

Οι ορεινές λίμνες του Γράμμου Στο βουνό Γράμμος υπάρχουν αρκετές ορεινές λίμνες από τις οποίες μια, γνωστή ως Γκιστόβα, που βρίσκεται σε υψόμετρο 2.350μ. είναι η πιο ψηλή Δρακόλιμνη της χώρας μας, πολλές φορές μάλιστα λόγω του υψόμετρου τον χειμώνα παγώνει. Βρίσκεται καθ’ ολοκληρία στην Ελληνική επικράτεια και πλησιάζει στο ένα της άκρο στα σύνορα με την Αλβανία. Οι κτηνοτρόφοι της περιοχής μας διηγήθηκαν ότι κάποιοι προσπάθησαν με όρυγμα να μεταφέρουν τα νερά της λίμνης στην γειτονική χώρα. Με αξίνες λοιπόν και άλλα εργαλεία άρχισαν να σκάβουν, αλλά πριν τελειώσουν και ενώ ο καιρός ήταν μέχρι τότε πολύ καλός, σύννεφα ξαφνικά έκλεισαν τον ουρανό και φοβεροί κεραυνοί που έπεσαν σκότωσαν τους επίδοξους δράστες. Από τότε κανείς δεν έχει τολμήσει να επαναλάβει ...

Ήταν εορτή του αγίου Γεωργίου του Τροπαιοφόρου και εόρταζε η ερημική ομώνυμος του αγίου καλύβη στα Καρούλια. Εποχή μεταξύ των ετών 1930-1935. Είχαν συγκεντρωθεί 20-25 Ρώσοι και Έλληνες ασκητές να αγρυπνήσουν. Δεν είχαν όμως να μαγειρέψουν ψάρι. Ο γέρων Ζωσιμάς, ο απλούστερος και ο πλέον χαριτωμένος, φιλάδελφος και ελεήμων των Ρώσων ασκητών, πρότεινε να ψαρέψουν από εκεί ψηλά. Το καλύβι βρίσκεται στην άκρη κατακόρυφου βράχου, που καταλήγει σε αβυσσαλέο θαλάσσιο βάθος. —Ναι, αλλά πώς θα ψαρέψουμε; Ούτε αγκίστρι υπάρχει, ούτε δόλωμα, είπαν oι άλλοι. —Να ένα καρφί, λίγος σπόγγος, ένα κομμάτι ψωμί ή παξιμάδι, είπε ο γέρων Ζωσιμάς. Έκαναν το σταυρό τους, έριξαν την πρωτότυπη πετονιά και έπιασαν, ω του θαύματος, ένα ροφό, μεγάλο ψάρι για σούπα, δώρο του αγίου της καλύβης! Πηγή: Αρχιμανδρίτου Ιωαννικίου ...

Η.Φ.: Στην ορθόδοξη θεολογία γίνεται λόγος για την αγαπητική συνύπαρξη των τριών θείων προσώπων (Πατήρ, Υιός, Άγιο Πνεύμα) ως πρότυπο αγαπητικής συνύπαρξης και κοινωνίας των ανθρώπων. Μία τέτοια προσέγγιση έχει ισχύ; Πηγή:www.sagotc.edu.au Ι. ΠΛΕΞΙΔΑΣ: Αν κατάλαβα καλά αναφέρεστε στην άντληση κοινωνικών και πολιτικών συμπερασμάτων από το τριαδολογικό δόγμα. Ο κύριος εκφραστής αυτής της άποψης είναι ο σεβασμιότατος Μητροπολίτης Περγάμου, Ιωάννης Ζηζιούλας. Βέβαια τον Ζηζιούλα ακολουθούν στις διαπιστώσεις του πάρα πολλοί θεολόγοι, ορθόδοξοι και ετερόδοξοι, μεταξύ των οποίων είναι ο Colin Gunton, ο Christoph Schwöbel, ο Paul Fiddes. Η σκέψη του δε έχει γίνει σημείο αναφοράς και για συγγραφείς που δεν συμφωνούν με τις τριαδολογικές του απόψεις όπως η Catherine Mowry La Cugna, ο Robert Jenson και ο Wolfang Pannenberg. Κατά την ...

Οι νέες αντιλήψεις για την ύλη, το χρόνο, τις διαστάσεις και το σύμπαν. Οι μελανές οπές και τα ταξίδια στο χρόνο. Ο αστροφυσικός Στράτος Θεοδοσίου ξεκλειδώνει την παράξενη γνώση του Σύμπαντος. Μαύρη τρύπα "καταπίνει" αστέρα (καλλιτεχνική απεικόνιση). Πηγή: NASA • Τι σημαίνει ο όρος «Νέα Φυσική»; Πότε εμφανίστηκε και ποια η ποιοτική της διαφορά με την κλασική Φυσική; Ο όρος Νέα Φυσική για μας αφορά αυτή τη φυσική που έχει ως αρχή της τη θεμελίωση της θεωρίας της Σχετικότητας πριν 100 περίπου χρόνια. Τις θεωρίες της Σχετικότητας, στη Νέα Φυσική συμπληρώνουν η Κβαντομηχανική, οι Θεωρίες Πεδίου, Χορδών και Υπερχορδών. Με όλες αυτές τις θεωρίες η Φυσική έχει κάνει τεράστια άλματα. Έχει υπερκεράσει τον ίδιο της τον εαυτό, έτσι ώστε η χρήσιμη -απαραίτητη ...

Β. Η Θέση της πατρίδας στον αρχαίο ελληνικό κόσμο Μια σύντομη αναφορά στη θέση που κατείχε η έννοια πατρίδα στη συνείδηση των αρχαίων Ελλήνων, αλλά και στον Ορθόδοξο Ελληνισμό των εκκλησιαστικών Πατέρων, ίσως βοηθήσει τον αναγνώστη να κατανοήσει ευκολότερα το κυρίαρχο θέμα του παρόντος άρθρου. Σε όλους σχεδόν τους αξιόλογους πολιτισμούς, όλων των εποχών, οι λέξεις πατρίδα, πατριωτισμός, πατριωτικό καθήκον και τα διάφορα άλλα παράγωγά τους, λίγο ή πολύ σηματοδότησαν τα ιερά και τα όσιά τους. Ιδιαίτερα οι Έλληνες, ήδη στα πρώτα γραπτά τους κείμενα, με τα οποία γαλουχήθηκε όλος ο Δυτικός Κόσμος (Έπη Ομήρου) ύμνησαν την πατρίδα και την ανέδειξαν ως κυρίαρχη ιδεολογία και υπέρτατη αξία. «Εις οιωνός άριστος αμύνεσθαι περί πάτρις», ή «Ουδέν γλύκιον πατρίδος» τραγουδά στα έπη του ο ...