Όλα τα άρθρα από

Πεμπτουσία

How to explain death to a child (Maria Dimitriadou, Pedagogue)

Κατηγορίες: In English

According to Fr. Symeon Venetsanos ‘the spiritual or moral awakening of a child occurs gradually, depending on the degree of maturity, readiness ad receptiveness of the child concerned’. Some children will become aware early, others normally and others again rather later, even if they’re subject to precisely the same stimuli. In each case, the people in the children’s environment should respect each child separately, not exert pressure and, in the case of premature questions, should not assume that the child is ready to accept more mature answers. It should be remembered that they’re still children. So teaching about death should begin with children’s first questions about it, which will be prompted by the stimuli and experiences which they’ve encountered in their ...

Περισσότερα

Boldly (Saint Isaac the Syrian)

Κατηγορίες: In English

Trust your courage to God and don’t start any good work in two minds, because this leads to enfeeblement. Your efforts are no use and the task of your spiritual improvement is burdensome. Begin the good fight with boldness and unwavering faith in God.

Περισσότερα

Οι θέσεις του Όκκαμ για τον φυσικό κόσμο και η επίδραση της Αριστοτελικής σκέψης (Μίνα Μπουλέκου, Συγγραφέας, Ποιήτρια, Αρθρογράφος)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Πίστευε ότι η υπόθεση, πως ένα εμπειρικό γεγονός οφείλεται σε κάποιο άλλο, μπορεί να είναι εσφαλμένη, διότι η αιτία κάλλιστα μπορεί να βρίσκεται στη Θεία Θέληση. Για αυτό κατέληγε στο συμπέρασμα ότι η υπέρβαση των καθορισμένων ορίων της εμπειρίας βάση απλών εμπειριών δεν έχει κανένα απολύτως νόημα. Φωτο: Σπύρος Δρόσος Ο Όκκαμ ήταν υποστηρικτής της άποψης ότι δεν θα πρέπει να βγάζουμε συμπεράσματα για πράγματα τα οποία υπερβαίνουν την ανθρώπινη αντίληψη, γι’ αυτό και θεωρούσε ότι η εξήγηση των φαινομένων θα πρέπει να γίνεται στο βαθμό που οι γραμματικοί όροι που την συνθέτουν έχουν απόλυτα λογική συνέπεια και λογικό περιεχόμενο. Η «αιτία» για αυτόν δεν είναι κάτι ξεχωριστό και ανεξάρτητο από το αντικείμενο, αλλά ενυπάρχει σε αυτό, όπως συμβαίνει και στην ...

Περισσότερα

Ο Γιαννάκης, ο Φασούλας, ο Φιλίππου και τ’ άλλα παιδιά… στη Στέγη (Κατερίνα Χουζούρη)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

«Τίποτα, τίποτα δεν μας σταματά. Πραγματικά είμαστε τόσο κοντά. Η πρόκριση στα χέρια αυτού του τίμιου γίγαντα, του Αργύρη Καμπούρη, 102 – 101 και μόνο 4 δευτερόλεπτα, 103 – 101... Η ελληνική ομάδα είναι πρωταθλήτρια Ευρώπης... Η καρδιά όλης της Ευρώπης χτυπά εδώ στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας». Ποιος δεν θυμάται την περιγραφή του Φίλιππου Συρίγου, με την υπόκρουση του «Final Countdown» και στο βάθος την κραυγή ενός λαού «Ελλάς», «Ελλάς», «Ελλάς»! Μέσα στον καύσωνα του καλοκαιριού του 1987, οι Έλληνες αρχικά διστακτικά και στη συνέχεια φανατικά, συνειδητοποιούν πως το μπάσκετ είναι ένα άθλημα που μπορεί να τους κάνει να νιώσουν και να εκφράσουν συναισθήματα που δεν έχουν νιώσει ξανά. Με έναν μαζικό τρόπο που μόνο ο αθλητισμός μπορεί να προσφέρει.  ...

Περισσότερα

Το τελετουργικό της «Βροχοφόρου Πιρπιρούνας» (Βασίλειος Καϊμακάμης, Αναπλ. καθηγητής ΤΕΦΑΑ-ΑΠΘ)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Στη συνέχεια έριχναν στο κεφάλι της «Πιρπιρούνας» μια λεπτή μαύρη μαντίλα, μέσα από την οποία είχε τη δυνατότητα να βλέπει, αλλά να μην αναγνωρίζεται, αφού εκτός από την παρέα κανείς στο χωριό δεν έπρεπε να γνωρίζει ποια γυναίκα «έγινε Πιρπιρούνα». Στο τέλος της έβαζαν στο κεφάλι μια μεγάλη κατσαρόλα για να την προφυλάγει από το νερό, που όπως θα φανεί στη συνέχεια, θα της ρίχνουν οι νοικοκυρές του χωριού. Ενώ λάμβανε χώρα αυτή η διαδικασία, που ονομαζόταν «το φτιάξιμο της Πιρπιρούνας», οι γυναίκες τραγουδούσαν «το τραγούδι της Πιρπιρούνας», ή έλεγαν διάφορες ευχές, επικλήσεις για βροχόπτωση, για καλή σοδειά και άλλα παρόμοια. Όταν ήταν όλα έτοιμα η ομάδα των 15 έως 20 γυναικών ξεκινούσε και από σπίτι σε σπίτι γύριζε όλο το χωριό. Το ...

Περισσότερα

Μια βιοηθική θεώρηση του όρκου του Ιπποκράτη (Δημήτρης Τσιολακίδης)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Συνεχίζοντας την αναφορά στην ιπποκρατική δεοντολογία, τεκμαίρεται ότι οι επιταγές του όρκου αποκαλύπτουν τη σημασία της ιπποκρατικής παράδοσης στη μακραίωνη ιστορία της ιατρικής ηθικής και στις μέρες μας στη βιοηθική και λειτουργούν ως εγγύηση του ιατρού προς την κοινωνία, αποτελώντας την έκφραση της ηθικής δέσμευσης που ο γιατρός αναλαμβάνει απέναντι στην κοινωνία να μην κάνει κατάχρηση ή παράχρηση της επιστήμης του. Στο πρώτο μέρος ο ορκιζόμενος επικαλείται τη μαρτυρία των θεών ότι θα τηρήσει τον όρκο του, στο δεύτερο αναφαίρεται στις υποχρεώσεις που αναλαμβάνει εντός της ιατρικής οικογένειας και στο τρίτο απαριθμεί τα καθήκοντα του ιατρού προς τους ασθενείς υποσχόμενος ότι θα αποβλέπει μόνο στην ωφέλεια των ασθενών. Στην Οικουμενική Διακήρυξη για τη Βιοηθική και τα ανθρώπινα δικαιώματα το 2005, θεμελιώδεις ...

Περισσότερα

Τα ηλιακά ωρολόγια του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου (Ευαγγελία Πάνου, Φυσικός M.Sc.)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Τα ηλιακά ωρολόγια ήταν από τα πρώτα αστρονομικά όργανα που κατασκεύασαν και χρησιμοποίησαν οι αρχαίοι Έλληνες αστρονόμοι για να μετρήσουν τον χρόνο κατά τις ηλιόλουστες ημέρες του ημερολογιακού έτους. Τα ηλιακά ωρολόγια μετρούν τον χρόνο σύμφωνα με την πορεία του Ήλιου στην ουράνια σφαίρα και συνεπώς η λειτουργία τους είναι άμεσα συνυφασμένη με τη θέση του Ήλιου στο ουράνιο στερέωμα. Είναι γνωστά και με τον όρο σκιαθηρικά καθώς μετρούν τον χρόνο θηρεύοντας (κυνηγώντας) τη σκιά του Ήλιου. Από τη θέση της σκιάς του γνώμονα πάνω στην ωρολογόπλακα του ηλιακού ωρολογίου προσδιοριζόταν   ο   αληθής   ηλιακός   χρόνος,   χρόνος   που   εξαρτάται   από   τη μεσουράνηση του Ηλίου σε κάθε τόπο. Τα ηλιακά ωρολόγια του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου Αρχαία ελληνικά ηλιακά ωρολόγια διασώζονται μέχρι σήμερα και φυλάσσονται στα ...

Περισσότερα

Χαιρετισμοί στη Θεοτόκο – Η Β΄ Στάση

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Τη δεύτερη Παρασκευή της Μεγάλης Σαρακοστής ψάλλεται η Β΄ στάση των Χαιρετισμών. Ακούγονται οι επόμενοι 6 Οίκοι. Αυτοί αναφέρονται στην Παναγία μας, σε σχέση όμως με το γεγονός της Γέννησης και μέχρι την Υπαπαντή. Οι βοσκοί άκουσαν τους αγγέλους, που έψαλλαν για τον Χριστό που έγινε άνθρωπος. Και τρέχοντας όπως τα πρόβατα προς τον τσοπάνη τους, τον βλέπουν σαν αγνό αρνί, που μεγάλωσε στην κοιλιά της Παναγίας. Και τότε την ύμνησαν λέγοντας: Χαρά σε σένα που έγινες μητέρα του βοσκού και του προβάτου αλλά και το μαντρί που όπου προστατευόμαστε εμείς, οι άνθρωποι. Εσύ είσαι η ασπίδα για τους αόρατους εχθρούς μας κι αυτή που μας ανοίγεις τις πόρτες του Παραδείσου. Μαζί σου χαίρονται οι ουρανοί και η γη και στήνουνε ...

Περισσότερα

To «μηδέν» ως οντολογική ορίζουσα της ανθρώπινης ύπαρξης (Γεώργιος Πατιός, Δρ. Φιλοσοφίας)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο Sartre, μαθητής του Heidegger σε πολλά, πήγε ένα βήμα παρακάτω. Έθεσε το ‘μηδέν’ στην καρδιά της οντολογικής εξήγησης που δίνει στην ανθρώπινη ύπαρξη. Μπορεί βέβαια ο ίδιος να αρνείται την οποιαδήποτε ύπαρξη μίας καθορισμένης και γενικής ‘ανθρώπινης προϋπάρχουσας φύσης’, αλλά στο βιβλίο του Είναι και το Μηδέν, η μοναδική οντολογική ορίζουσα της ανθρώπινης ύπαρξης, είναι η δυνατότητα του κάθε ανθρώπου να επιλέγει ελεύθερα την κάθε του κίνηση, χωρίς να δεσμεύεται από κάθε άλλη επιρροή, ακόμη και από τις προηγούμενες επιλογές που ο ίδιος έχει κάνει. Αυτή η ‘ελευθερία’ είναι, κατά τον Sartre, δυνατή επειδή η ανθρώπινη ύπαρξη έχει το ‘μηδέν’, το ‘τίποτα’ σαν δυνατότητά της. Έτσι, με μία οντολογική μεταστροφή, από τον κόσμο των γενικών κατηγοριών ή τον κόσμο των ...

Περισσότερα

Children’s perception as a basic success factor in teaching (Christina Tsaka, Kindergarten teacher)

Κατηγορίες: In English

Assessment It is useful that the children learn the value of the Saints and the things they offered to society and to the people through their miracles. This is the reason why this subject was chosen to be taught to pre- schoolers. In the end, the teaching results were both positive and negative. First of all, the cognitive level of the particular school class was good enough for the teaching to “flow smoothly”. The subject chosen began being taught and was completed with consistency, and the curriculum designed to be taught was well adapted to the children’s level. I personally believe that the terms used were fairly incomprehensible for pre- schoolers, however they surprised me by thinking about them and finally managing ...

Περισσότερα

Τι ακριβώς είναι ο πόνος; (Σπυρίδων Κ. Βολτέας, Δ/ντής Χειρουργικού Τμήματος ΕΣΥ, Ιπποκράτειο Γ.Ν.Α.)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο πόνος είναι μια ιδιαίτερα πολύπλοκη και ευρεία έννοια που περιγράφει ένα  δυσάρεστο σωματικό αίσθημα (το σωματικό άλγος), αλλά ταυτόχρονα και την ψυχολογική επιβάρυνση (θλίψη, στεναχώρια, καημός) που προκαλεί ένα αλγεινό ερέθισμα, την βαρεία και σκληρή εργασία, τον κόπο, τον μόχθο και την τιμωρία-ποινή: παράγωγα του πόνου είναι οι λέξεις επίπονος (κοπιαστικός, κουραστικός), πόνημα (ότι κατορθώνεται με κόπο), αλλά και πονετικός-συμπονετικός και πονόψυχος, που εμπεριέχουν και την έννοια της ευσπλαχνίας. Με βάση τους παραπάνω ορισμούς, ο πόνος μπορεί αδρά να διακριθεί σε σωματικό και ψυχικό. Η διάκριση αυτή, μολονότι αφήνει κάποια ασαφή πεδία λόγω της εννοιολογικής γειτνίασης του ψυχικού πόνου και της οδύνης, ίσως είναι η καλύτερη για το θέμα που εδώ μας απασχολεί. Ο πόνος στην Ιατρική έχει αφενός την έννοια ...

Περισσότερα

Διαβάζω, διαβάζεις. Διαβάζουμε; Φιλαναγνωσία για παιδιά στο Ευγενίδειο

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Πρόγραμμα φιλαναγνωσίας για παιδιά, στην Βιβλιοθήκη του Ιδρύματος Ευγενίδου Ένα πρωτότυπο πρόγραμμα φιλαναγνωσίας, μια «πειραγμένη» Λέσχη ανάγνωσης, συνεχίζει και φέτος, η βιβλιοθήκη του Ιδρύματος Ευγενίδου, μετά την μεγάλη επιτυχία που γνώρισε την περσινή χρονιά. Σε αυτό το πρόγραμμα, τα παιδιά, Γ΄, Δ΄ και Ε΄ Δημοτικού, μαζί με ένα ενήλικο μέλος της οικογένειάς τους συνεργάζονται για να γίνουν αυτόνομοι χρήστες της βιβλιοθήκης, να αποκτήσουν νέες, ενδιαφέρουσες αναγνωστικές συνήθειες, να εξοικειωθούν με λογοτεχνικά κείμενα και να ανακαλύψουν τη σχέση τους με τις θετικές επιστήμες. Μέσα από δραστηριότητες, που ανάμεσα στα άλλα, περιλαμβάνουν παιχνίδια και δρώμενα, τα παιδιά, μαζί με τους συνοδούς τους, γνωρίζουν ποικίλα είδη βιβλίων, καλλιεργούν δεξιότητες ανάγνωσης και ακρόασης, αλλά και διασκεδάζουν, ανακαλύπτοντας πώς τα βιβλία και οι βιβλιοθήκες μπορούν να ...

Περισσότερα

Η Κωνσταντινούπολη και τα βυζαντινά λιμάνια Κύπρου και Μικρας Ασίας

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Συνεχίζεται ο Κύκλος Διαλέξεων Βυζαντινής Ιστορίας: Η Κωνσταντινούπολη και ο Βυζαντινός Κόσμος με τη 2η Διάλεξη 15/3/2017 στο Σισμανόγλειο Μέγαρο στην Κωνσταντινούπολη, στις 15 Μαρτίου 2017 και ώρα 19:00. Ομιλητές θα είναι ο Δρ Ιωάννης Ηλιάδης (Διευθυντής Βυζαντινού Μουσείου του Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄) με θέμα: «Τα Βυζαντινά λιμάνια της Κύπρου ως εφαλτήρια επικοινωνίας και αλληλεπιδράσεων μεταξύ Κωνσταντινουπόλεως και Μεσογείου» και ο Δρ ENGIN AKYÜREK (Διευθυντής Κέντρου Σπουδών Ύστερης Αρχαιότητας και Βυζαντίου, Πανεπιστήμιο Koç – Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος) με θέμα: «Βυζαντινά λιμάνια των Μικρασιατικών ακτών και το λιμάνι στα Μύρα της Λυκίας». Το Γενικό Προξενείο της Ελλάδας στη Κωνσταντινούπολη στο πλαίσιο της διοργάνωσης επιστημονικών διαλέξεων για το ευρύ κοινό, ανοίγει φέτος το Σισμανόγλειο Μέγαρο στον κόσμο του Βυζαντίου. Σε συνεργασία με το ...

Περισσότερα

Βυζαντινό Μουσείο Αργολίδας (Κατερίνα Χουζούρη)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Την Πέμπτη 9 Μαρτίου, ανοίγει τις πύλες του για το κοινό, το Βυζαντινό Μουσείο Αργολίδας. Η ίδρυσή του εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού σε συνεργασία με τον Δήμο Άργους – Μυκηνών, για τη δημιουργία ενός δυναμικού πολιτιστικού δικτύου στην πόλη του Άργους, με την αξιοποίηση ενός σημαντικού ιστορικού διατηρητέου μνημείου, των Στρατώνων Καποδίστρια, όπου στεγάζεται το νέο μουσείο. Το Βυζαντινό Μουσείο Αργολίδας Κύριος στόχος του μουσείου είναι να παρουσιαστούν αντιπροσωπευτικές πτυχές της Αργολίδας, από τον 4ο αιώνα μ.Χ. έως τους νεότερους χρόνους, μέσα από άγνωστα στο κοινό εκθέματα. Τα εκθέματα, κεραμικά, γλυπτά, νομίσματα, ψηφιδωτά, τοιχογραφίες και μικροαντικείμενα, προέρχονται από τις σωστικές ανασκαφές των τοπικών Εφορειών Αρχαιοτήτων (Δ΄ ΕΠΚΑ, 5ης ΕΒΑ, 25ης ΕΒΑ) στην πόλη του Άργους, ενώ δεν ...

Περισσότερα

Συνήθεια, αιχμαλωσία, απελπισία: οι χειρότερες μορφές της αμαρτίας (Γέροντας Κλεόπας Ηλίε, Προηγούμενος Ι.Μ. Sihastria Ρουμανίας († 2003))

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Γι’ αυτό λέει ο Ευαγγελιστής Ιωάννης: «Όποιος όμως αμαρτάνει κατάγεται από το διάβολο, γιατί ο διάβολος συνδέεται με την αμαρτία εξ αρχής»(Α' Ιωάν. 3,8), και άρα δείχνει με την υποταγή του στην αμαρτία ότι είναι του διαβόλου. Για την δικαία κατάσταση της θλίψεως και τιμωρίας ενός τέτοιου ανθρώπου, η Αγία Γραφή, αναφερόμενη σ’ αυτή τη φάση λέει: «Όποιος κάνει την αμαρτία είναι δούλος της» (Ιωάν. 8,34). Η ενδέκατη βαθμίδα της αμαρτίας είναι η απελπισία, η οποία είναι και η χειρότερη από όλες, διότι οδηγεί τον άνθρωπο στον παρόντα και αιώνιο θάνατο. Όταν ο διάβολος υποδουλώσει τον άνθρωπο με την αμαρτία μέχρι του βαθμού της συνήθειας, τότε του λέει στο αυτί: «Βλέπεις, ότι συνήθισες πλέον αυτή την αμαρτία, από την οποία δεν ...

Περισσότερα

Οι 4 πολύτιμες αρετές που αναφέρονται στην ευχή του Αγ. Εφραίμ του Σύρου (Ραφαήλ Χ. Μισιαούλης, Φοιτητής Θεολογίας ΑΠΘ)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Θα αναρωτιόταν κανείς γιατί από τα τόσα πάθη που έχουμε – μάλιστα ο όσιος Πέτρος ο Δαμασκηνός, στη Φιλοκαλία, τα απαριθμεί με τον αριθμό 300 – ο Όσιος Εφραίμ επέλεξε μόνο αυτά τα 4; Ο λόγος είναι ότι αυτά τα 4 πάθη έχουν τόση δύναμη, ώστε εύκολα να νεκρώνουν την ψυχή χωρίς να το καταλαβαίνουμε. Ο Όσιος Εφραίμ, εκτός από την ικεσία για την απαλλαγή των παθών, ικετεύει τον Κύριο να του χαρίσει 4 πολύτιμες αρετές. Αυτές οι αρετές είναι η σωφροσύνη, η ταπεινοφροσύνη, η υπομονή και η αγάπη. Η σωφροσύνη προϋποθέτει κατά κύριο λόγο την πίστη, την εμπιστοσύνη στο Θεό. Σωφροσύνη σημαίνει καθαρότητα, ακεραιότητα, να είναι κανείς σώος, ισορροπημένος πνευματικά. Η πρώτη αρετή είναι η καθαρότητα του σώματος και της ψυχής. ...

Περισσότερα