Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Μεγάλη Πέμπτη, ο Χριστός ευρέθη Μπήκαμε για καλά στις προετοιμασίες του Πάσχα. Σήμερα Μ. Πέμπτη, γίνεται το ζύμωνα. Πρωί πρωί οι νοικοκυρές ζυμώνουν τις κουλούρες της Λαμπρής με αλεύρι και μυρωδικά. Τις στολίζουν με διάφορα στολίδια από ζυμάρι, αμύγδαλα και κόκκινα αυγά, κι απ’ τα επιδέξια χέρια ξεπηδούν οι κουτσούνες, τα κοφίνια, τα καλαθάκια, οι αυγούλες, κατά το σχήμα τους και τ’ όνομά τους. Συχνά στη μέση βάζουν ένα κόκκινο αυγό, συνήθεια που κρατάει απ’ τους Βυζαντινούς. Το βάψιμο των αυγών γίνεται κι αυτό σήμερα. Κόκκινα αυγά βάφουν σ’ όλα τα σπίτια -εκτός από ‘κείνα που πενθούν- και τα μαζεύουν όλη τη Σαρακοστή. Το πρώτο αυγό που θα βάψουν, έχει, λένε, θαυμαστές ιδιότητες και το βάζουν στο εικονοστάσι του σπιτιού· είναι το ...

«Εξέδυσαν με τα ιμάτιά μου». Δοξαστικός ύμνος της Μεγάλης Πέμπτης. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.

Εκείνη πιο πολύ η ανάμνηση Της παιδικής ηλικίας, καθώς έχουμε συνηθίσει να τη νοσταλγούμε, μου ήρθε. Συνήθως, – μάλλον πάντα, – πηγαίναμε τη Μεγάλη Πέμπτη, πρωί στην στην Εκκλησία να μεταλάβουμε. Ζητούσαμε συγχώρεση απ’ τους γονείς που χαμογελούσαν μειλίχια και πηγαίναμε όλα τ’ αδέρφια μαζύ, γιορταστικά ντυμένα φορέματα καινούργια, ανοιξιάτικα. “Τι ονό, τι ονόματα ωραία, άνοιξη, άνοιξη και Πασχαλιά”, τραγουδούσε εύθυμα η μητέρα. Εμείς, τα παιδιά μόνο, μεταλαβαίναμε εκείνη τη μέρα. Όταν επιστρέφαμε, έβαφαν τα κόκκινα αυγά. Κόκκινη Πέμπτη. Στο δώμα φάνταζε ένα κόκκινο ύφασμα και μας γέμιζε τα μάτια η χαρά.   Προσφέραμε τη βοήθειά μας, λαδώνοντας, για να γυαλίσουν, τ’ αυγά, λαμπρά για τη Λαμπρή.   Όταν από μια μικρή αμυχή στο χέρι, άρχισε να μου τρέχει το αίμα, κόκκινο, αμέσως, προσεχτικά το σκούπισαν, προσεχτικά το δέσανε, γιατί έφερνα μέσα μου, του Κυρίου το αίμα.   Θυμήθηκα όλα αυτά, τα σεβάσμια, καθώς σήμερα, στο δρόμο του πρωιού, είδα μαννάδες να οδηγούν τα παιδιά ...

Μια αναφορά στα έργα του πατέρα της νεοελληνικής λογοτεχνίας Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Η ηχογράφηση έγινε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Ιεράς Μητροπόλεως Λεμεσού. Διαβάζει ο Πρωτοσύγκελλος της Ι.Μ. Λεμεσού Αρχιμανδρίτης Ισαάκ. Your browser does not support the audio element.

Σε λίγες ώρες θα σταθούμε μπροστά στον γυμνόν παίδα του Κυρίου, ο όποιος είναι εσταυρωμένος και ταυτόχρονα στο πρόσωπό του έχει όλο το μεγαλείον του θριάμβου και της βασιλικής δόξης και ηρεμίας. Για να μπορέσουμε να αντιληφθούμε την αγάπη που πρέπει να έχωμε προς τους άλλους ανθρώπους, ή την αγάπην μας προς τον Θεόν, ή του Θεού προς ημάς, θα πρέπει να κατανοήσωμε την αγάπη που έχουν μεταξύ τους ο Πατήρ και ο Υιός. Ειδάλλως δεν θα καταλάβωμε ποτέ τι σημαίνει η λέξις “αγάπη”, αλλά θα είναι απλώς κάτι που μας θυμίζει μερικά αισθήματα, μερικές τρυφερότητες και κάτι το ανθρώπινο. Το κάθε τι ξεκινά από τον Πατέρα. Υπάρχει μία μονοκρατορία εν τη αγία Τριάδι. Δε θα μπορούσε λοιπόν παρά και αυτή η ...

Σκέψου, αγαπητέ, την αιτία της αρνήσεως του Αποστόλου Πέτρου, που είναι η αμέλεια, η οποία φαίνεται φανερή σ’ αυτά τα τρία· στον τρόπο, με τον οποίον ακολουθούσε τον διδάσκαλο του• στον σκοπό για τον οποίον τον ακολουθούσε και στα αποτελέσματα που του προξένησε η αμέλεια. Ο τρόπος που τον ακολουθούσε ήταν από μακριά· «Ο Πέτρος τον ακολουθούσε από μακριά» (Ματθ. 26,58} που σημαίνει ότι ο Πέτρος κυριευόταν από μία χλιαρότητα και αμέλεια και ούτε εντελώς ήθελε να εγκαταλείψει τον διδάσκαλό του, ούτε τελείως να τον ακολουθεί, αλλά ήθελε στην περίπτωση αυτή και να φαίνεται ότι είναι μαθητής του και να μη κινδυνεύσει για τον διδάσκαλο του. Πάλι, το τέλος και ο σκοπός του Πέτρου, για τον οποίον ακολουθούσε τον Ιησού, δεν ...

Οδεύοντας προς το Πάθος, τα γεγονότα εκτυλίσσονται με δραματική ταχύτητα, πλούσια στο περιεχόμενό τους και με ιλιγγιώδη πλοκή, καθώς βαίνουν προς την κορύφωσή τους. Είδαμε ήδη δύο πράξεις που σχετίζονται με το πρόσωπό του Χριστού, με απόλυτα αντίθετο χαρακτήρα. Από τη μια, μία αμαρτωλή γυναίκα προσέρχεται και του αποδίδει ταπεινά τιμές στο Χριστό και παράλληλα ένας μαθητής Του να αποστασιοποιείται απ’ Αυτόν, για να προσεγγίσει τους Αρχιερείς και τους Γραμματείς, προδίδοντάς Τον. Η πράξη της γυναίκας δείχνει ότι το κήρυγμά Του καρποφορούσε, έπειθε τους ανθρώπους για την αγάπη και την ευσπλαχνία Του. Και ο Κύριος δείχνει την ευαρέσκειά Του στην πράξη της, αποδέχεται την προσφορά της και επιτιμά τους μαθητές που αναζητούν ψεγάδια και αδυναμίες στη συγκλονιστική εικόνα μιας γυναίκας που ...

«Εξέδυσάν με τα ιματιά μου», δοξαστικό των αίνων του όρθρου της Μ. Παρασκευής. Το δοξαστικό αυτό είναι ποιητική απόδοση του εμπαιγμού του Χριστού από τους στρατιώτες, όπως περιγράφεται στα Ευαγγέλια του Ματθαίου, του Μάρκου και του Ιωάννου. Πρόκειται για ιδιαίτερα καλλωπισμένη απόδοση του συγκεκριμένου δοξαστικού, συνήθεια η οποία επιβλήθηκε από τους νεότερους Πρωτοψάλτες. Ψάλλει ο Γιώργος Χατζηχρόνογλου, Άρχων Υμνωδός της ΜΧΕ. Η επεξεργασία της εικόνας και του βίντεο έγιναν από τον Λεωνίδα Τσούκαλα, Καθηγητή Βυζαντινής Μουσικής Εκκλ. Ιδρύματος Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών. Για το κανάλι του Λεωνίδα Τσούκαλα στο YouTube πατήστε εδώ

Η Αγία και Μεγάλη Παρασκευή είναι η ημέρα του Πάθους, η ημέρα της υπέρτατης θυσίας, η ημέρα της «άκρας ταπεινώσεως» του Κυρίου. Ο Συναξαριστής σημειώνει ότι την ημέρα αυτή επιτελούμε τα σωτήρια και φρικτά Πάθη του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού· δηλαδή τους εμπτυσμούς, τα ραπίσματα, τα κολαφίσματα, την πορφυράν  χλαίναν, τον κάλαμον, τις ύβρεις, τους γέλωτας, τον σπόγγον, το όξος, τους ήλους, την λόγχην και προπάντων τον Σταυρόν και τον Θάνατον, τα οποία για χάρη μας εκουσίως καταδέχτηκε να πάθει ο Κύριος· ακόμη θυμόμαστε και τη σωτήρια πάνω στον σταυρό ομολογία του ευγνώμονα ληστή, που σταυρώθηκε μαζί με τον Κύριο. «Μνήσθητί μου, Κύριε, ὅταν ἔρθῃς ἐν τῇ Βασιλείᾳ Σου», ομολόγησε βαθιά μετανιωμένος, την ώρα που όλοι Τον ...

Η ακολουθία των Αχράντων Παθών του Κυρίου-μέρος α΄. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.

Είναι δύσκολο, πολύ δύσκολο, το πεπερασμένο και δεσμευμένο από τις αλυσίδες του ορθολογισμού και του ατομικισμού μυαλό μας να ερμηνεύσει πλήρως και να μετρήσει επαρκώς το μέγεθος της Σταυρικής θυσίας του Χριστού και το αληθινά υπερκόσμιο μεγαλείο του Σταυρού. Σε εποχές, που η σκέψη της αυτοθυσίας, της ολοκληρωτικής προσφοράς του εαυτού μας στη διακονία του συνανθρώπου μας, θεωρείται καλή σαν ιδέα, αλλά δύσκολη, αν όχι ανέφικτη, σαν πράξη, είναι λογικό και επόμενο η θυσία του Θεού για την πανανθρώπινη σωτηρία να αντιμετωπίζεται ως κάτι ακατανόητο και ασύλληπτο στην νόησή μας. Μπορούμε, ίσως, να κατανοήσουμε το μαρτύριο φιλοσόφων, όπως ο Σωκράτης και ο Σενέκας, την αυτοθυσία όσων μαρτύρησαν για την πίστη, την πατρίδα ή την ιδεολογία τους… Το μαρτύριο του Γολγοθά, όμως, συχνά ούτε ...

Το πρωί της Αγίας και Μεγάλης Πέμπτης η Θεία Λειτουργία του Μυστικού Δείπνου, με το Ευαγγέλιο της Παράδοσης του Μυστηρίου και τον ωραιότατο ύμνο «Του Δείπνου Σου του μυστικού», αντί για το χερουβικό και το κοινωνικό της μεγάλης Θείας Λειτουργίας του Αγίου Βασιλείου. Μεγάλη η συμμετοχή νέων, νεανίδων και περισσότερο των ανδρών, οι οποίοι και μεταλαμβάνουν των αχράντων μυστηρίων, αφού έχουν νηστέψει τις προηγούμενες μέρες. Αυτοί που θα κοινωνήσουν δεν τρώνε λάδι τρεις μέρες, αλλά ούτε και ελιές, παλιές παραδόσεις ευσέβειας και φόβου Θεού και προετοιμασίας. Το Γομάτι Χαλκιδικής διά χειρός Ιερομονάχου Αναστασίου Αγιορείτη, Γέροντα του Κελλιού Τιμίου Προδρόμου, (Διονυσίου εκ Φουρνά) Καρυές, Άγιον Όρος. Από τα πρόσφορα, που υψώνει ο ιερέας στην Προσκομιδή, βγάζει υψώματα, δηλαδή ένα μικρό τεμάχιο άρτου ...

«Έφριξε γη, απεστράφη ήλιος και συνεσκότασε το φως. Διερράγη το του Ναού θείον καταπέτασμα. Πέτραι δε εσχίσθησαν. Δια Σταυρού γαρ ήρται ο δίκαιος, ο αινετός των πατέρων θεός και υπερένδοξος» Καλοφωνικός ειρμός, ψάλλει ο Ιεροδιάκονος π. Λάζαρος Βατοπαιδινός Your browser does not support the audio element. Η κτίση ολόκληρη συμπάσχει με τον Δημιουργό της. Η γη φρίττει βλέποντας τον κτίστη της νεκρό επάνω στον Σταυρό. Ο Δημιουργός των απάντων που έλαβε την ανθρώπινη φύση για την σωτηρία του ανθρωπίνου γένους θανατώνεται από αυτό. Ολόκληρη η κτίση όμως βιώνει τον θάνατο του δημιουργού της, όπως περίτεχνα αναφέρει ο ιερός υμνογράφος στον Οίκο του Όρθρου της Μεγάλης Παρασκευής: «Ο συνέχων πάντα τα πέρατα επί σταυρού ανυψώθη και θρηνεί πάσα η κτίσις τούτον βλέπουσα κρεμάμενον γυμνόν επί ...

Η ακολουθία του Μυστικού Δείπνου, Όρθρος της Μεγάλης Πέμπτης, μέρος β΄. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.

Η Εταιρεία Μακεδονικών Σπουδών, ως επιστημονικό μη κερδοσκοπικό Σωματείο, ιδρύθηκε τον Απρίλιο του 1939 στην Θεσσαλονίκη από επίλεκτα μέλη της κοινωνίας της Θεσσαλονίκης, τα οποία ανήκαν στον πνευματικό και εμπορικό κόσμο της χώρας και, έκτοτε, η λειτουργία της είναι αδιάκοπη. Από την ίδρυσή της, στρατηγικός στόχος της ήταν ανέκαθεν και παραμένει εσαεί η υπεράσπιση και ανάδειξη της ελληνικότητας της Μακεδονίας. Ο νέος Πρόεδρος της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών κ, Βασίλειος Ν. Πάππας, Δρ Ιστορίας – Δικηγόρος – τ. Βουλευτής. Τον στόχο αυτό υπηρετεί σταθερά με το επιστημονικό της κύρος, με εκδόσεις, ερευνητικά προγράμματα, συνέδρια και πνευματικές εκδηλώσεις προσφέροντας ως επιστημονικό Ίδρυμα, με τα ικανά στελέχη της και την στήριξη των εταίρων της, πολλές φορές αφανώς, πολύτιμη βοήθεια στην Ελληνική Πολιτεία στην αντιμετώπιση των ...

Τηλεφωνική επικοινωνία με τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο είχε το βράδυ της Μεγάλης Τρίτης, 3ης Απριλίου 2018, ο Πρόεδρος της Ρωσικής Ομοσπονδίας Βλαδίμηρος Πούτιν, από την Άγκυρα, όπου πραγματοποιεί επίσημη επίσκεψη. Ο Πρόεδρος Πούτιν ευχαρίστησε τον Παναγιώτατο για τις συγχαρητήριες ευχές που του απηύθυνε με την ευκαιρία της επανεκλογής του ως Προέδρου της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Επίσης, τον ευχαρίστησε για τις προσπάθειές του υπέρ της ενότητας της Ορθοδοξίας, για την Κανονική άδεια που χορήγησε το Οικουμενικό Πατριαρχείο για να κτιστεί παρεκκλήσιον του Αγίου Ανδρέου στον περίβολο της Πρεσβείας της χώρας του στην Άγκυρα, καθώς και για την υποδοχή που του επιφυλάχθηκε κατά τις δύο επισκέψεις του στο Άγιον Όρος. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον σεβασμό του ρωσικού λαού προς την Μητέρα Εκκλησία της Κωνσταντινουπόλεως ...

Η ακολουθία του Μυστικού Δείπνου, Όρθρος της Μεγάλης Πέμπτης, μέρος α΄. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.

Γνωρίζουμε την λεγόμενη Παραβολή του Ασώτου (Λουκ 15,11-32). Μια παραβολή, μέσω της οποίας ο Κύριος μας δείχνει έναν σπλαχνικό πατέρα που συγχωρεί τον άσωτο υιό του, ο οποίος έφυγε από την οικογενειακή τους εστία, σπαταλώντας την ζωή του και την περιουσία του πατέρα του ασώτως. Πρόκειται για μια παραβολή που διαδραματίζεται ξεκάθαρα μέσα σε οικογενειακό πλαίσιο, και μέσα από αυτήν διαφαίνεται η δυσκολία των σχέσεων μεταξύ των μελών της οικογένειας. Η παραβολή αυτή περιγράφει με απόλυτο τρόπο την φιλευσπλαχνία του Θεού και την άμετρη μεγαλοθυμία Του, και αυτός είναι ο λόγος που πολλοί ερμηνευτές προτιμούν να ονομάζουν την συγκεκριμένη ευαγγελική περικοπή «παραβολή του Σπλαχνικού Πατέρα» και όχι «του Ασώτου Υιού», μιας και τελικώς το κεντρικό πρόσωπο δεν είναι ο υιός που ...

Ανάγνωση από το ομώνυμο βιβλίο, έκδοσης Ιερού Ησυχαστηρίου Άγιος Εφραίμ, Κατουνάκια, Άγιον Όρος. Η ηχογράφηση έγινε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Ιεράς Μητροπόλεως Λεμεσού. Διαβάζει ο Πρωτοσύγκελλος της Ι.Μ. Λεμεσού Αρχιμανδρίτης Ισαάκ. Your browser does not support the audio element.

Ακολουθια του Νυμφίου, Όρθρος Μεγάλης Τετάρτης-μέρος Β΄. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.