Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Κατά την Αγία και Μεγάλη Πέμπτη γιορτάζουμε τέσσερα γεγονότα: α) Τον Ιερό Νιπτήρα, δηλαδή το νίψιμο των ποδιών των μαθητών από τον Κύριο, που θέλησε και μ’ αυτόν τον τρόπο να τους διδάξει την ταπείνωση: «όποιος θέλει να είναι πρώτος, πρέπει να είναι διάκονος και υπηρέτης όλων» . β) Τον Μυστικό Δείπνο, δηλαδή την παράδοση των φρικτών μυστηρίων. Ο Χριστός θέλησε για τελευταία φορά να φάει μαζί με τους μαθητές Του. Τότε τους παρέδωσε και το μυστήριο της Θείας Ευχαριστίας. Για πρώτη και τελευταία φορά κοινώνησαν από τα χέρια Του το Σώμα και το Αίμα Του, που θα χυνόταν σε λίγο πάνω στο Σταυρό για τη σωτηρία όλου του κόσμου. «Αυτό να κάνετε για να με θυμάστε», τους είπε. Έτσι κάθε φορά ...

Το πρόσωπο του Ιούδα, η πράξη της προδοσίας και ο τρόπος, κατά τον οποίον έγινε αυτή, αποτελούν θέμα πολλών τροπαρίων της υμνογραφίας της περιόδου των παθών του Κυρίου (Μ. Εβδομάδος), που ανήκει στο Τριώδιο. Μάλιστα η περί του Ιούδα υμνογραφική θεματολογία είναι τόσο πλούσια, κατά την περίοδο αυτή, ώστε να αντιλαμβάνεται κανείς εύκολα ότι ο Ιούδας αποτελεί, μετά τον πάσχοντα Ιησού, τον κατ’ εξοχήν κεντρικό «ήρωα» των διαδραματιζομένων γεγονότων. Η συχνότητα αυτή της υμνογραφικής εξάρσεως και προβολής του προδότη μαθητή εξηγείται, σύμφωνα με τα όσα είπαμε, όχι μόνον από το γεγονός, ότι η πράξη της προδοσίας είναι ίσως το πλέον θεμελιακό στοιχείο στην όλη δομή των παθών του Κυρίου, αλλά και εκ του ότι οι υμνογράφοι της Εκκλησίας, όπως ακριβώς ...

Πολύ ωφέλησε την ψυχή μας ο Χριστός, σαν παρακάθησε στο τραπέζι του Ζακχαίου. Γιατί όπου ο Χριστός φιλοξενείται, και κάμνει συντροφιά με τους ανθρώπους, και το πιοτό και το τραπέζι μας καταδέχεται, εκεί κατοικεί η ευφροσύνη. Γιατί ποιος τελώνης ή πόρνη ή απ’ εκείνους που έπραξαν όσα δε λέγονται κακά, βλέποντας τον Ποιητήν του ουρανού και της γης να εισέρχεται στο σπίτι του Τελώνη, ή εκείνον που μας δίδει τα στάχυα, να λαβαίνει με τα χέρια του ανθρώπινο ψωμί, ή των τσαμπιών τον χορηγό να ντύνει απ’ το κρασί και να ευλογεί τα πατητήρια, και στο μυαλό του δε θάβαζε την πράξη τούτη για μεγάλη γιορτή και λαμπρό πανηγύρι; Αληθινά γιορτή. Ευφροσύνη αγγελικής φιλοξενίας, να βλέπεις το Δεσποτη με τους ...

Ομιλία του Ιερομονάχου Μύρωνος Σιμωνοπετρίτη για την Σταύρωση και την εκ νεκρών Ανάσταση του Χριστού, που έγινε στο Μετόχι της Αναλήψεως της Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας στο Βύρωνα Αττικής. Your browser does not support the audio element.

Σύντομο τροπάριο κασσιανής μοναχής-Κύριε η εν πολλαίς αμαρτίαις περιπεσούσα γυνή… ήχος πλάγιος του τετάρτου. Συνθέτης Κωνσταντίνος Πρίγγος. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.

Ο Πρωτοψάλτης Δημήτρης Γαλάνης ερμηνεύει το περίφημο τροπάριο της Κασσιάνης «Κύριε η εν πολλαίς αμαρτίες». Πρόκειται για ποίημα με βιβλικό περιεχόμενο καθώς συνδυάζει δυο βιβλικές διηγήσεις, τη μια από τη Γένεση με την Εύα «εν τω Παραδείσω» και την άλλη από το κατά Λουκάν Ευαγγέλιο με την πόρνη γυναίκα που προσφέρει το πολύτιμο μύρο, ομολογώντας την αδυναμία της να εξιχνιάσει τις «αβύσσους» των «κριμάτων του ψυχοσώστου Σωτήρος. Με ιδιαίτερη ερμηνευτική αντιμετώπιση ο κ. Γαλάνης και η συνοδεία του αποδίδουν το βαθύ περιεχόμενο του τροπαρίου, αξιοποιώντας στο μέγιστο το ύφος και το ήθος των μελωδικών γραμμών του πλ. δ΄ ήχου, στον οποίο ανήκει ο ύμνος. Your browser does not support the audio element. Κύριε, ἡ ἐν πολλαῖς ἁμαρτίαις περιπεσοῦσα γυνή, Κύριε, η γυναίκα που έπεσε ...

Ο Πρωτοψάλτης του Καθεδρικού Ναού της Αγίας Νάπας Λεμεσού Νίκος Παπασάββας ψάλει το Κάθισμα του Όρθρου της Μεγάλης Τρίτης «Βουλευτήριον Σωτήρ». Your browser does not support the audio element.

Περάσαμε πιά το πέλαγος της νηστείας της Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Και τώρα στεκόμαστε μπροστά στη θύρα της Μεγάλης Εβδομάδος, οπού ονομάζεται Μεγάλη όχι γιατί είναι μεγαλύτερη, ή έχει περισσότερες μέρες, αλλά «επειδή μεγάλα ημίν γέγονεν εν αυτή παρά του Δεσπότου κατορθώματα. Και γάρ εν αυτή τη εβδομάδι τη Μεγάλη, όπως λέγει ο ιερός Χρυσόστομος, η χρονία του διαβόλου κατελύθη τυραννίς· ο θάνατος εσβέσθη· ο ισχυρός εδέθη· τα σκεύη αυτού διηρπάγη· αμαρτία ανηρέθη· η κατάρα κατελύθη· ο Παράδεισος ανεώχθη· ο Ουρανός βάσιμος γέγονεν· άνθρωποι αγγέλοις ανεμίγησαν· το μεσότοιχον του φραγμού ήρθη· το θριγγίον περιηρέθη· ο της ειρήνης Θεός ειρηνοποίησε τα άνω και τα επί της γής· διά τούτο Μεγάλη καλείται Εβδομάς».Όντως φοβερά αυτής της εβδομάδος τα Μυστήρια! Όλη η ποίηση του Χριστιανισμού ...

Η Μεγάλη Τετάρτη είναι αφιερωμένη σε δύο γεγονότα. Στην προδοσία του Ιούδα, ο οποίος κάνει συμφωνία με τους Αρχιερείς να παραδώσει τον Ιησού για τριάντα αργύρια (αργυρά νομίσματα) – όσο ήταν τότε η τιμή για ένα δούλο! Την ημέρα αυτή οι Πατέρες της Εκκλησίας όρισαν να θυμόμαστε και την αμαρτωλή γυναίκα που άλειψε με μύρο τον Κύριο. Ο Χριστός τη δέχθηκε κοντά Του και της συγχώρεσε όλες τις αμαρτίες κι εκείνη έφερε αυτό το πανάκριβο μύρο κι έκανε αυτή την πράξη, για να δείξει την αγάπη, την ευγνωμοσύνη, την αφοσίωσή της στο Χριστό. Για τη συγκλονιστική μετάνοια αυτής της αμαρτωλής γυναίκας μιλάει το περίφημο τροπάριο της μοναχής και αγίας υμνογράφου Κασσιανής, που  ψάλλεται τη Μεγάλη Τρίτη το βράδυ και μας διδάσκει ότι ...

Ακολουθία του Νυμφίου, Όρθρος Μεγάλης Τετάρτης-μέρος Α΄. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.

Οι πρώτες μέρες της μεγάλης εβδομάδας είναι αφιερωμένες στην εσχατολογία και σε τέσσερις παραβολές: Των δέκα παρθένων με το λάδι του ελέους, του δούλου πού δεν είχε ένδυμα γάμου(έργα αρετών), των ταλάντων(διανομή πλούτου), του Βασιλιά με τους αμνούς και τα ερίφια(κρίση κατά την στάση μας έναντι των φτωχών). Και οι τέσσερις παραβολές σε πρώτο επίπεδο έχουν να κάνουν με τα έσχατα. Γιατί το Πάσχα σημαίνει το πέρασμα μας από μια ζωή σε άλλη ζωή και την κρίση μας σαν χριστιανών. Αλλά μήπως και αυτό το Δείπνο της Μεγάλης Πέμπτης δεν πληρώνει έναν Νόμο, μία Έξοδο από μια εποχή στην Άλλη;Ο Σταυρός δεν καταργεί έναν ολόκληρο κόσμο φθοράς; Η Ταφή δεν φανερώνει έναν σαββατισμό; Η Ανάσταση δεν ανοίγει μια πόρτα σε ...

ΙΓ. Η Αιώνια Ζωή και η Κόλαση. Η οριστική λύση, η οποία θα δοθεί από τον Θεό, στο ζήτημα της κυριαρχίας του Σατανά, θα αφορά από το ένα μέρος στον Διάβολο, στους δαίμονες και στους αμαρτωλούς και από το άλλο στους τέλειους ανθρώπους, όντες μέχρι τέλους πιστοί δούλοι του Θεού Ιεχωβά. Οι πρώτοι θα καταδικασθούν σε αιώνια Κόλαση , ενώ οι δεύτεροι θα κερδίσουν την Αιώνια Ζωή στη Bασιλεία του Θεού. Ο «δεύτερος θάνατος» ισχύει μόνο για όσους άδικους θα πεθάνουν κατά τη διάρκεια της χιλιετίας . Τονίζουν ότι δεν υπάρχει αιώνια Κόλαση αλλά αιώνιος αφανισμός και παραπέμπουν στα εξής εδάφια της Βίβλου: 1) Μάρκ. 9, 47-48: «Και εάν ο οφθαλμός σου σκανδαλίζη σε, έκβαλε αυτόν· καλόν ...

Απόψε τιμούμε τους σκαπανείς της λευτεριάς μας. Τους ήρωες της Εθνεγερσίας του 1821 και της Επανάστασης του 1955. Αυτούς που μέθυσαν με τα’ όραμα της λευτεριάς και της Ελλάδας. Γιατί η Ελλάδα, κατά τον ποιητή μας Κώστα Μόντη είναι: «τελευταίος θάμνος στον γκρεμμό να τον αρπάζει η λευτεριά και να κρατιέται». Καταρχάς, να μου επιτρέψετε να σας ευχαριστήσω θερμότατα για την ευγενική σας πρόσκληση να μιλήσω απόψε σε ανθρώπους που αγαπώ και τιμώ από χρόνια. Όπως όλοι γνωρίζουμε ο Έλληνας δεν ανέχτηκε πάνω από το κεφάλι του παρά μόνο ρήτορες, φιλοσόφους, ιστορικούς, ποιητές, καλλιτέχνες. Αυτοί του έδειχναν τον δρόμο της ελεύθερης σκέψης. Ο πόθος για την ελευθερία είναι ιερός, αλλά πρέπει να υπάρχει και η κριτική σκέψη και η λογική που κατευνάζουν την παρόρμηση. Κι ...

Με πατριωτική υπερηφάνεια και εκκλησιαστική κατάνυξη, η Ιερά Πόλις του Μεσολογγίου τίμησε και εφέτος την 192η Επέτειο της Εξόδου της Ηρωικής Φρουράς των Ελευθέρων Πολιορκημένων. Στις λατρευτικές εκδηλώσεις συμμετείχαν ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας και οικείος Ποιμενάρχης κ. Κοσμάς κα οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Κηφισίας, Αμαρουσίου και Ωρωπού κ. Κύριλλος και Τρίκκης και Σταγών κ. Χρυσόστομος. Στον Κήπο των Ηρώων, ενώπιον του Τύμβου, όπου φυλάσσονται τα οστά των Πεσόντων της Εξόδου, τελέσθηκε επιμνημόσυνη δέηση και έγινε κατάθεση στεφάνων. Τέλος, σε συγκινησιακά φορτισμένη ατμόσφαιρα έγινε η αναπαράσταση της ανατίναξης της πυριτιδαποθήκης του Δημογέροντα Χρήστου Καψάλη.

Βγήκε ο Θεός στο Κάρλελι…τη νύχτα για Βαγιώνε! και με αγγέλους περπατά!..μέσα στο Μεσολλόγι!.. μα βάγια δεν κρατά κανείς!…μήτε μυρτιές στα χέρια.. μον΄ κόσμος άρματα κρατεί!..πάλες ξεθηκωμένες!!.. μα τ΄άρματα δεν είν΄πολλά…κι όλοι σπαθιά δεν έχουν! Παίρνει ο Θεός και τους μετρά…και βλέπει πόσα λείπουν!.. και λέγει τους αγγέλους του…άρματα να μοιράσουν!.. Χίλια του δίνουν του παπά…και του Δεσπότη χίλια!… και στην ορφάνια μοίρασαν…να έχει δυο χιλιάδες!.. μα του Καψάλη δώσανε…μονάχα τσιουπχανέδες!!.. Φόρεσαν όλοι τ΄αρματα!!..στις εκκλησιές εμπήκαν!! παπάδες τους κοινώνησαν…τα κρίματά τους σβήσαν!! κάμανε το σπολάτι τους!!…και απ΄τις νταπιές εβγήκαν!! και σαν επήρε των Βαγιών…με τη τουρκιά βρεθήκαν! Μπροστά τραβάν τα σερνικά!!…με τα σπαθιά στα χέρια!! κι οπίσω παν τα θηλυκά…με άρματα ζωσμένα!! στα μέσα παν τα ορφανά…και μαχαιριές κρατάνε!!.. Βγαίνει φωνή μια ανταριά!!..και τα θηκάρια αδειάζουν!! νταλνάνε πάνω στην τουρκιά!!…με πάλες δρόμο ανοίγουν!!.. θανατικό σκορπίζουνε!!..κι ο θάνατος τους βρίσκει!!.. όλη ...

Με κάθε ιεροπρέπεια και με κατάνυξη εορτάσθηκε η Κυριακή των Βαΐων στην Ιερή Καθέδρα του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Φανάρι. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος χοροστάτησε στη Θεία Λειτουργία, που τελέστηκε στον Πάνσεπτο Πατριαρχικό Ναό του Αγίου Γεωργίου, κατά την οποία συγχοροστάτησαν Αρχιερείς του Θρόνου. Τον θείο λόγο κήρυξε, κατά την τάξη της ημέρας αυτής, ο Υπογραμματεύς της Αγίας και Ιεράς Συνόδου. Εκκλησιάστηκαν ο Αντιπρόεδρος της Βουλής της Βουλγαρίας κ. Vaselin Mareshky, ο Πρέσβης Ευάγγελος Σέκερης, Γενικός Πρόξενος της Ελλάδος στην Πόλη, ο Πρόξενος της Ουκρανίας στην Πόλη Maksym Vdovychenko, Άρχοντες Οφικιάλιοι της Αγίας του Χριστού Μεγάλης Εκκλησίας και πιστοί από την Πόλη και το εξωτερικό. Μετά την απόλυση ο Οικουμενικός Πατριάρχης χειροθέτησε σε Άρχοντα Υπομνηματογράφο τον κ.Tudor Dinu, από την Ρουμανία, Αναπληρωτή Καθηγητή ...

Σε έντονα φορτισμένη συγκινησιακά ατμόσφαιρα τελέστηκε το Σάββατο του Λαζάρου, 31 Μαρτίου, στον Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Δημητρίου Πριγκήπου, η εξόδιος Ακολουθία του αειμνήστου Μητροπολίτου Πριγκηποννήσων Ιακώβου. Σε ομιλία που πραγματοποίησε αμέσως μετά, στο Μητροπολιτικό Μέγαρο, ο Οικουμενικός Πατριάρχης ανέφερε, μεταξύ άλλων, ότι το Πατριαρχείο στερείται των υπηρεσιών του αείμνηστου Ιεράρχου, η Ιερά Μητρόπολη Πριγκηποννήσων στερείται του στοργικού Ποιμενάρχου της, και η Ομογένεια της Πόλεως στερείται ενός στελέχους της, ενός Ιεράρχου που βγήκε μέσα από τα σπλάχνα της και ο οποίος ετίμησε το όνομα της Ομογενείας, με το ήθος του και με την αρχοντιά που τον διέκρινε. Εξέφρασε τα συλλυπητήριά του προς το ποίμνιο της Ιεράς Μητροπόλεως Πριγκηποννήσων και προς τους οικείους του μεταστάντος. Της εξοδίου Ακολουθίας προέστη ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, περιστοιχούμενος ...

Ο μακαριστός Γέρων Αθανάσιος Μυτιληναίος, στην δέκατη τρίτη ομιλία του για το βιβλίο των Ψαλμών της Π. Διαθήκης, αναλύει τον 142ο Ψαλμό του Δαυίδ, έναν ψαλμό μετανοίας, στον οποίο ο ψαλμωδός παρακαλεί τον Θεό να τον σώσει από τους εχθρούς του, αναγνωρίζοντας συντετριμμένος την αμαρτωλότητά του.   Your browser does not support the audio element.

Ο Γέρων Εφραίμ Φιλοθεΐτης αναλύει το νόημα του υπέροχου ύμνου που ψάλλεται σε όλους τους ορθόδοξους ναούς την Μ. Εβδομάδα και τονίζει ότι η μετανοημένη ψυχή του Χριστιανού, που έχει συναίσθηση της αμαρτωλότητός της, στρέφεται με πίστη και ελπίδα προς τον Νυμφίον της Εκκλησίας.   Your browser does not support the audio element.

Ύμνοι του Όρθρου της Μεγάλης Δευτέρας, «Τον Νυμφώνα σου βλέπω» και τροπάρια των Αίνων. Ψάλλει ο Άρχων Μουσικοδιδάσκαλος της Μεγάλης του Χριστού Εκκλησίας, Θεόδωρος Βασιλικός, Πρωτοψάλτης και Χοράρχης.