Όλα τα άρθρα από

Πεμπτουσία

Great Friday. Christ on Golgotha! [Part 2]

Κατηγορίες: In English

The fourth evil-doer was Pilate, Caesar’s representative in Jerusalem, who in a sense stood for the whole of the pagan world at the trial of Christ. Pilate looked down on the Jews, and the Jews returned the favour. At first he wasn’t of a mind to become involved in Christ’s condemnation: ‘You take him and judge him in accordance with your law’ (John 18, 31), he said to those who brought the charges. Later he adopted a position in Christ’s favour and after a trial of sorts said to the Jews: ‘I find no fault in him’. (ibid, 38). In the end, in the face of threats such as ‘if you free him you’re no friend of Caesar’s’, Pilate agreed ...

Περισσότερα

«Give to the stranger – Give me this stranger» (Chrysostomos Stamoulis)

Κατηγορίες: In English

I say this because, in poetic thought we find revealed the kernel of a culture of incarnation, of a Church of incarnation, of a spiritual theater of incarnation, where the Other is not like our self, is not as we are, but actually is our self. This is stated in a different, but equally exceptional manner in the Doxastikon of Mattins on Great Saturday, which is what I would call a manifesto of Orthodox theology which, with the powerful lightning of the last days, transforms the important but imperfect «Give to the stranger» into the absolutely radical and extremely ontological «Give me this stranger». I therefore considered that tonight, in a place such as America, a place of such powerful migration, in ...

Περισσότερα

Where, Death, is your sting? (Vassilios Papavassiliou)

Κατηγορίες: In English

I mentioned the overwhelming feeling of liberation that we experience on Easter night, and I want to draw your attention to two texts which are good examples of this. The first is the Sermon of St John Chrysostom, which is read towards the end of the midnight vigil: Have any wearied themselves with fasting, let them now enjoy their payment. Has anyone laboured since the first hour, let them today receive their due. Did any come after the third hour, let them feast with gratitude. Did any arrive after the sixth hour, let them not hesitate: for there is no penalty. Did any delay until after the ninth hour, let them approach without hesitating. Did any arrive only for the eleventh ...

Περισσότερα

Άγιος Ιγνάτιος (Μπριαντσιανίνωφ), ο ακούραστος Ποιμένας (30 Απριλίου) (Αλέξανδρος Χριστοδούλου, Θεολόγος)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο Άγιος Ιγνάτιος (Μπριαντσιανίνωφ) γεννήθηκε το έτος 1807 μ.Χ. στην κωμόπολη Ποκρόφσκ της επαρχίας Βολογκντά της Ρωσίας από οικογένεια της παλαιάς αριστοκρατίας. Στο βάπτισμα έλαβε το όνομα Δημήτριος. Από μικρός αποσυρόταν στην ερημιά για προσευχή και με λαχτάρα διάβαζε βίους Αγίων. Ο τόπος όπου μεγάλωσε ήταν γεμάτος από μονές και σκήτες και γι' αυτό τον λόγο ονομαζόταν «Θηβαΐδα της Ρωσίας». Το πνευματικό αυτό περιβάλλον επέδρασε πολύ στη διαμόρφωση της προσωπικότητάς του και στην καλλιέργεια της ευσέβειάς του. Αφού έλαβε την εγκύκλια μόρφωση φοίτησε στην Στρατιωτική Σχολή Μηχανικού στην Αγία Πετρούπολη και οι επιδόσεις του ήταν εξαιρετικές, γι’ αυτό  τέθηκε υπό την προστασία του μελλοντικού τσάρου Νικολάου Α΄. Παρά την πρόοδό του στη σχολή, εκείνος επιθυμούσε να ακολουθήσει το δρόμο της μοναχικής ...

Περισσότερα

Ο αμετακίνητος Σταυρός του Γολγοθά (Δρ. Μαρία Αλβανού, Εγκληματολόγος)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο αμετακίνητος Σταυρός του Γολγοθά Κείμενο-φωτογραφίες: Μαρία Χρ. Αλβανού «Σήμερον κρεμάται επί ξύλου, ο εν ύδασι την γην κρεμάσας…». Σε όλες τις ορθόδοξες εκκλησίες ενώ με κατάνυξη ψέλνονται με τον πιο ποιητικό τρόπο τα Πάθη του Κυρίου ο Σταυρός που βρίσκεται μέσα στο Ιερό βγαίνει και περνά μπροστά από τους πιστούς. Μόνο σε έναν ναό της Ορθοδοξίας τη στιγμή εκείνη τα λόγια αυτά ακούγονται χωρίς την πομπή της αναπαράστασης της Σταύρωσης. Στα Ιεροσόλυμα, στον Ναό της Αναστάσεως, όταν γίνεται η ακολουθία του Εσπερινού της Μεγάλης Πέμπτης δεν βγαίνει από το Ιερό ο Σταυρός και δεν περνά μπροστά από τους πιστούς. Το αντίφωνο ψάλλεται και τα Ευαγγέλια αναγιγνώσκονται στη σκιά του Γολγοθά. Και ο Εσταυρωμένος του Γολγοθά δεν μετακινείται ποτέ. Μένει σταθερά εκεί ...

Περισσότερα

Η γυαλάδα στα μάτια αντικρίζοντας το Αργυρόκαστρο (Δήμητρα Μπεχλιβάνη – Σαββοπούλου)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Η αναγγελία της εξόρμησης στην Αλβανία και συγκεκριμένα στο Αργυρόκαστρο για το Σαββατοκύριακο της Τυρινής - στα πρόθυρα της Σαρακοστής - γέννησε αυτή τη φορά μια γλυκιά προσμονή. Θα τολμούσα να την πω λυτρωτική, γιατί ήταν υπόσχεση αυτή η επίσκεψη. Ήταν υπόσχεση θύμησης, μνημόσυνο σε ξεχασμένους ήρωες που αφήσαμε πίσω μας τον Μάη που μας πέρασε, μαζί με τους συνταξιδιώτες μου, στην εκδρομική ευκαιρία, οργανωμένη και τότε από τον Σύλλογο Ορθόδοξης Εξωτερικής Ιεραποστολής «Φως Χριστού», που εδρεύει στη Θεσσαλονίκη. Το προσκύνημα αυτό ήταν  συνταιριασμένο στο συγχωρητικό κλίμα των ημερών: επίσκεψη-ξενάγηση στο Καλπάκι, πέρασμα στο αλβανικό έδαφος και μνημόσυνο στο επίσημο νεκροταφείο Ελλήνων πεσόντων στους Βουλιαράτες και στη μονή Αγίου Νικολάου - περιοχή της Κλεισούρας - στο εκεί νεκροταφείο που «παλεύει» ...

Περισσότερα

Ο θάνατος ως νίκη (Μητροπολίτης Διοκλείας Κάλλιστος Ware)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο θάνατος του Χριστού πάνω στο Σταυρό δεν είναι μια αποτυχία που αποκαταστάθηκε κάπως μετά την Ανάστασή του. Ο ίδιος ο θάνατος πάνω στο Σταυρό είναι μια νίκη. Νίκη τίνος πράγματος; Μόνο μια απάντηση μπορεί να υπάρξει: Η νίκη της οδυνώμενης αγάπης. «Κραταιά ως θάνατος αγάπη... ύδωρ πολύ ού δυνήσεται σβέσαι την αγάπην» (Άσμα Ασμ. 8, 6-7). Ο Σταυρός μας δείχνει μιαν αγάπη που είναι δυνατή σαν το θάνατο, μιαν αγάπη ακόμη πιο δυνατή. Ο αγ. Ιωάννης κάνει την εισαγωγή της διήγησής του για το Μυστικό Δείπνο και το Πάθος μ' αυτα τα λόγια : «...αγαπήσας τους ιδίους τους εν τω κόσμω, εις τέλος ηγάπησεν αυτούς» (Ιω. 13, 1). Το ελληνικό κείμενο λέει εις τέλος, που σημαίνει «ως το τέλος», «ως ...

Περισσότερα

Καυχάσθαι ει μή εν τω σταυρώ του Κυρίου (Γέροντας Βασίλειος Γοντικάκης, Προηγούμενος Ι.Μ. Ιβήρων)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Είδα άνθρωπον εν Χριστώ, προ ετών δεκατεσσάρων, αρπαγέντα τον τοιούτον εως τρίτου ουρανού». Ηρπάγη στον Παράδεισο -με το σώμα ή χωρίς το σώμα, δεν ξέρω, ο Θεός ξέρει-. Και άκουσε άρρητα ρήματα που δεν είναι δυνατόν να λεχθούν με ανθρώπινη γλώσσα. «Υπέρ του τοιούτου καυχήσομαι, υπέρ δε εμαυτού ου καυχήσομαι, ει μη εν ταις ασθενείαις μου». Αυτή η εμπειρία τον σφράγισε για πάντα. Θυμαται ακριβώς πότε έγινε («προ ετών δεκατεσσάρων»). Αυτή τον τρέφει συνεχώς· αποτελεί την πεμπτουσία της ζωής του· την πηγή της θεολογίας και του κηρύγματος του. Μπορούμε να πούμε οτι αυτή η αρπαγή «εως τρίτου ουρανού» είναι η δεύτερη -και σημαντικότερη- κλήσι του Αποστόλου από τον Κύριο. Μετα από αυτή την εμπειρία και τη σχέσι του με τα ...

Περισσότερα

Οι διαστάσεις του θείου Πάθους στη ζωή μας

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

       Το πάθος του Χριστού, ο σταυρός του και εμείς Το πάθος του Χριστού είναι μυστήριο υπέρ «κατάληψιν». Το προσεγγίζεις πιο πολύ με τη σιωπή παρά με «τον ανθρώπινο λόγο». Ωστόσο, κάτι λίγα «μυστικώς» μπορείς να ψελλίσεις γι’ αυτό, όπως το ότι ξεκινάει από την άχρονη αιωνιότητα και βυθίζεται στο ατελεύτητο εσχατολογικό της μέλλον, ότι ο σταυρός του Κυρίου ήταν πολυδιάστατος και τέλος ότι ο Χριστός άφησε ένα μερίδιο δικής μας μετοχής στο σταυρό το δικό του. Αυτές τις σκέψεις να αναπτύξουμε λιγάκι, στο χώρο που έχουμε στη διάθεσή μας.           α.   Υπεριστορικότητα του πάθους Η άποψη για την ιστορική αλλά και υπεριστορική  διάσταση του πάθους του Χριστού φαίνεται κάπως καινοτόμα. Στην ουσία όμως δεν είναι. Ίσως είναι δυσπρόσιτη στην ...

Περισσότερα

We should practice

Κατηγορίες: The Ascetic Experience

People should train themselves to recognize immediately, through the feeling in their heart, whether good or evil is coming towards them, in the same way as we identify savory and unsalted things, or sweet and bitter with the tongue. "Saint Nicholas Velimirovich" Read more “Words of Life” at www.pemptousia.com

Περισσότερα

«Περί του Ξύλου»

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ανδρέας Παβίας, Η Σταύρωση (1450 - 1500) Κρητική Σχολή, Εθνική Πινακοθήκη Ψυχή μου, ευλόγα σήμερα πρωί, όλη τη μέρα και την ακολουθούσα νύχτα όλη, το σωτήριο τούτο Ξύλο. Πηγάζει απ’ τα σκοταδερά έγκατα των δασών. Εκεί είναι η βασιλεία του, στολισμένο με φύλλα θροούντα. Εκεί έρχεται σε κοινωνία με τις δροσιές της Νύχτας, με τα θάμπη των Ημερών. Εκεί του περιπλέχουνται οι κισσοί και οι άλλες περιπλοκάδες, γεννώντας την ιδέα της ομορφιάς και της αγάπης. Σπάνιο είναι να τ’ αφήσουν να γεράσει, να τη ζήσει την αιώνια ζωή, και σπάνιο είναι κεραυνός να τόβρει, μήνυμα επουράνιο, ένωση ουρανού και γης με λάμψη ακαριαία και θάνατος στο δάσος, όπως πρέπει. Ψυχή μου, ευλόγα και την ώραν, οπότε ξεκινάμε με τα πελέκια μιαν αυγή, άκαρδο, δουλευτικό σμήνος οι υλοτόμοι. Γουρμάζει τότες η γραμμένη σιωπηλή στιγμή της ...

Περισσότερα

Η Εκκλησία είναι χορός σταυρωμένων και αναστημένων (Γέροντας Γεώργιος Καψάνης, Προηγούμενος Ι.Μ. Οσίου Γρηγορίου († 2014)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ο μακαριστός Γέρων Γεώργιος Γρηγοριάτης μιλάει για την αληθινή έννοια της σταυρικής θυσίας του Χριστού και επισημαίνει ότι η μετοχή μας στην Εκκλησία σημαίνει συμμετοχή όλων μας στον Σταυρό και την Ανάσταση του Κυρίου.   %audio%

Περισσότερα

Why is this? (John of Kronstadt)

Κατηγορίες: In English

Virtue is a really good, really beautiful thing. Virtuous people are at peace with themselves, pleasing to God and accepted by others. Even without wishing to, virtuous people attract the attention of others. Why is this so? Because they're like a pure fragrance which people want to smell.

Περισσότερα

Η λαϊκή θρησκευτικότητα από τη Μεγάλη Παρασκευή στην Ανάσταση (Μ. Γ. Βαρβούνης, Καθηγητής Λαογραφίας Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Από την Μεγάλη Παρασκευή στην Ανάσταση Στοιχεία της Ελληνικής Λαϊκής θρησκευτικότητας Για την ελληνική θρησκευτική λαογραφία, η Μεγάλη Παρασκευή αποτελεί μέρα με ιδιαίτερη θρησκευτική και εθιμική αξία, μέρα ξεχωριστή, την οποία ο ελληνικός λαός τιμά και σέβεται με καθολική αργία και απόλυτη νηστεία. Από εθιμική άποψη μάλιστα, τα έθιμα της ημέρας αυτής συνδέονται τόσο με εκείνα της Μεγάλης Πέμπτης, όσο και με τα ανάλογα του Μεγάλου Σαββάτου. Οι τρεις αυτές μέρες είναι αλληλένδετες στη λαϊκή θρησκευτική συνείδηση και πρακτική, γι' αυτό και συναναφέρονται και συνεξετάζονται τα έθιμά τους, ως μια χαρακτηριστική εθιμική τριλογία, που οριοθετεί το πέρασμα από το θάνατο στη ζωή, από το Σταυρό στην Ανάσταση. Η Μεγάλη Παρασκευή είναι ημέρα αργίας απόλυτης, θρησκευτικής κατάνυξης και γενικού εκκλησιασμού για τον ελληνικό λαό. ...

Περισσότερα

The Epitaphios (The tomb of Christ) (Vassilios Papavassiliou)

Κατηγορίες: In English

The service of Great Saturday is effectively a funeral service for Christ, and yet it is the most colourful service of Holy Week, because we have already begun to celebrate the Resurrection. The Epitaphios which represents the tomb of Christ, is adorned with an array of flowers, and is carried in a solemn and yet joyous procession outside the church. There is on Great Saturday a clear, steady progression from sorrow to joy. The Engomia or Lamentations – those beautiful dirges that we sing on the evening of Great Friday in honour of Christ’s death – begin in the sombre plagal first, then becoming brighter and ending in the joyful and festive third tone. This progression continues and accelerates into ...

Περισσότερα

Ιερουσαλήμ: Η πόλη της Μεγάλης Εβδομάδας (Δρ. Μαρία Αλβανού, Εγκληματολόγος)

Κατηγορίες: Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Ιερουσαλήμ, η πόλη του Ωσαννά, των Παθών, της Σταύρωσης και της Ανάστασης. Ο τόπος που έλαβαν χώρα ιστορικά τα δραματικά γεγονότα των τελευταίων ημερών της επίγειας ζωής του Κυρίου και ξεπήδησε το Φως της Αναστάσεως. Ο Πανάγιος Τάφος ως το τέλος της μαρτυρικής πορείας προς τον Γολγοθά και ως η Αρχή του Αναστημένου Θεανθρώπου και πηγή ελπίδας για όλη την ανθρωπότητα. Πιστοί από όλο τον κόσμο έχουν φτάσει εδώ για να προσκυνήσουν και να συμμετέχουν στις εκκλησιαστικές ακολουθίες των ημερών προσπαθώντας να προσεγγίσουν το Θείο, να νιώσουν αυτά που συνέβησαν σε τούτα τα χώματα χιλιάδες χρόνια πριν και όμως είναι επίκαιρα πάντα. Όλοι μας σε αυτή τη ζωή με κάποιον τρόπο στις διάφορες συγκυρίες που μας συμβαίνουν και σύμφωνα με το πώς ...

Περισσότερα