Πεμπτουσία

Οι απαρχές του γλωσσικού ζητήματος ανάγονται στην εποχή των αλεξανδρινών φιλολόγων, και μόνο αν ξεκινήσει κανείς από εκεί την εξιστόρησή του, μπορεί να δει το όλο ζήτημα στις σωστές του διαστάσεις. Οι λόγιοι Έλληνες γραμματικοί των αλεξανδρινών και μετέπειτα ρωμαϊκών χρόνων, αρνούμενοι να δεχτούν ότι η γλώσσα εξελίσσεται, προσκολλούνταν τυφλά και δουλικά στους αρχαίους τύπους της κλασικής λογοτεχνίας. Νόμιζαν ότι αρκεί να ξαναφέρουν σε χρήση την αρχαία αττική με τα απαρέμφατα, τις ευκτικές, τους δυϊκούς και ο,τι άλλο είχε αχρηστευτεί από την γλωσσική εξέλιξη, για να λάμψει και πάλι στον ελληνισμό λογοτεχνική ακμή αντίστοιχη με την κλασική. Το σωστό και το λάθος δεν το αναζητούσαν στην μελέτη της σύγχρονης και παγκόσμιας πια ελληνιστικής κοινής, αλλά στο πλαίσιο μιας νεκρής πλέον γλώσσας, ...

Συνεχίζοντας την εξέταση του κοινωνικού πλαισίου του τέλους του 19ου αι., η μελέτη του φιλολόγου κ. Ηρακλή Ψάλτη σχετικά με τα θέματα της αμαρτίας και της λύτρωσης στο έργο του Γ. Βιζυηνού, από την άποψη της Ορθόδοξης Θεολογίας (προηγούμενη δημοσίευση: http://bitly.com/1gTgvLj) παραθέτει και τις υπόλοιπες συντεταγμένες του περιβάλλοντος της εποχής. Πηγή:www.verge.gr Το 1882 ιδρύεται η Ιστορική και Εθνολογική Εταιρεία με σκοπό τη συλλογή, διατήρηση και προβολή κειμηλίων και γραπτών μαρτυριών, οι οποίες φωτίζουν την ιστορία του νεότερου Ελληνισμού. Ιδρυτικά της μέλη  είναι άνθρωποι της επιστήμης και της τέχνης, όπως ο Νικόλαος Πολίτης (1852-1921), ο Δημήτριος Καμπούρογλου (1852-1942) και ο Γεώργιος Δροσίνης (1859-1951). Δύο χρόνια αργότερα, το 1884, ο Ν. Πολίτης εισάγει τον όρο «λαογραφία» και αναδεικνύει με το επιστημονικό του έργο τη σημασία της ...

Τα δογματικά όρια της Εκκλησίας Η σημασία της ορθής πίστεως για το είναι της Εκκλησίας Η αγάπη του Θεού δεν έχει όρια, είναι άνευ όρων. Όπως χαρακτηριστικά τονίζεται στον Διάλογο περι ψυχής και αναστάσεως του αγίου Γρηγορίου Νύσσης, η θεία ζωή ενεργείται διά της αγάπης και η αγαπητική ενέργεια του Θεού δεν έχει όρια. Έκφραση της απεριόριστης αγάπης του Θεού αποτελεί τόσο η δημιουργία του σύμπαντος κόσμου και ιδιαιτέρως του ανθρωπίνου γένους, όσο και η καθόλου ιστορία της θείας οικονομίας, με αποκορύφωμά της την εν σαρκί οικονομία του Υιού και Λόγου του Θεού· “ούτω γάρ ηγάπησεν ο Θεός τον κόσμον, ώστε τον υιόν αυτού τον μονογενή έδωκεν, ίνα πάς ο πιστεύων εις αυτόν μη απόληται, αλλ’ έχη ζωήν αιώνιον” (Ιω. 3,16). Κατά μίμησιν ...

Από τα πανάρχαια χρόνια στο Αιγαίο, σ΄ αυτή την θαλασσινή «κοιλάδα», στις δύο όχθες του, παρήχθησαν ρυθμοί και αρμονίες που είτε φόρτιζαν συναισθηματικά την ψυχή, είτε την αποφόρτιζαν. Έτσι η θρηνώδης μιξολύδια αρμονία κάνει τη ψυχή να σφίγγεται και η δωρική να την καταπραΰνει.  Αυτό δεν άλλαξε αιώνες τώρα, τα νησιά του Αιγαίου, η Κρήτη, η Θράκη, γίνονται δέκτες αυτών των συναισθηματικών μεταπτώσεων πότε της μιας μεριάς, της ελλαδίτικης και πότε της άλλης, της μικρασιάτικης. Η Κωνσταντινούπολη, η Σμύρνη αποτέλεσαν τα κέντρα μιας μουσικής παράδοσης που όμοιά της δεν θα ξαναπαρουσιαστεί. Η πρώτη, έδρα του εξωελλαδικού ελληνισμού, στα τέλη του 19ου αιώνα έχει μια πλουσιότατη πνευματική και μουσική παράδοση που την οφείλει στο πολυεθνικό της παρελθόν και παρόν . Η παρουσία ...

Την πανηγυρίζουσα Ιερά Μονή Κουτλουμουσίου επισκέφθηκε, την Πέμπτη 20 Αυγούστου, μεθέορτο ημέρα της εορτής της Μεταμορφώσεως, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Νέας Ιωνίας κ. Γαβριήλ. Ο νέος Ιεράρχης βρίσκεται στο Αγιώνυμο Όρος, προσκεκλημένος της Ιεράς Μονής Παντοκράτορος στην οποία ετέλεσε την ιερά πανήγυρη της Μεταμορφώσεως. Στην είσοδο της Μονής τον υποδέχθηκε ο Καθηγούμενος Γέροντας Χριστόδουλος και ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Λαμψάκου κ. Μακάριος, ο οποίος επί σειρά ετών είναι παρών στο Κουτλουμούσι και τελεί την πανήγυρη στη μονή της μετανοίας του. Με την ευκαιρία της επισκέψεως αυτής ο Μητροπολίτης Ιωνίας κ. Γαβριήλ εξέφρασε την συγκίνησή του που επισκέφθηκε το Κουτλουμούσι μετά από αρκετά χρόνια, και ανέφερε αγαθές αναμνήσεις από τις επισκέψεις του στο παρελθόν και την συναναστροφή του με τον Γέροντα Χριστόδουλο και τους Κουτλουμουσιανούς πατέρες. ...

Μετά τον Τρισάγιο ύμνο διαβάζονται τα Αναγνώσματα: ο Απόστολος, δηλαδή ένα κομμάτι από κάποιο αποστολικό κείμενο (Από τις Πράξεις των Αποστόλων ή από κάποια Επιστολή Αποστόλου) και το Ευαγγέλιο, δηλαδή μια περικοπή από κάποιο από τα τέσσερα Ευαγγέλια. Την ώρα του ευαγγελικού αναγνώσματος είμαστε όρθιοι. Τα κείμενα διαβάζονται στην αρχαία γλώσσα και περιέχουν νοήματα που δεν είναι πάντοτε εύκολο να τα καταλάβουμε. Γι' αυτό ακολουθεί το κήρυγμα, δηλαδή λίγα λόγια ειπωμένα από τον ιερέα ή κάποιον άλλο ιεροκήρυκα, που μας βοηθούν να καταλάβουμε το θέλημα του Θεού, τον Λόγο Του, και πώς θα τον εφαρμόσουμε στη ζωή μας. Η Λειτουργία των Κατηχουμένων τελειώνει με μια εκτενή δέηση, δηλαδή μια προσευχή πρώτα για τους κατηχουμένους που σ' αυτό το σημείο αποχωρούσαν, έφευγαν ...

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΠΑΙΔΟΜΑΡΤΥΡΕΣ ΤΗΣ ΝΑΟΥΣΑΣ* Ο ομιλητής της μαρτυρολογικής αυτής βραδυάς, ήταν ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κ. Παύλος, το χρυσούν στόμα. Δηλώνω θερμός ακροατής των ομιλιών του από τον ραδιοφωνικό σταθμό της Πειραικής Εκκλησίας, με τις οποίες ομιλίες τρέφονται παγκοσμίως χιλιάδες ψυχές, κυρίως πάνω σε θέματα της οικογένειας. Αυτός ο θαυμασμός μου στο θείο χάρισμά του με κάνει να νοιώθω άβολα. Όμως από υπακοή στον Ποιμενάρχη μας και για πολύ συγκεκριμένο λόγο, ανέβηκα σ᾿ αυτό το βήμα. Το θέμα της αναγνωρίσεως των Αγίων από τη συνείδηση της Εκκλησίας, είναι ένα μυστήριο που τελεσιουργείται στις καρδιές του εκκλησιαστικού πληρώματος από το Άγιο Πνεύμα, με τρόπο ακατάλυπτο. Αυτή την αναγνώριση επισφραγίζει επίσημα η Μητέρα Εκκλησία Κων/πόλεως και αφού έχουν τηρηθεί οι της κανονικής ...

Το Βατικανό211 το 1980 δήλωσε για την ευθανασία ότι είναι πράξη ή παράλειψη η οποία από πρόθεση προκαλεί το θάνατο με σκοπό να εξαφανίσει τον πόνο. Η ευθανασία ορίζεται από την πρόθεση και τις μεθόδους που χρησιμοποιούνται. Η χορήγηση ή παύση φαρμάκου για τη μείωση των οδυνών το οποίο θα επιφέρει το θάνατο, δεν είναι ευθανασία. Στο πλαίσιο της παρηγορητικής φροντίδας υπάρχει το ερώτημα της νομιμότητας του να χρησιμοποιούνται αναλγητικά όταν αυτά μπορούν να επισπεύσουν το θάνατο, να οδηγήσουν δηλαδή σε αυτό που χαρακτηρίζεται τυπολογικά ως έμμεση ή ακούσια ευθανασία. Ο πιστός μπορεί να αρνηθεί τα αναλγητικά μετέχοντας στο μαρτύριο του Χριστού αλλά αυτό δεν είναι αποδεκτό από όλους. Ο πάπας Πίος212 ο δωδέκατος δέχεται ως νόμιμη την παροχή ισχυρών ...

Νέα χειρόγραφα της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου στον τιμητικό τόμο εις μνήμην του καθηγητή της κλασικής φιλολογίας Χρίστου Θεοδωρίδη Πηγή: wikimedia commons Τον Ιούνιο του 2015 κυκλοφόρησε στο Βερολίνο από τον σημαντικό για τις εκδόσεις του στον χώρο της κλασικής και μεσαιωνικής ελληνικής φιλολογίας γερμανικό εκδοτικό οίκο De Gruyter ο τιμητικός τόμος εις μνήμην του καθηγητή της κλασικής φιλολογίας Χρίστου Θεοδωρίδη (Lemmata. Beitrage zum Gedenken an Christos Theodoridis) με την επιμέλεια συνεργατών και μαθητών του, κορυφαίων τώρα φιλολόγων (M. Tziatzi – M. Billerbeck – F. Montanari – K. Tsantsanoglou). Ανάμεσα στα πολύ ενδιαφέροντα άρθρα επισημαίνει κανείς στις σελίδες 550-575 έναν κατάλογο «Νέων χειρογράφων της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου», συνταγμένο από τον καθηγητή της ελληνικής παλαιογραφίας και κωδικολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Παναγιώτη Σωτηρούδη και ...

  Η παράδοση της εκκλησίας θέλει τον εγκέφαλο ως κέντρο της σκέψης και την καρδιά ως έδρα του έσω ανθρώπου. Βέβαια και ο εγκέφαλος θα μπορούσε να θεωρηθεί ως η έδρα του νου.217 Οι πατέρες της εκκλησίας διδάσκουν ότι η ψυχή δεν εδρεύει σε ένα συγκεκριμένο σημείο του σώματος, αλλά είναι ενέργεια που ζωοποιεί και κινεί όλα τα μέλη του σώματος. Το γεγονός ότι η ψυχή δεν μπορεί να περιοριστεί σε κάποιο από τα όργανα του σώματος, αλλά περισσότερο γνωρίζεται από τις ενέργειές της περιγράφεται από τον Μ. Βασίλειο ως εξής: «Ασώματον νοεί τον Θεόν εκ της ενυπαρχούσης σοι ψυχής ασωμάτον μη περιγραφομενον τόπω… αόρατον είναι τον Θεόν πίστευε την σην ψυχήν ενοήσας, επειδή και αυτή σωματικοίς οφθαλμοίς άληπτος εστίν. Ούτε ...

Η "Πεμπτουσία" εγκαινιάζει με μεγάλη χαρά σήμερα τη Συνέντευξη που της παραχώρησε αποκλειστικά ο Πρόεδρος του Τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ, Καθηγητής Χρυσόστομος Σταμούλης. Η συνέντευξη δόθηκε στον εκλεκτό φίλο και συνεργάτη της "Πεμπτουσίας" κ. Ηρακλή Αθ. Φίλιο.  * * * Ο Χρυσόστομος Σταμούλης γεννήθηκε στην Άφυτο Χαλκιδικής στις 2 Αυγούστου του 1964. Σπούδασε στα Πανεπιστήμια της Θεσσαλονίκης, του Βελιγραδίου και του Ντάραμ της Αγγλίας. Σήμερα είναι  καθηγητής στο Τμήμα Θεολογίας του Α.Π.Θ. και διδάσκει τα μαθήματα της Δογματικής και Συμβολικής Θεολογίας και της Φιλόκαλης Αισθητικής της Ορθοδοξίας. Έχει συγγράψει σειρά βιβλίων και άρθρων. Μελέτες του έχουν δημοσιευθεί επίσης στα  αγγλικά, ιταλικά, γαλλικά, γερμανικά, σερβικά, ρουμανικά και ρωσικά. Έκανε μουσικές σπουδές στο Μακεδονικό και στο Κρατικό Ωδείο Θεσσαλονίκης. Από το 1991 διευθύνει τη Χορωδία ...

Εις τον ιερόν ναόν Παναγίας Καφατιανής Γαλατά σώζεται πλαξ αναμνηστική της α΄ Οκτωβρίου του 1734, εις ην αναγράφεται οτι ανηγέρθη «επικουρία των γουναράδων»; «Οι επιστάται της αγίας Εκκλησίας Φιλόδωρος γούναρης, Γεώργιος γούναρης, Στέργιος γούναρης, Δανιήλ γούναρης». Το ότι δεν ήτο απλούν επώνυμον συγγενών, αλλά δηλωτικόν επαγγέλματος φαίνεται εκ του ότι και οι αναγραφόμενοι έτεροι τέσσαρες επιστάται καταγράφονται εκ του επαγγέλματος αυτών. Εις καλείται χρυσοχόος και οι τρεις κερεστεντζήδες (ασβεστοποιοί). Πηγή: wikimedia commons Αυτοί οι κιουρκτζήδες υπήρξαν ευεργέται και του μεγαλοπρεπούς ναού του Αγίου Παντελεήμονος Κουζκουντζουκίου. Εις ιεράν εικόνα του Προφήτου Ηλιού, του προστάτου αυτών, επιγράφεται ως αφιέρωμα «του τιμιωτάτου εκ των ρουφετίων των γουναράδων, 1798». Εκ ταύτης επιγραφής συμπεραίνομεν οτι υπήρχον εν Κωνντινουπόλει πλείονα του ενός ρουφέτια γουναράδων. Υπήρξαν ωσαύτως γενναίοι χορηγοί ...

Εξαιρετικής σημασίας ζήτημα, αποτελεί η ενσωμάτωση των Οδηγιών σε κράτη όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και η Γερμανία. Συγκεκριμένα, στο Ηνωμένο Βασίλειο, η γενική αρχή της ισότητας και της μη διάκρισης εμπεριέχεται στο εθιμικό δίκαιο. Επίσης, εκτός της εκτεταμένης χρήσης της Ε.Σ.Δ.Α, ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο Νόμος 1998 ‘‘περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων’’ μέσω του οποίου ενσωματώνεται η Ε.Σ.Δ.Α στο αγγλικό δίκαιο και παράλληλα λειτουργεί ως υποκατάστατο της Συνταγματικής Διακήρυξης των Δικαιωμάτων.     Επίσης, άξιο αναφοράς αποτελεί το γεγονός ότι ο Νόμος 2010 περί ισότητας, ενώ αναφέρεται στην απαγόρευση της άμεσης και έμμεσης διάκρισης καθώς και στους τύπους των διακρίσεων λόγω (παρενόχλησης, θυματοποίησης, εθνοτικής καταγωγής, φύλου, αναπηρίας, γενετήσιου προσανατολισμού, θρησκευτικών ή άλλων πεποιθήσεων, ηλικίας στην επαγγελματική απασχόληση και περιορισμού στην πρόσβαση σε αγαθά ή ...

Τα φορτηγά καράβια συλλογίζομαι Που γέρασαν και τώρα λαβωμένα, Χωρίς ούτε μια βάρδια στο κατάστρωμα Σαπίζουν στ’ ακρολίμανα δεμένα.   Τα φορτηγά καράβια που ταξίδεψαν Στων πέντε των ηπείρων τα πελάγη… Κ. Ουράνης   Πλοία αραγμένα στο λιμάνι παρουσιάζει ο εικαστικός καλλιτέχνης Χριστόφορος Μπαλαμπανίδης, στην ατομική του έκθεση που εγκαινιάστηκε πριν από λίγες ημέρες, στη νέα αίθουσα Kapopoulos Fine Arts – Patmos Gallery, η οποία στεγάζεται σε έναν ιδιαίτερο χώρο του 20ου αιώνα, στην Χώρα της Πάτμου. Η έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 23 Αυγούστου. Ο ζωγράφος παρουσιάζει επιβλητικά τάνκερ, που χαρακτηρίζονται από τις λιτές, αδρές γραμμές τους και τους έντονους χρωματισμούς τους. Πλοία που αναμένουν να σηκώσουν τις άγκυρες τους και να αρχίσουν και πάλι τα ταξίδια τους, στις ανοιχτές θάλασσες. Στα έργα του Μπαλαμπανίδη, οι μεγάλοι όγκοι των ...

Με αφορμή την πανήγυρη της Ιεράς Μονής Κουτλουμουσίου για την μεγάλη εορτή της Μεταμορφώσεως, επισκέφθηκε σήμερα το Άγιον Όρος ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Λαμψάκου κ. Μακάριος. Το πρωί πραγματοποίησε εθιμοτυπική επίσκεψη στην Ιερά Κοινότητα και έτυχε θερμής υποδοχής από τον Πρωτεπιστάτη Γέροντα Παύλο Λαυρεώτη. Κατά τη διάρκεια της επισκέψεως ο Θεοφιλέστατος αιτήθηκε της ευλογίας να συμμετάσχει στην πανήγυρη και να προσκυνήσει την εορτή της Μεταμορφώσεως στην Μονή της μετανοίας του, το Κουτλουμούσι. Με τη σειρά του ο Πρωτεπιστάτης καλωσόρισε τον αγιορείτη Επίσκοπο με τον οποίο αντάλλαξαν ευχές και είχαν την ευκαιρία να συζητήσουν επί εκκλησιαστικών θεμάτων. Σημαντικό είναι να αναφέρουμε ότι τους δύο άνδρες συνδέει μακρά φιλία και κοινές εμπειρίες οι οποίες χάνονται στα πρώτα χρόνια της μοναχικής τους ζωής. «Ήρθα το 1953 ...