Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Αδελφοί μου, Ο ουρανός και πάλι ανοίγει και κατέρχεται ο Κύριός μας, γενόμενος άνθρωπος για να θεραπεύση το πρόσλημα, δηλαδή την ανθρώπινη φύση και να λυτρώση, με αυτή Του την κένωση, το ανθρώπινο γένος. Ο Ιερός Χρυσόστομος ονομάζει την εορτή των Χριστουγέννων Μητρόπολη των Εορτών, επειδή είναι το κέντρο όλων των εορτασμών, η αιτία και η απαρχή όλων των πανηγυρισμών. Η ιστορία υφαίνεται. με το υφάδι της άκρας ταπεινώσεως και συγκαταβάσεως του Θεού, ο Οποίος «αγάπη εστί» κατά τον Ιερώτατον Ευαγγελιστήν Ιωάννη και αγαπητικά προσφέρεται. και θυσιαστικά χαρίζεται, «ίνα οι άνθρωποι ζωήν έχωσι και περισσόν έχωσι». Άραγε, θα κατανοήση ο άνθρωπος, ότι η μόνη πύλη σωτηρίας, η μόνη ελπίδα, η μόνη οδός για την υπέρβαση της φθαρτότητος και την απόλαυση της αιωνίου μακαριότητος είναι ο ενανθρωπήσας Θεός; Αλήθεια, ...

Ομιλία του Ιερομονάχου Μύρωνος Σιμωνοπετρίτη για την σημασία του εκκλησιασμού στη ζωή του χριστιανού. Η ομιλία έγινε στο Ιερό Μετόχι της Αναλήψεως της Ι.Μ. Σίμωνος Πέτρας στο Βύρωνα Αττικής. %audio%

Στο πλούσιο υμνολόγιο της Εκκλησίας μας, την παραμονή των Χριστουγέννων, ψάλλεται ένα πολύ ωραίο ιδιόμελο, στη διάρκεια της Α΄ Ὥρας, των Βασιλικών Μεγάλων Ωρών.: «Βηθλεέμ ετοιμάζου· ευτρεπιζέσθω η φάτνη· το Σπήλαιον δεχέσθω, η αλήθεια ήλθεν· η σκιά παρέδραμε· και Θεός ανθρώποις, εκ Παρθένου πεφανέρωται, μορφωθείς το καθ᾿ ημάς, και θεώσας το πρόσλημμα. Διο Αδὰμ ανανεούται συν τη Εύα, κράζοντες· Επί γης ευδοκία επεφάνη, σώσαι το γένος ημών».  Είναι ποίημα, του Πατριάρχου της Αγίας Πόλεως των Ιεροσολύμων Σωφρονίου, και ψάλλεται σε ήχο πλ. του Δ΄. Η Βηθλεέμ, απέχει περί τα 20 λεπτά με το αυτοκίνητο, από την Ιερουσαλήμ και σήμερα, είναι υπό Παλαιστινιακό έλεγχο. Στα Εβραϊκά, Βηθλεέμ σημαίνει ψωμόπολη, δηλ. πόλη του ψωμιού. Τότε η Βηθλεέμ, ήταν ένα μικρό ασήμαντο χωριό. Την ύστερη ...

Η καύση (αρχικά ξυλείας και στη συνέχεια ορυκτών καυσίμων), που είναι μία από τις πλέον στοιχειώδεις και αρχαιότερες δραστηριότητες του οργανωμένου σε ομάδες/ κοινωνίες ανθρώπου, αποτελεί σήμερα τη πηγή/αιτία του μεγαλύτερου υδρογειακού προβλήματος της εποχής μας, που είναι το «φαινόμενο του θερμοκηπίου». Το φαινόμενο αυτό οφείλεται στα αέρια του θερμοκηπίου και κυρίως το διοξείδιο του άνθρακα, το οποίο είναι προϊόν καύσης, κυρίως ξυλείας και ορυκτών καυσίμων (π.χ. άνθρακας, πετρέλαιο κ.ά.). Το «φαινόμενο του θερμοκηπίου» είναι ένα φυσικό φαινόμενο και απαραίτητο για τη διατήρηση και εξέλιξη της ζωής στον πλανήτη γη. Χωρίς το στρώμα των αερίων του θερμοκηπίου (διοξείδιο του άνθρακα, μεθάνιο, υδρατμοί κ.ά.) στα ψηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας, η θερμότητα στην επιφάνεια της γης που οφείλεται κατεξοχήν στις ηλιακές ακτίνες ...

Η ταπείνωση του Θεού τον έφερε ανάμεσά μας όχι σαν απλό επισκέπτη και περιστασιακό κατασκηνωτή (Ιω. 1:14), αλλά ως έναν εξ ημών. Τα γλωσσικά σημαίνοντα και σημαινόμενα αδυνατούν να αποδώσουν το μέγεθος της υψοποιού για εμάς και όλη την κτίση τούτης (συγ)κατάβασης. Το ζήτημα είναι πλέον η αντίστροφη πορεία μας, η άνοδός μας στον ουρανό, η ένωση με τον Κύριο, η θεοποίηση των όντων. Έτυχε πέρυσι τέτοιον καιρό να παρίσταμαι σε μια σχετική ομιλία ενός διαπρεπούς θεολόγου, ο οποίος μίλησε για το μήνυμα που γεννάται εκ της θείας Γέννας: πιο συγκεκριμένα περί της αποδοχής (υπό Θεού) της ανθρωπότητας σε όλες τις διαστάσεις της. Το σημείο εδώ είναι και κομβικό, αλλά και κάπως επικίνδυνο: ποιες διαστάσεις ακριβώς καταφάσκει ο Κύριος «γενόμενος σάρκα»; ...

1. Η αναγέννηση  Η τρίτη γέννηση του Χριστού είναι η γέννησή του στη ζωή των ανθρώπων που τον πιστεύουν και τον δέχονται προσωπικό τους Θεό. Διότι αν και ο Χριστός ενανθρώπησε για να σώσει όλο το κόσμο, εν τούτοις, δεν σώζονται όλοι οι άνθρωποι. Βέβαια, ο Κύριος «θέλει πάντας ανθρώπους σωθήναι και εις επίγνωσιν αληθείας ελθείν» (Α’ Τι 2,4), και ασφαλώς είναι παντοδύναμος, σέβεται, όμως, και την ελευθερία του ανθρώπου και δεν μπορεί, δεν θέλει, να μας σώσει, αν εμείς δεν θέλουμε. Έτσι παρουσιάζεται στην Αποκάλυψη σαν ένας ζητιάνος οδοιπόρος, που γυρνά από πόρτα σε πόρτα, από ψυχή σε ψυχή, και χτυπά να του ανοίξουμε. «Ιδού έστηκα επί την θύραν και κρούω· εάν τις ακούση της φωνής μου και ανοίξη την θύραν, και ...

Σύμφωνα με την παράδοση της Εκκλησίας, μετά από κάθε σημαντικό γεγονός που συνδέεται με την έλευση του Υιού του Θεού στον κόσμο για τη σωτηρία του, εορτάζεται η σύναξη προς τιμήν του προσώπου που έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο σ’ αυτό. Για παράδειγμα, όπως μετά τη Βάπτιση του Χριστού έχουμε τη Σύναξη του Αγίου Ιωάννη του  Βαπτιστού, έτσι μετά  τη Γέννησή Του έχουμε τη Σύναξη της Θεοτόκου. Η κάθε Σύναξη  προεκτείνει την καθεαυτό γιορτή εμβαθύνοντας στο νόημά της και επαναλαμβάνοντας τους περισσότερους ύμνους της. Συνεπώς,  η Σύναξη της Θεοτόκου τονίζει μεν τη Γέννηση του Κυρίου δίνοντας  όμως έμφαση στην πραγματικότητα της  Σάρκωσής Του, πράγμα που μπορεί να λανθάνει της προσοχής μας σήμερα,  ενώ ήταν ζωτικής σημασίας  για την Εκκλησία κατά τους πρώτους αιώνες που είχε ...

Μετά την έκθεση των αντιλήψεων για τη σχέση των επιστημονικών αντιλήψεων με τη θρησκεία, η ομιλία του Πίου ΧΙΙ στο κλείσιμό της προβαίνει σε αναφορά του λόγου τριών δημοφιλών επιστημόνων. Εδώ το θέμα γίνεται αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Οι τρεις επιστήμονες είναι οι Ludwig Plate (ζωολόγος), Svante Arrehnius (φυσικός/χημικός) και Edmund Whittaker, για τον οποίο έγινε λόγος προηγουμένως. Για τους δύο πρώτους γίνεται λόγος, ότι ισχυρίζονται πως η επιστήμη αρνείται την αξιοπιστία της θεολογικής ιδέας μιας δημιουργίας από το μηδέν. Ο Πίος ΧΙΙ δεν δείχνει πως θέλει να κρίνει αυτούς τους ισχυρισμούς, αλλά τους αναφέρει για ρητορικούς λόγους, προκειμένου βασικά να καταλήξει στον Whittaker. Ο τελευταίος είχε ασχοληθεί φιλοσοφικά με το σύμπαν στο κείμενό του "Space and Spirit" (Διάστημα και Πνεύμα, ...

Χθές τό ἀπόγευμα ἒλαβα, μέσω WhatsApp, ἀπό κληρικό τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεώς μας ἓνα πολύ ὡραῖο καί συγκινητικό, ἀλλά καί συγκλονιστικό θά ἒλεγα, μικρό ἰταλικό χριστουγεννιάτικο βίντεο, τό κείμενο τοῦ ὁποίου μεταγλωτισμένο στήν ἑλληνική θεωρῶ ὃτι ἀποτελεῖ ἓνα πολύ καλό μήνυμα. Τό διδακτικό καί ἐπίκαιρο αὐτό κείμενο, στό ὁποῖο μιλάει ὁ ἲδιος ὁ Κύριος, ἒχει ὡς ἑξῆς: "Πλησιάζουμε στήν ἡμερομηνία τῶν γενεθλίων μου. Ὃλα τά χρόνια γίνεται μία μεγάλη γιορτή πρός τιμήν μου. Καί πιστεύω ὃτι καί φέτος θά συμβεῖ τό ἲδιο. Αὐτές τίς μέρες ὁ κόσμος κάνει πολλά ψώνια. Ὑπάρχουν ἀγγελίες στό ραδιόφωνο, στήν τηλεόραση καί παντοῦ δέν γίνεται λόγος γιά ἂλλο πρᾶγμα. Εἶναι ἀλήθεια! Εἶναι εὐχάριστο νά ξέρεις ὃτι τουλάχιστον μία ἡμέρα τόν χρόνο ὑπάρχει κάποιος πού μέ σκέπτεται λίγο. ...

Ο Γέροντάς μου Ιωσήφ ο Ησυχαστής και Σπηλαιώτης, μέρος 37ο. Ανάγνωση από το ομώνυμο βιβλίο του Γέροντος Εφραίμ Φιλοθεΐτου, εκδόσεως Ι.Μ. Αγίου Αντωνίου Αριζόνας. Η ηχογράφηση έγινε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Ι.Μ. Λεμεσού. Διαβάζει η κυρία Όλγα Κοκκίνου. %audio%

Ο Άγιος Στέφανος ονομάζεται Πρωτομάρτυρας, γιατί ήταν ο πρώτος που μαρτύρησε για τον Χριστό, αν εξαιρέσουμε βέβαια τα 14.000 νήπια που θανάτωσε ο Ηρώδης. Ο Άγιος Στέφανος είναι ο πρώτος, από τους επτά διακόνους (αρχιδιάκονος), τους οποίους εξέλεξαν οι Απόστολοι, για να διακονούν, να υπηρετούν δηλαδή στα τραπέζια, τα κοινά δείπνα που είχαν τότε οι πρώτοι χριστιανοί, ώστε οι Απόστολοι να μπορούν απερίσπαστοι να αφοσιωθούν στο κύριο έργο τους, που ήταν η διδαχή, η διδασκαλία δηλαδή του Λόγου του Θεού, η επικοινωνία με τους πιστούς, η προσευχή και η τέλεση του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας. Και ο Πρωτοδιάκονος Στέφανος όμως, με πολύ θάρρος, κήρυττε στους συμπατριώτες του για τον Χριστό κι έλεγε ότι αυτός ο Χριστός, που είχε έρθει κι έζησε ανάμεσα ...

† Βαρθολομαίος Ελέω Θεού Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως, Νέας Ρώμης και Οικουμενικός Πατριάρχης πάντι τω πληρώματι της Εκκλησίας χάριν, έλεος και ειρήνην παρά του εν Βηθλεέμ Γεννηθέντος Σωτήρος Χριστού * * * Ἀγαπητοὶ ἐν Χριστῷ ἀδελφοὶ καὶ πεφιλημένα τέκνα, Χάριτι Θεοῦ ἠξιώθημεν νὰ φθάσωμεν καὶ πάλιν εἰς τὴν μεγάλην ἑορτὴν τῆς κατὰ σάρκα Γεννήσεως τοῦ Θείου Λόγου, τοῦ ἐλθόντος εἰς τὸν κόσμον διὰ νὰ μᾶς χαρίσῃ τὸ «εὖ εἶναι», τὴν ἀπαλλαγὴν ἀπὸ τὴν ἁμαρτίαν, ἀπὸ τὴν δουλείαν εἰς τὰ ἔργα τοῦ νόμου καὶ ἀπὸ τὸν θάνατον, νὰ μᾶς δωρήσῃ δὲ τὴν κατ᾿ ἀλήθειαν ζωὴν καὶ τὴν χαρὰν τὴν μεγάλην, ἣν «οὐδεὶς αἴρει ἀφ᾿ ἡμῶν». Ὑποδεχόμεθα τὸν «παντέλειον Θεόν», τὸν ὁποῖον «ἀγάπη κεκόμικεν εἰς τὴν γῆν», ὁ ὁποῖος καθίσταται ἡμῖν «καὶ ἡμῶν αὐτῶν συγγενέστερος». Ὁ κενωθεὶς Θεὸς Λόγος συγκαταβαίνει εἰς τὸ πλανηθὲν ...

Αγαπητοί αναγνώστες, Έφθασε και φέτος η εορτή των Χριστουγέννων, που κατά κατά τον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη, «αν το Πάσχα είναι η λαμπροτάτη του χριστιανισμού εορτή», τα Χριστούγεννα βεβαίως είναι «η συγκινητικωτάτη». Και στην ακολουθία της 25ης του Δεκεμβρίου, και στη θεία Λειτουργία της εορτής, θα υμνήσωμε και θα αναπαραστήσωμε το μέγιστο αυτό γεγονός της γεννήσεως και ενανθρωπήσεως του Θεού-Λόγου, που χάριν ημών έγινε όμοιός μας και συνανεστράφη μεθ’ ημών. Ιδιαίτερα το γεγονός των Χριστουγέννων έγινε πηγή εμπνεύσεως σε όλους τους τομείς του πνεύματος και του πολιτισμού. Οι προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης προφήτευσαν το γεγονός, η Καινή Διαθήκη το περιέγραψε με αξεπέραστη λιτότητα, οι άγιοι πατέρες και οι θεολόγοι εμβάθυναν απαράμιλλα στο περιεχόμενό του, οι υμνογράφοι και οι μελοποιοί έπλεξαν εξαίσια εγκώμια, οι πεζογράφοι ...

Στον Καθεδρικό Ναό της Αγίας Τριάδος τελέσθηκε ιερά αγρυπνία επί τη εορτή του Αγίου Σπυριδώνος. Συγχρόνως η Εκκλησία της Γεωργίας εόρτασε και την επέτειο εκλογής και ενθρονίσεως του Πατριάρχου Γεωργίας κ. Ηλιού Β΄. Ο Μακαριώτατος Πατριάρχης πριν από τεσσαράκοντα χρόνια εξελέγη την 10/23 Δεκεμβρίου 1977 Καθολικός Πατριάρχης Γεωργίας και Αρχιεπίσκοπος Μετσχέτης και Τυφλίδος και ενεθρονίσθη στον πατριαρχικό θώκο την ημέρα της εορτής του Αγίου Σπυρίδωνος (12/25 Δεκεμβρίου 1977).  Των ακολουθιών προεξήρχε ο Μακαριώτατος Πατριάρχης πλαισιούμενος από τον σύνθρονο-τοποτηρητή του Πατριάρχη Μητροπολίτη Σενάκι, και Τσχορόκοστου κ. Σίο (Μουτζίρι) και άλλους Αρχιερείς της Εκκλησίας της Γεωργίας, δεκάδες ιερείς, μοναχούς και μοναχές, καθώς και εκατοντάδες πιστούς.  

  Ο Μητροπολίτης Λεμεσού Αθανάσιος, μιλώντας για την μεγάλη εορτή των Χριστουγέννων, τονίζει ότι ο Χριστός είναι η αληθινή ειρήνη για όλον τον κόσμο και ότι ο πιστός, για να ζήσει την ειρήνη στην καρδιά του, έχει έναν δρόμο, την ένωση με τον ενανθρωπήσαντα Υιό και Λόγο του Θεού.   %audio%

«Βίος ανεόρταστος, μακρά οδός απανδόκευτος» έλεγαν οι αρχαίοι, φράση που, περνώντας από την πατερική παράδοση, επαναλαμβάνεται ως σήμερα, κυρίως κατά τις ημέρες των Χριστουγέννων, που αποτελούν το αναπαυτικότερο «πανδοχείο» του έτους. Κορυφαία εορτή του χριστιανικού κόσμου, λαμπρυνόμενη από τον αισιόδοξο συμβολισμό της Γεννήσεως, τα Χριστούγεννα, με την ατμόσφαιρά τους και τα συναισθήματα που αυτή υποβάλλει, προκάλεσαν κλασικές σελίδες της λογοτεχνίας, ανάμεσα στις οποίες και ελληνικές. Σε ορισμένες από τις τελευταίες και στο θρησκευτικό νόημα της εορτής αναφέρεται το σημερινό αφιέρωμα των «Νέων Εποχών». Μια τρέχουσα, λαϊκή, «θρησκειολογία» θέλει τα Χριστούγεννα να είναι εορτή προσφιλής περισσότερο στον δυτικό Χριστιανισμό, ενώ το Πάσχα στον ανατολικό. Αν στη θρησκευτική συμπεριφορά των ανθρώπων αποτυπώνονται τέτοιες μετρήσιμες διαφορές, για τη χριστιανική παράδοση πάντως, ανατολική και δυτική, ...