Πεμπτουσία· Ορθοδοξία-Πολιτισμός-Επιστήμες

Θα μπορούσαμε να πούμε στον τίτλο “ένας Ρωμιός” αλλά προτιμούμε να δανειστούμε τον τίτλο από τις Δοκιμές του Γιώργου Σεφέρη ο οποίος τιτλοφορεί ένα κείμενό του “Ένας Έλληνας – Ο Μακρυγιάννης”, -αν και εδώ δεν αναφερόμαστε στον στρατηγό. Πάντως ένας Έλληνας μόνος του και ολομόναχος δεν μπορεί να υπάρξει. Θα είναι σαν τη μαύρη κατάρα, για να μην πούμε και άκρως επικίνδυνος. Ο Έλληνας μπορεί να υπάρξει μόνον ως πρόσωπο. Ένα κοινωνικό ον μέσα στην κοινότητα από την οποία εμπνέεται, χωρίς να περιχαρακώνεται και να μένει αποκλεισμένος από τον λοιπό κόσμο, να συμπεριφέρεται με ευθύνη και ευγένεια, να προσφέρει όπου μπορεί και βεβαίως να λογοδοτεί. Το ένα άτομο “ως Έλληνας” ή ακόμη χειρότερο ως ελληναράς στην καλύτερη περίπτωση θα αποτελεί μια ...

Χαίροις των Αποστόλων ο μιμητής και Εκκλησίας στύλος, των ιερέων καλλονή και των Οσίων τύπος, Κοσμάς ο Ισαπόστολος Μια σημαντική μεγάλη πνευματική και πολιτική προσωπικότητα εορτάζει η Αγία μας Εκκλησία την 24η του μηνός Αυγούστου, τον Άγιο Ιερομάρτυρα, Ισαπόστολο, Προφήτη και Φωτιστή του Γένους μας Κοσμά τον Αιτωλό. Γεννήθηκε το 1714 στα χρόνια της τουρκικής σκλαβιάς στο Μέγα Δένδρο της επαρχίας Αποκούρου της Αιτωλίας. Σύμφωνα με τον πρώτο του βιογράφο, τον Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη (14 Ιουλίου), τα πρώτα του γράμματα τα έμαθε σε ένα από τα γνωστά ιεροδιδασκαλεία της περιοχής και στην ιερά Μονή Αγίας Παρασκευής Βραγγιανών στα Άγραφα. Στη συνέχεια ένεκα της δίψας που είχε για την παιδεία, μετέβη περίπου το 1750 εις την Αθωνιάδα Σχολή, όπου εμαθήτευσε πλησίον μεγάλων ...

Η Δρακόλιμνη της Τύμφης Την λίμνη αυτή επισκεφθήκαμε αρχίζοντας την πορεία μας από το Μικρό Πάπιγκο, κλασικό Ζαγορίσιο χωριό, περίπου 50 χλμ. από την Κόνιτσα. Το μονοπάτι καλογραμμένο περνά διαδοχικά από 4 πηγές και μετά από 3 ώρες πορεία οδηγεί σε ορειβατικό καταφύγιο. Από εκεί η Δρακόλιμνη απέχει 1,5 ώρα ακόμη, αφού πρώτα περάσουμε από μια εποχιακή λίμνη, την «Ξερόλουτσα» στην «Λάκκα Τσουμάνη» (1750μ.), όπως λέγεται από το όνομα των κτηνοτρόφων που βόσκουν εκεί τα πρόβατά τους. Στην ίδια λάκκα υπάρχουν πολλές πηγές και άλλες μικρότερες εποχιακές λίμνες. Πηγή: http://www.konitsa.gr Η Δρακόλιμνη της Γκαμήλας είναι περισσότερο γνωστή από εκείνη του Σμόλικα λόγω και της τουριστικής ανάπτυξης των χωριών της περιοχής. Έχει σχήμα ελλειψοειδές, περίμετρο γύρω στα 400 βήματα (5 στρέμματα περίπου) και βρίσκεται ...

Το άρθρο αυτό γράφτηκε με αφορμή ένα κείμενο του Ν. Μαραντζίδη, αναπληρωτή καθηγητή πολιτικής επιστήμης στο πανεπιστήμιο Μακεδονίας, που δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» στις 27.4.2014. Στο κείμενο αυτό θίγεται ένα πολύ ενδιαφέρον και πάντοτε επίκαιρο θέμα: η καλλιέργεια του σεβασμού και της ανεκτικότητας ως παράγοντες της υγιούς κοινωνικοποιήσεως των νέων μας. Επισημαίνονται παράλληλα και ορισμένα θλιβερά φαινόμενα της σημερινής ελληνικής πραγματικότητας. Γράφει συγκεκριμένα ο κ. Μαραντζίδης: «Σε μια πρόσφατη έρευνα πραγματοποιημένη από το World Values Survey με θέμα τη σημασία, που δίνουν οι γονείς στη μετάδοση στα παιδιά τους της αξίας του σεβασμού και της Ανεκτικότητας, η Ελλάδα κατατάχθηκε τελευταία, ανάμεσα σε 69 χώρες... Χαμηλά μαζί με την Ελλάδα βρίσκονται και χώρες, όπως η Ουγκάντα, η Αλγερία και το Πακιστάν». Τα αποτελέσματα ...

Ο ελληνικός ποιμενικός σκύλος, εκτρέφεται αιώνες τώρα στις ορεινές περιοχές με σκοπό τη φύλαξη κοπαδιών. Η προσαρμογή του στις αντίξοες συνθήκες της ορεινής κτηνοτροφίας τον βοήθησε να αναπτύξει χαρακτηριστικά που τον καθιστούν πολύτιμο κι αναντικατάστατο φύλακα, ικανό να αντιμετωπίσει τις επιθέσεις μεγάλων σαρκοφάγων, όπως η αρκούδα κι ο λύκος. Σήμερα, η παραδοσιακή αυτή ελληνική φυλή, κινδυνεύει με εξαφάνιση από τη μείωση της νομαδικής κτηνοτροφίας και τις ανεξέλεγκτες διασταυρώσεις που αλλοίωσαν τα χαρακτηριστικά της. Υπολογίζεται ότι έχουν απομείνει λιγότεροι από 3.000 καθαρόαιμοι ελληνικοί ποιμενικοί. Σε μία προσπάθεια διάσωσής του, ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ υλοποιεί από το 1998 το Πρόγραμμα Αναπαραγωγής Ελληνικού Ποιμενικού. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος για τη ζωή του είναι τα δηλητηριασμένα δολώματα (φόλες). Ενδιαφέροντα στοιχεία για το πολύτιμο αυτό είδος είναι και τα εξής: ...

4. Το «Πηδάλιον» μεταφράστηκε στη ρουμανική από το λόγιο μητροπολίτη Μολδαβίας Veniamin Costache και τυπώθηκε στο τυπογραφείο της Μονής Νεάμτς το έτος 1842. Μιλώντας για τη μετάφραση αυτή του Πηδαλίου, ο μητροπολίτης Andrei Saguna λέει: «Τη στιγμή της δημοσίευσής της, η μετάφραση αυτή ήταν αρκετά χρήσιμη και χρησιμοποιήθηκε αρκετό καιρό ως εγχειρίδιο διδασκαλίας των ιερών κανόνων για τους κληρικούς και θεολόγους. Σήμερα όμως το βιβλίο αυτό βρίσκεται δύσκολα, αλλά και δύσκολα χρησιμοποιείται επειδή τυπώθηκε με κυριλλικό αλφάβητο». Αργότερα, ο μητροπολίτης Andrei Saguna τύπωσε ένα προσωπικό έργο, το οποίο στην πραγματικότητα αποτελεί επεξεργασία της ρουμανικής μεταφράσεως του «Πηδαλίου». Το έργο τυπώθηκε στο Σιμπίου το έτος 1871 με τον τίτλο “Enchiridion, adica, Manual de canoane cu comentarii” (Έγχειρίδιον, δηλαδή, Βιβλίον κανόνων με ...

Ώρες έτρεχε η αλεπού μέσα στο δάσος. Οι κυνηγοί είχαν βρει τη φωλιά της και την είχαν πάρει στο κατόπι. Οπότε, να τη τώρα η κυρα-Μαριώ μας λαχανιασμένη να προσπαθεί να ξεφύγει. Ευτυχώς τα φουντωτά δέντρα την έκρυβαν μέχρι τώρα, αλλά εκείνη ήξερε ότι έπρεπε να βρει ένα πιο ασφαλές καταφύγιο. Σε ένα ξέφωτο του δάσους είχε χτισμένο το σπίτι του ένας ξυλοκόπος, που εκείνη τη στιγμή έκοβε ξύλα στην αυλή. – Καλέ μου άνθρωπε, κρύψε με σε παρακαλώ. Εδώ και πολλή ώρα οι κυνηγοί με έχουν βάλει στο μάτι. Πρέπει να τους ξεφύγω, παρακάλεσε η αλεπού. Ο ξυλοκόπος σκέφτηκε για λίγο και ύστερα απάντησε διστακτικά: – Εντάξει. Κρύψου εσύ στην καλύβα και θα τα κανονίσω εγώ τα υπόλοιπα. Έτσι κι έγινε. Η αλεπού κρύφτηκε ...

Βίος Γέροντος Παϊσίου του Αγιορείτου μέρος 94ο. Ανάγνωση απο το ομώνυμο βιβλίο του Ιερομονάχου Ισαάκ, εκδ. I.Ησυχ. Αγ. Ιωάννου του Προδρόμου Μεταμορφώσεως Χαλκιδικής. Η ηχογράφηση έγινε στον ραδιοφωνικό σταθμό της Ι.Μ. Λεμεσού. Διαβάζει η Νάταλι Αμάν.   %audio%

Ένας Έλληνας Έδωσε τα φώτα και την ελπίδα στους υπόδουλους Θα μπορούσαμε να πούμε στον τίτλο “ένας Ρωμιός” αλλά προτιμούμε να δανειστούμε τον τίτλο από τις Δοκιμές του Γιώργου Σεφέρη ο οποίος τιτλοφορεί ένα κείμενό του “Ένας Έλληνας – Ο Μακρυγιάννης”, -αν και εδώ δεν αναφερόμαστε στο στρατηγό. Πάντως ένας Έλληνας μόνος του και ολομόναχος δεν μπορεί να υπάρξει. Θα είναι σαν τη μαύρη κατάρα, για να μην πούμε και άκρως επικίνδυνος. Ο Έλληνας μπορεί να υπάρξει μόνον ως πρόσωπο. Ένα κοινωνικό ον μέσα στην κοινότητα από την οποία εμπνέεται, χωρίς να περιχαρακώνεται και να μένει αποκλεισμένος από τον λοιπό κόσμο, να συμπεριφέρεται με ευθύνη και ευγένεια, να προσφέρει όπου μπορεί και βεβαίως να λογοδοτεί. Το ένα άτομο “ως Έλληνας” ή ακόμη ...

Είναι αστείρευτη η ενασχόληση με το πρόσωπο της Παναγίας. Οι Πατέρες της Εκκλησίας σε σχέση με το θέμα αυτό μας έχουν παραδώσει μια πληθώρα κειμένων τους, που προσεγγίζουν την Θεοτόκο βιωματικά και αποδίδουν με τον γραπτό τους λόγο, όσα έζησαν και φωτίστηκαν να γράψουν. Μερικοί εξ αυτών τολμούν να σημειώσουν σημαντικά στοιχεία περί του Μυστηρίου της Παναγίας και της προσφοράς της στο ανθρώπινο γένος. Όπως επίσης, τολμούν να καταγράψουν πτυχές περί του προσώπου της δίδοντάς μας θαυμαστή θεολογία και όχι τετριμμένη ηθικολογία. Σπουδαίος μεταξύ των Πατέρων αυτών, είναι ο άγιος Νικόλαος ο Καβάσιλας από τον οποίο θα μεταφέρουμε ενδιαφέρουσες προσεγγίσεις και θέσεις. Ο Άγιος έζησε τον 14ο αιώνα και χρειάστηκε να λάβει θέση περί του ανθρωπισμού, έννοια που αναπτύσσεται στην εποχή ...

Σήμερα η Εκκλησία μας εορτάζει περίλαμπρα και πανηγυρίζει χαρμόσυνα την λαμπρότερη Θεομητορική εορτή του Χριστιανισμού, την Κοίμηση, αλλά και την Ανάσταση και Μετάσταση της Υπεραγίας Θεοτόκου, της Μητέρας του Θεού και όλης της ανθρωπότητος, εις τους ουρανούς. Τέτοια είναι η εορτή που έχουμε σήμερα. Με την Κοίμηση της Παναγίας μας ανασταίνεται η ζωή και εδραιώνεται στην καρδιά μας η ελπίδα της αεννάου προστασίας της. Τα ιερά Ευαγγέλια δεν αναφέρουν καθόλου πληροφορίες περί της Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Ό,τι γνωρίζουμε μας το παραδίδει η ιερά Παράδοση, η οποία κατά την δογματική της Εκκλησίας μας είναι ισότιμη με την Αγία Γραφή. Με πηγή την ιερή Παράδοση οι υμνογράφοι της Εκκλησίας μας συνέθεσαν τους ασύγκριτους σε βάθος και νοήματα ύμνους τούτης της Εορτής. Τρεις μέρες πριν ...

Ο Gauss (1777 – 1855) υπήρξε πιθανότατα ο πρώτος που αντιλήφθηκε ότι η μη Ευκλείδεια Γεωμετρία είναι εξίσου έγκυρη με την Ευκλείδεια, και ως λογικό σύστημα και ως περιγραφή του σύμπαντος. Ενώ οι Nikolai Lobachevsky και János Bolyai είχαν δημοσιεύσει τις ανακαλύψεις τους σχετικά με την μη Ευκλείδεια Γεωμετρία, ανεξάρτητα ο ένας από τον άλλο, το 1829 και 1832, αντίστοιχα, ο Gauss κατείχε την αλήθεια ήδη από το 1813. Δεν του αναγνωρίστηκε η ανακάλυψη, διότι δεν δημοσίευσε τα ευρήματά του. Στην Υπερβολική Γεωμετρία το άθροισμα των γωνιών ενός τριγώνου είναι μικρότερο από 180 μοίρες Σύμφωνα με την νέα αυτή γεωμετρία (Υπερβολική Γεωμετρία), από ένα σημείο εκτός δοθείσης ευθείας άγονται τουλάχιστον δυο διαφορετικές παράλληλες προς την δοθείσα ευθεία. Και σαν να μην έφτανε αυτό, το 1854, εμφανίζεται Bernhard Riemann για να προτείνει μια ...

Ο άγιος Κύριλλος Αλεξανδρείας έχει γράψει πως η Θεοτόκος αγιάζει την αγία Τριάδα! Αυτό, εν πρώτοις αποτελεί ένα λόγο «σκανδαλιστικό». Πώς γίνεται μία άνθρωπος να αγιάζει την αγία Τριάδα; Κι αν ο λόγος αυτός προκαλεί, κάποιοι άλλοι απορούν ή και αρνούνται πως η Παναγία γέννησε τον Θεό. Πώς λοιπόν γίνεται να γεννηθεί το κτιστό από το άκτιστο; Αυτό στην αρχαία ελληνική σκέψη είναι αδύνατο. Κάτι πέρα από μία κατάσταση ασυμβίβαστου. Εντελώς ξένο άκουσμα, καθώς στο πλατωνικό συμπόσιο «θεός δέ ἀνθρώπῳ οὐ μείγνυται». Πώς λοιπόν ο τέλειος Θεός κοινωνεί με τον αμαρτωλό άνθρωπο, θεώρηση που συναντάται στους νεοπλατωνικούς; Δεν υπάρχει καμία περίπτωση. Δεν υπάρχει καμία δυνατότητα το τέλειο να κοινωνεί με το ατελές. Αυτό υποστήριζε και ο Νεστόριος. Και γι’ αυτό την ...

  Τα αίτια της πυρκαγιάς Οι λόγοι της τόσο γρήγορης εξάπλωσης της πυρκαγιάς εκτός του τοπικού ανέμου (Βαρδάρη) που φυσούσε έντονα εκείνες τις ημέρες ήταν η ανομβρία, η ασφυκτική ρυμοτομία της πόλης με τους στενούς δρόμους και τους ελάχιστους ανοικτούς χώρους, οι ξύλινες κατασκευές των σπιτιών, η ανύπαρκτη πυροσβεστική υπηρεσία αλλά και η αδράνεια των συμμαχικών στρατευμάτων, που δεν δέχθηκαν να διακόψουν την υδροδότηση των στρατοπέδων και των νοσοκομειακών μονάδων τους, για να αντιμετωπιστεί το μέτωπο της πυρκαγιάς. Επιπλέον είχαν αντλήσει νερό και για τα γαλλικά βαπόρια που βρίσκονταν στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης. Μάλιστα πηγές αναφέρουν ότι οι ξένοι στρατιώτες, αντί να συνδράμουν στην κατάσβεση, επιδόθηκαν σε λεηλασίες περιουσιών από τα σπίτια και τα καταστήματα που εγκατέλειπαν έντρομοι οι ένοικοί τους. Χαρακτηριστικό ...

Λίγο πριν το 1930 ο εκ Τρούλλων Χατζηαντώνης Σπανός, ερασιτέχνης ξυλουργός και επίτροπος της εκκλησίας του Αγίου Μάμα, άνθρωπος ζηλωτής εις τα εκκλησιαστικά, όπως τον ενθυμείτο ο πατήρ Αντώνιος, αναλαμβάνει να επιδιορθώσει το παλαιό τέμπλο συμπληρώνοντας τα ελλείποντα με νέο ξύλο και Σταύρωση άνευ ζωγραφικής στο άνω μέρος. Τις νέες επιφάνειες τις έβαψε με το λουλλακί χρώμα πού έβαφαν τα κάρα! Η σημερινή αγία τράπεζα είναι έργο δικό του. Αποτελείται από τμήματα της παλαιάς την οποίαν μίκρανε και κετταπέδες του παλαιού τέμπλου κομμένους και τοποθετημένους ανάποδα, αναλόγως της εφαρμογής των. Ο ουρανός της παλαιάς αγίας τράπεζας, πολύ μεγάλος και βαρύς, αγιογραφημένος εσωτερικά, ήτο ακουμπησμένος στο νότιο τοίχο του ναού. Η Μονή Αγίου Γεωργίου Μαυροβουνίου, κοντά στους Τρούλλους Λάρνακας της Κύπρου Ο Γκάννις, ...